روزنامه گاردین فیلم ایرانی «کیک محبوب من» را بهعنوان دومین فیلم برگزیده سال ۲۰۲۴ در بریتانیا انتخاب کرد. با وجود استقبال جهانی از این فیلم، جمهوری اسلامی عوامل تولید آن را تحت فشار قرار داده است.
گاردین اول دیماه فهرست ۵۰ فیلم برتر سال ۲۰۲۴ در بریتانیا را منتشر کرد. فیلم «کیک محبوب من»، ساخته بهتاش صناعیها و مریم مقدم، رتبه دوم را در این فهرست به خود اختصاص داده است.
این روزنامه در مطلبی این فیلم را «قدرتمند و مهم» همراه با «لطافتی خاص» توصیف کرد که به برجستهسازی خشونتهای جمهوری اسلامی میپردازد.
گاردین با اشاره به قتل حکومتی مهسا ژینا امینی در سال ۱۴۰۱ نوشت «کیک محبوب من» واقعیت کنونی ایران را به نمایش میگذارد.
گاردین انتخاب یک زن و مرد مسن بهعنوان شخصیتهای اصلی این فیلم را «هوشمندانه» خواند و افزود این شخصیتها میتوانند دوران پیش از انقلاب اسلامی را به یاد آورند که در آن خبری از گشت ارشاد، حجاب اجباری و سرکوبگری جمهوری اسلامی نبود و احساسات دینی مردم نیز محترم شمرده میشد.
«کیک محبوب من» بدون اخذ مجوزهای مرسوم جمهوری اسلامی ساخته شده است و در آن زنان بازیگر بدون حجاب اجباری حضور دارند. عوامل سازنده این فیلم از حدود یک سال و نیم گذشته، تحت فشار قضایی قرار دارند.
«کیک محبوب من» به دست مریم مقدم و بهتاش صناعیها، زوج هنرمند ایرانی، کارگردانی شده است.
در آبانماه، لیلی فرهادپور و اسماعیل محرابی، بازیگران فیلم، محمد حدادی، فیلمبردار و غلامرضا موسوی، تهیهکننده آن در پروندهای به «اشاعه فساد» متهم شدند.
مقدم و صناعیها پیشتر در پی متهم شدن به «تبلیغ علیه نظام و اقدام علیه امنیت ملی» و ظبط گذرنامههایشان، ممنوعالخروج شده بودند. این دو اکنون با قرار کفالت آزاد هستند.
اسفند سال گذشته، «کیک محبوب من» برنده جایزه فیپرشی، جایزه هیات داوران منتقدان بینالمللی جشنواره برلین شد. صناعیها و مقدم به دلیل ممنوعالخروجی نتوانستند در این جشنواره حضور یابند، اما اثر آنها با تحسین منتقدان و مخاطبان مواجه شد.
هرچند گاردین این فیلم را در رتبه دوم بهترین فیلمهای سال ۲۰۲۴ بریتانیا قرار داده است، برخی رسانههای وابسته به حکومت در ایران به آن حمله کردهاند.
در یک نمونه، روزنامه فرهیختگان، ارگان مطبوعاتی دانشگاه آزاد اسلامی، آن را «تیزر تبلیغی برای قرص ویاگرا» توصیف کرد.
بقایی افزود این فرد در اثر تیراندازی به خودرویش جان باخته و جنازه او به ایران منتقل شده است.
سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی به فعالیتهای بیطرف در سوریه اشارهای نکرد و توضیحی درباره دلیل باقی ماندن این «کارمند» سفارت در دمشق ارائه نداد.
با این حال برخی رسانهها در ایران نوشتند او «استاد حوزه عملیه دمشق» و امام جماعت سابق حرم «حضرت رقیه» بوده است.
نیویورکتایمز ۱۶ آذر گزارش داد جمهوری اسلامی تخلیه نظامیان خود را از سوریه و کارکنان سفارتش را از دمشق آغاز کرده است.
با این حال سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی ۱۷ آذر گفت: «این ادعاها صحت ندارد. سفارت کماکان فعال است و به فعالیتهای معمول خود ادامه میدهد.»
بقایی یک روز بعد اعلام کرد دیپلماتهای ایرانی در سفارت جمهوری اسلامی در دمشق پیش از حمله مخالفان، سفارت را ترک کرده بودند.
در همین حال تصاویر و ویدیوهایی از ورود شماری از مخالفان بشار اسد به ساختمان سفارت ایران در دمشق و شکستن شیشههای ساختمان سفارت و تخریب تجهیزات و وسایل آن منتشر شد.
پس از سقوط اسد، وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی بر ادامه روابط دو کشور «بر اساس علایق و منافع مشترک و عمل به تعهدات حقوقی بینالمللی» تاکید کرده است.
جمهوری اسلامی شرط بازگشایی سفارت خود را امنیت آن اعلام کرده است.
با این حال علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، ۲۱ آذر وعده بازپسگیری سوریه را داد و با اشاره تلویحی به نقش ترکیه، سقوط بشار اسد را «محصول یک نقشه مشترک» آمریکایی و اسرائیلی خواند.
ناظران تحولات اخیر سوریه را ضربهای به نفوذ منطقهای جمهوری اسلامی میدانند و معتقدند پایان حکومت اسد توازن قدرت در خاورمیانه را تغییر خواهد داد.
در همین حال احمد الشرع، معروف به محمد جولانی، فرمانده گروه تحریر شام، اعلام کرد مخالفان با ساقط کردن حکومت اسد، پروژه جمهوری اسلامی در منطقه را ۴۰ سال به عقب بازگرداندند.