پس از آنکه دونالد ترامپ از تصمیم خود برای اعمال ۵۰ درصد تعرفه بر واردات فولاد و آلومینیوم از کانادا خبر داد، شاخص بازارهای بورس جهان بار دیگر سقوط کرد. ادامه افت بازارها، یک روز پس از سقوط شدید بازارهای سهام جهان به دلیل نگرانیها از رکود احتمالی اقتصاد آمریکا رخ داده است.
ترامپ سهشنبه، ۲۱ اسفند، در یک پست در شبکههای اجتماعی اعلام کرد در واکنش به تعرفهای که استان انتاریو کانادا بر برق آمریکا اعمال کرده است، بر تمام فولاد و آلومینیوم وارداتی از کانادا ۵۰ درصد تعرفه اعمال خواهد کرد.
شاخص اساندپی ۵۰۰ با ۰.۷۶ درصد افت همراه شد و به ۵,۵۲۸.۴۱ واحد رسید.این شاخص سهشنبه در ابتدای معاملات با زیاندهی کار خود را آغاز کرد، اما در معاملات بعدازظهر دوباره افزایش یافت.شاخص اساندپی ۵۰۰ در مقایسه با رکورد ۶,۱۴۴.۱۵ واحدی خود در ۱۹ فوریه، ۱۰ درصد افت را نشان میدهد.
در شاخص اساندپی-۵۰۰، بیشترین افت مربوط به بخش صنایع بود که با کاهش ۰.۸ درصدی همراه شد.
اساندپی ۵۰۰ از مهمترین شاخصهای بازار بورس آمریکاست که شامل ۵۰۰ شرکت بزرگ و معتبر از صنایع مختلف فنآوری، سلامت، انرژی و مالی میشود.
شاخص نزدک نیز پس از نوسان بین سود و زیان، ۰.۲ درصد کاهش یافت.
شاخص داوجونز نیز در معاملات اوایل بعدازظهر معادل ۱.۲ درصد کاهش یافت، اما بخشی از زیانهای اولیه خود را جبران کرد.
دوشنبه ۲۰ اسفند نیز بازارهای سهام در جهان شاهد افتی شدید بودند.
با سرایت نگرانیها از پیامدهای تعرفههای ترامپ، بازارهای سهام در اروپا نیز روندی نزولی داشتند. شاخص جامع اروپایی استاکس یوروپ-۶۰۰ با پایان معاملات بعدازظهر ۱.۵ درصدی کاهش داشت.
شاخص بورسهای دکس آلمان و کک فرانسه به ترتیب یک درصد و ۱.۵ درصد کاهش یافت و شاخص افتیاسای-۱۰۰ لندن با کاهش ۱.۳ درصد مواجه شد.
پیشتر موسسه اعتبارسنجی اِساَندپی گلوبال هشدار داد طرح ترامپ برای وضع تعرفههای ۲۵ درصدی علیه محصولات اتحادیه اروپا، میتواند چشمانداز رشد اقتصادی در اروپای مرکزی را تحت تاثیر قرار دهد و به تشدید مشکلات مالی موجود در این منطقه بینجامد.
ترامپ علاوه بر تصمیم خود برای اعمال واردات ۵۰ درصدی بر واردات محصولات فولاد و آلومینیوم از کانادا، همچنین تهدید کرد که در دوم آوریل تعرفههای خودروهای وارداتی به آمریکا را «بهطور قابل توجهی افزایش» خواهد داد.
در پی اعلام این تصمیم ترامپ، ارزش سهام فورد و جنرال موتورز که زنجیره تامین وسیعی در سراسر آمریکای شمالی دارند، به ترتیب دو درصد و ۴.۱ درصد کاهش یافت.
از زمانی که ترامپ دور جدیدی از اعمال تعرفههای متقابل را علیه شرکای تجاری اصلی مانند کانادا، مکزیک و چین آغاز کرد، بازارهای جهانی دچار نوسان شدهاند.
تحلیلگران بازار هشدار دادهاند که تنشهای فزاینده تجاری میتوانند فشارهای تورمی را تشدید و رشد اقتصادی را متوقف کنند.
عدم قطعیت در مورد تعرفهها بر احساسات مصرفکنندگان نیز تاثیر گذاشته است، به طوری که مدیران شرکتها بهطور فزایندهای درباره تاثیر پیامدهای این تعرفهها بر درآمدهای آتی هشدار میدهند.
رییسجمهوری آمریکا یکشنبه، ۱۹ اسفند، درباره احتمال رکود اقتصادی در این کشور گفت که تعرفههای اعمال شده در روزهای اخیر میتواند «دوره گذار» را به همراه داشته باشد.
ترامپ در مصاحبهای با فاکس نیوز، که پنجشنبه، ۱۶ اسفند ضبط شد، گفت: «من از پیشبینی چنین چیزهایی متنفرم. کمی زمان میبرد، اما فکر میکنم وضعیت باید برای ما عالی باشد.»
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، در پاسخ به سوالی در تلویزیون سیانبیسی در جمعه ۱۷ اسفند گفت که اقتصاد آمریکا و بازار سهام در حال وارد شدن به یک دوره سم زدایی هستند.
او افزود که این عرصهها به مخارج دولتی اعتیاد دارند؛ مخارجی که دولت وعده کاهش شدید آن را داده است.
خبرگزاری رویترز ۱۴ بهمن در گزارشی نوشت به نظر میرسد بازارهای بورس و اقتصاد مالی هنوز ریسکهای ناشی از افزایش تعرفهها بر واردات خارجی را بهطور کامل در نظر نگرفتهاند. با اینحال، سرمایهگذاران خود را آماده تاثیر منفی بر سود شرکتهای آمریکایی و فشار بیشتر بر تورم میکنند.
مارکو روبیو، وزیر خارجه ایالات متحده، اعلام کرد که اکنون این پیشنهاد به روسیه ارائه خواهد شد و تصمیمگیری در دستان مسکو است.
روبیو با اشاره به بیش از هشت ساعت مذاکرات در جده به خبرنگاران گفت:«رییسجمهور میخواست که این جنگ دیروز تمام شود ... بنابراین، امید ما این است که روسها هر چه سریعتر پاسخ مثبت دهند تا بتوانیم وارد مرحله دوم، یعنی مذاکرات واقعی شویم.»
کرملین سه سال پیش حمله تمامعیاری به اوکراین آغاز کرد، و روسیه که اخیرا پیشرویهایی داشته، اکنون حدود یکپنجم از خاک اوکراین، از جمله کریمه که در سال ۲۰۱۴ ضمیمه کرد، را در اختیار دارد.
روبیو تاکید کرد که واشنگتن خواهان توافقی جامع با روسیه و اوکراین «در سریعترین زمان ممکن» است.
او به خبرنگاران گفت: «هر روز که این جنگ ادامه دارد، افراد کشته میشوند، بمباران میشوند و هر دو طرف متحمل آسیب میشوند.»
مسکو هنوز به این پیشنهاد واکنشی نشان نداده است. ولادیمیر پوتین، رییسجمهور روسیه، اعلام کرده که آماده مذاکره درباره توافق صلح است، اما شرط او این است که اوکراین بهطور کامل از چهار منطقهای که روسیه مدعی مالکیت آنهاست، عقبنشینی کند.
زلنسکی: آتشبس پیشنهادی نهتنها در زمین، بلکه در هوا و دریا نیز اجرا خواهد شد
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهور اوکراین، که در عربستان سعودی حضور داشت اما در مذاکرات شرکت نکرد، این آتشبس را «پیشنهادی مثبت» خواند که شامل خطوط مقدم نبرد و همچنین درگیریهای هوایی و دریایی میشود.
در همین حال، ایالات متحده و اوکراین توافق کردند که هر چه زودتر یک توافق جامع برای توسعه منابع معدنی حیاتی اوکراین را نهایی کنند.
این توافق که هفتهها در حال بررسی بود، به دلیل دیدار پرتنش هفته گذشته زلنسکی با دونالد ترامپ در کاخ سفید به تعویق افتاده بود.
یک مشاور ارشد زلنسکی اعلام کرد که گزینههای مربوط به تضمینهای امنیتی برای اوکراین با مقامات آمریکایی مورد بحث قرار گرفته است. با این حال، جزئیات بیشتری درباره این گزینهها ارائه نشد.
واشنگتن فشار دیپلماتیک را بر مسکو افزایش میدهد
روبیو اعلام کرد که طرح آتشبس از طریق کانالهای مختلف به روسیه ارائه خواهد شد.
مایک والتز، مشاور امنیت ملی ترامپ، اعلام کرد که طی روزهای آینده با همتای روسی خود درباره این پیشنهاد گفتوگو خواهد کرد.
طبق بیانیه مشترک ایالات متحده و اوکراین، اوکراین تاکید کرد که شرکای اروپایی باید در فرآیند صلح مشارکت داشته باشند. همچنین، مارک روته، دبیرکل جدید ناتو، روز پنجشنبه در کاخ سفید حضور خواهد یافت.
در دوران ریاستجمهوری ترامپ، سیاست ایالات متحده درباره جنگ اوکراین دستخوش تغییرات اساسی شده و فشار بر کییف افزایش یافته است.
مایک والتز اعلام کرد که کمکهای نظامی اولیه به اوکراین از موجودی تسلیحاتی ایالات متحده تامین خواهد شد. این تجهیزات پیشتر در دوران ریاستجمهوری جو بایدن تصویب شده بود، اما پس از دیدار پرتنش ترامپ و زلنسکی در کاخ سفید، متوقف شد.
در همین حال، مواضع اوکراین در میدان نبرد، بهویژه در منطقه کورسک، تحت فشار شدید قرار دارد، جایی که نیروهای روسیه در تلاش هستند نیروهای اوکراینی را که برای حفظ یک منطقه بهعنوان برگ برنده مذاکرات مقاومت میکردند، عقب برانند.
مذاکرات آمریکا و روسیه در عربستان سعودی
مقامات آمریکایی و روسی در ماه فوریه در ریاض، پایتخت عربستان سعودی، دیدار کردند. این یکی از معدود تعاملات رسمی بین دو طرف پس از دورهای از رکود کامل روابط تحت دولت بایدن بود.
این مذاکرات عمدتا بر بازسازی روابط دیپلماتیک تمرکز داشت و زمینهساز گفتوگوهای فعلی درباره آتشبس شد.بر اساس این بیانیه، دو طرف همچنین توافق کردند که توافقنامهای جامع برای توسعه منابع معدنی حیاتی اوکراین را در سریعترین زمان ممکن نهایی کنند.
همچنین آمریکا قرار است در اسرع وقت توقف اشتراکگذاری کمکهای اطلاعاتی به اوکراین را لغو کرده و کمکهای امنیتی به این کشور را از سر بگیرد.
بر اساس شاخص میلیاردرهای بلومبرگ، طی هفتههای اخیر پنج نفر از این میلیاردرها، از جمله ایلان ماسک، جف بزوس، مارک زاکربرگ، سرگی برین، از بنیانگذاران گوگل، و برنار آرنو، مالک امپراتوری لوکس الویاماچ، مجموعا ۲۰۹ میلیارد دلار از ثروت خود را از دست دادهاند.
این در حالی است که در اولین روزهای پس از انتخاب ترامپ، این افراد ثروتمند از محل رونق بازارهای سهام، سود بسیار بالایی کسب کردند.
دوره بین انتخاب ترامپ و مراسم تحلیف او، دورهای طلایی برای ثروتمندان جهان بود و در این مدت اساندپی ۵۰۰ که از مهمترین شاخصهای بازار بورس آمریکاست، به چندین رکورد تاریخی دست یافت.
در این دوره کوتاه، سرمایهگذاران با این انتظار که سیاستهای ترامپ برای کسبوکارها سودمند خواهد بود، به بازارهای سهام و رمزارزها هجوم آوردند.
در هفتههای پس از انتخابات، ارزش سهام شرکت تسلا تحت مدیریت ایلان ماسک ۹۸ درصد رشد کرد و به بالاترین سطح تاریخی خود رسید.
ارزش سهام شرکت برندهای لوکس الویاماچ تحت مالکیت برنار آرنو نیز در هفته منتهی به روز تحلیف هفت درصد افزایش یافت و ۱۲ میلیارد دلار به ثروت این میلیاردر فرانسوی اضافه شد.
حتی ارزش سهام شرکت متا متعلق به مارک زاکربرگ نیز که در سال ۲۰۲۱ ترامپ را از پلتفرم خود اخراج کرده بود، قبل از آغاز دوره جدید دولت ترامپ ۹ درصد و در چهار هفته اول ریاستجمهوری ترامپ ۲۰ درصد رشد کرد.
با این حال، انتظارها مبنی بر اینکه آغاز دوره جدید ترامپ به رشد بازارها منجر شود، خیلی زود نقش بر آب شد.
دوشنبه ۲۰ اسفند، میانگین سهام شرکتهای صنعتی داو جونز ۵۱۵ واحد معادل ۱.۲ درصد سقوط کرد.
از زمان روی کار آمدن ترامپ، شاخص اساندپی ۵۰۰ که شامل ۵۰۰ شرکت بزرگ و معتبر از صنایع مختلف فنآوری، سلامت، انرژی و مالی میشود، ۶.۴درصد کاهش یافته است.
اخراجهای گسترده کارکنان دولتی و نوسانات سیاستهای ترامپ در مورد تعرفهها، بازارهای سهام را متلاطم کرده است و تنها در روز دوشنبه، این شاخص ۲.۷ درصد سقوط کرد.
همزمان با افت بازار سهام و تشدید نگرانیها از احتمال رکود و تورم در آمریکا، ترامپ قصد دارد سهشنبه ۲۱ اسفند با حدود ۱۰۰ تن از مدیران برجسته شرکتهای آمریکایی در نشست دورهای «میزگرد کسب و کار» در واشینگتن دیدار کند.
ایلان ماسک و ضرر ۱۴۸ میلیارد دلاری
۲۷ آذر، ثروت مدیرعامل ۵۳ ساله تسلا به ۴۸۶ میلیارد دلار رسید که این میزان بزرگترین ثروت ثبتشده در تاریخ ثبت ثروت افراد در شاخص بلومبرگ است.
بخش عمده این افزایش ثروت ناشی از رشد سهام تسلا بود که پس از انتخابات تقریبا دو برابر شد. اما از آن زمان تاکنون، این خودروساز الکتریکی تمامی آن دستاوردها را از دست داده است.
با این حال، ارزش بازار این شرکت خودروسازی برقی بیش از ۵۰ درصد کاهش یافته که معادل تقریبا ۸۰۰ میلیارد دلار ضرر است. تسلا دوشنبه ۲۰ اسفند بدترین سقوط سهام خود را در بیش از پنج سال گذشته تجربه کرد.
ترامپ در واکنش به این سقوط تاریخی ارزش سهام تسلا، در شبکه اجتماعی تروثسوشال اعلام کرد که برای حمایت از ماسک، یک خودروی جدید تسلا میخرد.
او در این پست نوشت: «ایلان ماسک برای کمک به کشورمان دارد همهچیزش را به خطر میاندازد اما چپهای افراطی رادیکال، با روشی غیرقانونی و تبانیآمیز در تلاشاند تا یکی از برترین خودروسازان جهان و "فرزند" ایلان را تحریم کنند تا به او و هر آنچه که نمایندهاش است، ضربه بزنند.»
مصرفکنندگان اروپایی به دلیل حمایت ماسک از سیاستمداران راستگرا، از او رویگردان شدهاند و فروش تسلا در آلمان طی دو ماه نخست سال بیش از ۷۰ درصد کاهش یافته است.
همچنین، محمولههای تسلا به چین ماه گذشته ۴۹ درصد کاهش یافت و به پایینترین سطح از ژوئیه ۲۰۲۲ رسید.
ماسک که علاوه بر تسلا، مالک شبکه اجتماعی ایکس و رییس اداره بهرهوری دولت آمریکا نیز هست، در مصاحبهای گفت در اداره کسبوکارهای خود با «دشواری زیاد» روبهروست.
ماسک دوشنبه ۲۰ اسفند در گفتوگویی با شبکه فاکس بیزنس گفت که انتظار دارد برای یک سال دیگر در دولت ترامپ باقی بماند.
جف بزوس، بنیانگذار آمازون و ضرر ۲۹ میلیارد دلاری
بزوس ۶۱ ساله که در دوره اول ترامپ بر سر خدمات پستی و مالکیت خود بر روزنامه واشینگتنپست با او درگیر شده بود، پس از برنده شدن ترامپ در انتخابات نوامبر ۲۰۲۴، پیروزی او را تبریک گفت و در مراسم تحلیف او نیز حضور یافت.
آمازون در ماه دسامبر یک میلیون دلار به صندوق تحلیف ترامپ کمک کرد و بزوس در اواخر ماه فوریه پس از آن که اعلام کرد روزنامهاش واشینگتنپست در بخش دیدگاههای خود بر آزادیهای فردی و بازارهای آزاد تمرکز خواهد کرد، با ترامپ شام خورد.
با وجود نزدیک شدن بزوس به ترامپ، از ۲۸ بهمن تا کنون، ارزش سهام آمازون ۱۴ درصد کاهش یافته است.
سرگی برین، از بنیانگذاران گوگل، و ضرر ۲۲ میلیارد دلاری
برین ۵۱ ساله، که با لری پیج شرکت گوگل را تاسیس کرد و همچنان شش درصد از سهام آن را در اختیار دارد، در دوره اول ترامپ در سال ۲۰۱۷ به تجمع اعتراضی به سیاست مهاجرتی دولت ترامپ در فرودگاه سانفرانسیسکو شرکت کرد.
با این حال، برین یک ماه پس از انتخاب دوباره ترامپ در نوامبر، در عمارت مار-ئه-لاگو در فلوریدا با او شام خورد.
در اوایل فوریه، پس از آنکه آلفابت، شرکت مادر گوگل، نتوانست انتظارات درآمدی فصلی را برآورده کند، ارزش سهام این شرکت بیش از هفت درصد سقوط کرد.
هفته گذشته، نمایندگانی از آلفابت در دیدار با مقامهای دولت ترامپ خواستار کاهش مواضع سختگیرانهای دولت در ارتباط با پرونده ضدانحصاری علیه موتور جستجوی این شرکت شدند.
مارک زاکربرگ، مدیرعامل متا و ضرر پنج میلیارد دلاری
متا در اوایل سال ۲۰۲۴ یکی از برندگان اصلی در بین هفت غول بزرگ فنآوری بود. حتی زمانی که رشد ارزش سهام سایر شرکتهای فنآوری که طی سالهای اخیر موتور محرک رشد اساندپی-۵۰۰بودند متوقف شده بود، ارزش سهام متا از اواسط ژانویه تا اواسط فوریه ۱۹ درصد رشد کرد.
اما از آن زمان تاکنون، سهام متا تمامی آن دستاوردها را از دست داده است. از سوی دیگر، شاخص سهام هفت غول بزرگ فنآوری در مقایسه با نقطه اوج خود در اواسط دسامبر، تاکنون ۲۰ درصد سقوط کرده است.
برنار آرنو، مالک امپراتوری لوکس الویاماچ و ضرر پنج میلیارد دلاری
آرنو ۷۶ ساله که خانواده او مالک برنار آرنو، مالک امپراتوری لوکس الویاماچ، شامل برندهایی چون لویی ویتون و بولگاری است، دههها دوست ترامپ بوده و در ژوئیه، یک روز پس از سوءقصد به ترامپ در پنسیلوانیا، با او تماس تلفنی داشت.
الویاماچ پس از آنکه در بیشتر سال ۲۰۲۴ با افت ارزش سهام خود مواجه بود، از زمان انتخابات آمریکا تا اواخر ژانویه شاهد بیش از ۲۰ درصد رشد در ارزش سهام خود بود. اما از آن زمان تاکنون، باز هم بخش عمدهای از آن رشد را از دست داده است.
ماه گذشته، تحلیلگران مورنینگاستار هشدار دادند که اعمال تعرفه ۱۰ تا ۲۰ درصدی بر کالاهای لوکس اروپایی میتواند به کاهش بیشتر فروش منجر شود، که پیش از این نیز با مشکل مواجه بود.
در نتیجه این حملات، دستکم سه کارگر یک انبار گوشت کشته، ۱۷ نفر مجروح و فرودگاههای مسکو برای مدت کوتاهی تعطیل شدند.
به گفته مقامات روسیه، در مجموع ۳۴۳ پهپاد بر فراز روسیه سرنگون شدند، که از این میان ۹۱ پهپاد بر فراز منطقه مسکو، ۱۲۶ پهپاد در منطقه غربی کورسک، و تعدادی دیگر در نزدیکی نیروگاه هستهای کورسک منهدم شدند.
این حمله در سحرگاه، درست قبل از مذاکرات مقامات آمریکایی و اوکراینی در عربستان سعودی درباره پایان دادن به جنگ سهساله و در حالی که نیروهای روسیه تلاش میکنند هزاران سرباز اوکراینی را در کورسک محاصره کنند، رخ داد.
سرگئی سوبیانین، شهردار مسکو، اعلام کرد این حمله بزرگترین حمله پهپادی اوکراین به این شهر بوده است. مسکو و منطقه اطراف آن بیش از ۲۱ میلیون نفر جمعیت دارند و یکی از بزرگترین مناطق شهری اروپا محسوب میشوند.
دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، اظهار داشت که اقدامات پیشگیرانه موجب شده تا مسکو و سایر مناطق روسیه از این حملات محافظت شوند.
وزارت دفاع روسیه هم اعلام کرد که اوکراین زیرساختهای غیرنظامی را مورد حمله قرار داده است، در حالی که ستاد کل نیروهای مسلح اوکراین اعلام کرد که در حمله پهپادی شبانه، تاسیسات نفتی در مناطق مسکو و اوریول را هدف قرار داده است.
همزمان، وزارت شرایط اضطراری روسیه گزارش داد که بقایای یک پهپاد مجهز به کلاهک منفجر نشده در منطقه کاپوتنیا، محل پالایشگاه، کشف و خنثی شده است.
شرکت گازپروم، مالک این پالایشگاه، به درخواست بلومبرگ برای اظهار نظر درباره این حمله پاسخی نداده است.
این حمله در حالی صورت گرفته که مذاکرات میان کییف و واشینگتن درباره احتمال برقراری آتشبس آغاز شده است.
جنگ پهپادها
از زمان حمله روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲، هر دو طرف از پهپادها برای هدف قرار دادن شهرها، نیروها، پالایشگاههای نفت و پایگاههای هوایی استفاده کردهاند.
کییف در طول جنگ با حملات گسترده روسیه مواجه بوده و اعلام کرد سهشنبه هدف یک موشک بالستیک و ۱۲۶ پهپاد قرار گرفته است. در مقابل، اوکراین نیز در دو سال گذشته حملات پهپادی مکرری را علیه روسیه انجام داده است.
آندری کارتاپولوف، رییس کمیته دفاعی پارلمان روسیه و معاون سابق وزیر دفاع، پیشنهاد کرد که مسکو باید در واکنش به این حمله، اوکراین را با موشک مافوق صوت اورشنیک هدف قرار دهد.
شرکت میراتورگ، یکی از بزرگترین تولیدکنندگان گوشت روسیه، اعلام کرد دو نفر از کارکنان آن در اثر سقوط لاشه پهپادها کشته شدند. مقامات روسیه اعلام کردند که سومین فرد کشتهشده نیز از کارکنان میراتورگ بوده و در اثر جراحات وارده جان باخته است.
سازمان هواپیمایی روسیه هم اعلام کرد پس از حملات، پروازها در هر چهار فرودگاه مسکو به حالت تعلیق درآمدند، اما مدتی بعد از سر گرفته شدند. برخی از پروازها به شهرهای دیگر منتقل شدند.
در حالی که دونالد ترامپ، رییسجمهور ایالات متحده، گفته است که میخواهد صلح را در اوکراین برقرار کند، جنگ در میدان نبرد شدت گرفته است، با یک حمله بهاری بزرگ روسیه در کورسک و مجموعهای از حملات پهپادی اوکراین به عمق خاک روسیه.
روسیه چترهای الکترونیکی متعددی بر فراز مسکو و تاسیسات کلیدی ایجاد کرده و لایههای دفاعی پیشرفتهای را در اطراف ساختمانهای استراتژیک مستقر کرده است. همچنین، روسیه از سامانههای دفاع هوایی پیچیدهای برای سرنگونی پهپادها قبل از رسیدن به کرملین، در قلب پایتخت، استفاده میکند.
سربازان هر دو طرف ترس عمیقی از پهپادها دارند و هر دو کشور از تصاویر حملات مرگبار آنها در تبلیغات خود استفاده کردهاند. تصاویری از سربازانی که در دستشوییها منفجر میشوند یا از وسایل نقلیه در حال سوختن فرار میکنند، در رسانههای تبلیغاتی هر دو طرف دیده شده است.
پوتین که تلاش کرده مسکو را از جنگ مصون نگه دارد، حملات اوکراین به زیرساختهای غیرنظامی، از جمله نیروگاههای هستهای را «تروریسم» خوانده و وعده داده که به آنها پاسخ خواهد داد.