یوانی، ائتلاف «اتحاد علیه ایران هستهای»، با انتشار بیانیهای راهپیمایی روز جهانی قدس در ایالات متحده را محکوم کرده و با هشدار درباره اینکه برگزاری این مراسم بخشی از پروژه نفوذ جمهوریاسلامی در آمریکاست، خواستار اقدام فوری دولت ترامپ برای مقابله با آن شده است.
در این بیانیه که با امضای جب بوش، رییس هیاتمدیره، و مارک والاس، مدیرعامل این نهاد روز پنجشنبه منتشر شد، آمده است: «روز جهانی قدس که در سال ۱۹۷۹ به دستور آیتالله خمینی بنیانگذاری شد، ابزاری برای صدور افراطگرایی، انکار هولوکاست و تحریک علیه یهودیان در سطح جهان است.»
همزمان با فراخوان جمهوری اسلامی ایران و گروه حماس برای برگزاری راهپیماییهای روز قدس، گروه «دانشجویان برای عدالت در فلسطین» با حمایت سایر گروههای طرفدار فلسطین، جمعه ۲۸ مارس، مصادف با آنچه ایران روز جهانی قدس مینامد، تظاهراتی را در میدان تایمز نیویورک برگزار میکند.
به گزارش نشریه واشینگتن فریبیکن، این تجمع که به گفته برگزارکنندگان آن، در حمایت از مردم فلسطین و «علیه صهیونیسم» است، از سوی نهادهای امنیتی و گروههای ناظر در آمریکا با نگرانی دنبال میشود.
سازمان اتحاد علیه ایران هستهای میگوید جمهوری اسلامی از طریق ایجاد شبکهای از نهادهای ظاهرا مذهبی و خیریه در اروپا و آمریکا، راهپیماییهای روز قدس را سازماندهی و تامین مالی میکند.
بر اساس گزارش فریبیکن هم بسیاری از این نهادهای مذهبی با سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و حزبالله لبنان، که هر دو در فهرست گروههای تروریستی آمریکا قرار دارند، در ارتباط هستند.
در کنار ایران، گروه حماس نیز بهطور مستقیم حامی این تجمعات معرفی شده است.
بر اساس این گزارش، رسانههای رسمی ایران، پنجشنبه از انتشار بیانیهای از سوی حماس خبر دادند که در آن از هواداران این گروه در سراسر جهان خواسته شده است تا برای حمایت از غزه، قدس و مسجدالاقصی در روزهای جمعه تا یکشنبه به خیابانها بیایند.
گروه «دانشجویان برای عدالت در فلسطین» در سالهای اخیر بهویژه پس از حمله ۷ اکتبر ۲۰۲۳ حماس به اسرائل، بارها به حمایت از این گروه متهم شده است.
به گزارش فریبیکن، شاکیان یک پرونده حقوقی در آمریکا، این نهاد دانشجویی را «بازوی روابط عمومی حماس در خاک آمریکا» خواندهاند.
نهادهای اطلاعاتی آمریکا نیز پیشتر هشدار داده بودند که ایران و حامیان حماس در حال تامین مالی و هدایت اعتراضات ضد اسرائیلی در دانشگاههای آمریکا هستند.
در همین حال، سازمان اتحاد علیه ایران هستهای در بیانیه خود از دولت ترامپ خواسته دانشگاههایی که اجازه فعالیت به این نهاد دانشجویی میدهند، باید از دریافت بودجه فدرال محروم شوند.
دولت ترامپ نیز در برخی موارد چنین اقداماتی را آغاز کرده است. برای مثال، بخشی از بودجه فدرال برخی دانشگاهها از جمله دانشگاه کلمبیا به دلیل آنچه دولت ترامپ، عدم برخورد مناسب با فعالیتهای یهودستیزانه خوانده، موقتا تعلیق شده است.
این سازمان همچنین خواستار لغو ویزا یا اقامت دائم هر فرد خارجیای شده که در این تظاهرات شرکت میکند.
سازمان اتحاد علیه ایران هستهای در بیانیه خود هشدار داده راهپیماییهای روز قدس «رسانهای برای نشر پیام گروههای تروریستی و تهدیدی مستقیم برای جامعه یهودی» است و باید با آن مقابله شود.
این سازمان در بیانیه خود با اشاره به اینکه در ایالات متحده، آزادی بیان یک حق قانون اساسی است، گفته «اما سخنانی که خشونت قریبالوقوع را تحریک میکنند و گروههایی که پیامهای سازمانهای تروریستی خارجی مورد تحریم آمریکا را در دانشگاهها بازنشر میدهند، قابل قبول نیستند. این همان چیزی است که در راهپیماییهای روز قدس اتفاق میافتد و تهدیدی برای جوامع یهودی و دیگران در سراسر جهان به شمار میرود.»
بنا بر بیانیه این سازمان، روز قدس ارتباطی با حمایت از مردم فلسطین ندارد و «این روز ابزاری برای ترویج یهودستیزی، انکار هولوکاست، نفرت و خشونت است. نباید تردیدی داشت که این روز بخشی کلیدی از جنگ رژیم ایران علیه یهودیان است.»
علی خامنهای پنجشنبه در سخنانی، تظاهرات روز جمعه را یکی از مهمترین تظاهرات روز قدس در سالهای اخیر توصیف کرد، آنهم در شرایطی که عملیات نظامی اسرائیل در نوار غزه از سر گرفته شده است.
آلصادق در این گفتگو که شامگاه پنجشنبه انجام شد با اشاره به این درخواست ترامپ از خامنهای، گفت «این موضوع هم برای ایران و هم برای عراق غیرقابل قبول است. حشد شعبی یک نهاد قانونی است.»
او در ادامه با اشاره به اینکه ایران پس از دریافت نامه اعلام کرده برای مذاکره آماده است، گفت: «در مورد برنامه موشکی مذاکرهای در کار نیست. تنها چیزی که باقی میماند، همان پرونده هستهای است. اگر آنها شرایط و سخنانی را بیان کنند که حقوق کامل ایران را تضمین کند، ما آماده مذاکره خواهیم بود.»
ساعتی پس از این گفتگو، محمد شیاع السودانی، نخستوزیر عراق، وجود هرگونه درخواست از سوی ایالات متحده برای انحلال حشد الشعبی را تکذیب کرد.
السودانی در گفتوگو با کانال تلویزیونی الدجله عراق گفت: «چنین سخنانی نه مطرح است و نه قابل قبول.» او افزود: «حشد الشعبی یک نهاد امنیتی تحت حاکمیت عراق است و دولت ما در حال حاضر در حال تدوین قوانین منظمتری برای آن هستیم.»
این اظهارات ضدونقیض در حالی ایراد شده است که باراک رآوید، خبرنگار آکسیوس خبر داده یک منبع مطلع تایید کرد که عمان به ایالات متحده اطلاع داده که پاسخ جمهوریاسلامی به نامه ترامپ را دریافت کرده است.
بر اساس این خبر، عمانیها، ایالات متحده را در جریان پیامهایی که از سمت ایران دریافت کردهاند قرار دادهاند و بنا شده در روزهای آینده نامه دریافتی از تهران را هم به کاخ سفید تحویل دهند.
پیشتر هم عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی به ایرانا، خبرگزاری رسمی جمهوریاسلامی گفته بود حکومت ایران پاسخ نامه دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، را چهارشنبه شش فروردین، «بهطور مقتضی و از طریق کشور عمان» داده است.
نامه ترامپ را انور قرقاش، مشاور دیپلماتیک رییس امارات متحده عربی، نزدیک به دو هفته پیش با سفر به تهران به مقامات جمهوریاسلامی تسلیم کرد.
عراقچی در گفتگوی خود با ایرانا بدون هیچ توضیحی درباره مفاد پاسخ ایران به نامه رییسجمهور آمریکا، گفت «این پاسخ رسمی شامل نامهای است که در آن نقطهنظرات ما در رابطه با وضعیت جاری و نامه آقای ترامپ به طور کامل تشریح شده و به اطلاع طرف مقابل رسانده شده است.»
شبکه اسکاینیوز عربی به نقل از منابع ایرانی گزارش داد که در پاسخ جمهوری اسلامی به نامه دونالد ترامپ به خامنهای، درباره «تعیین چارچوب مسیر مذاکرات آینده با واشینگتن» صحبت شده است.
رهبران جمهوری اسلامی در نزدیک به دو هفته اخیر درباره مضمون نامه دونالد ترامپ هم هیچ توضیحی نداده بودند و صحبتهای سفیر ایران در عراق، نخستین اظهارنظر یک مقام رسمی حکومت ایران، درباره بخشی از مقاد نامه ترامپ و خواستههای او از تهران است.
پیشتر، سایت خبری اکسیوس درباره این نامه به نقل از یک مقام آمریکایی و دو منبع آگاه نوشت که دونالد ترامپ در نامهاش به علی خامنهای، لحن شدیدی داشته و شامل یک ضربالاجل دوماهه برای دستیابی به توافق جدید هستهای بوده است.
اکسیوس نوشته بود مشخص نیست مهلت دوماههای که به تهران داده شده است، از زمان ارسال نامه محاسبه میشود یا از زمان آغاز مذاکرات احتمالی این زمان درنظر گرفته میشود.
تاکید عراقچی بر مذاکرات غیرمستقیم
وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی پنجشنبه هفت فروردین در گفتوگو با ایرنا، با تاکید بر سخنان قبلی خود گفت: «سیاست ما همچنان بر عدم مذاکره مستقیم در شرایط فشار حداکثری و تهدیدات نظامی قرار دارد اما مذاکرات غیرمستقیم، همانطور که در گذشته نیز وجود داشته، میتواند ادامه یابد. مذاکرات غیرمستقیم هم توسط دولت جناب آقای روحانی و هم توسط دولت شهید رئیسی صورت گرفته بود.»
کمال خرازی، رییس شورای راهبردی روابط خارجی و مشاور رهبر جمهوری اسلامی در امور بینالملل نیز پنجشنبه هفت فروردین گفت که حکومت ایران «همه راهها را برای مذاکره نبسته»، بلکه آماده مذاکره غیرمستقیم با آمریکا برای «ارزیابی طرف مقابل، اعلام شرایط خود و اتخاذ تصمیم مقتضی» است.
دونالد ترامپ در آخرین اظهارنظر در این زمینه، سهشنبه سوم فروردین، گفت که جمهوری اسلامی باید هرچه زودتر برای یک توافق هستهای مذاکره کند، در غیر این صورت، با پیامدهای سختی مواجه خواهد شد.
او با اشاره به حملات گسترده آمریکا به حوثیهای تحت حمایت جمهوری اسلامی در یمن گفت: «حوثیها بهشدت تحت فشار هستند، بدترین عناصر آنها کشته شدهاند.»
او افزود: «این گروه یک نیروی ضعیف و بیتجربه نیست. آنها خودشان موشک تولید میکنند و البته از ایران هم موشک دریافت میکنند. آنها یک شاخه دیگر از ایران هستند، درست مانند دیگر گروهها.»
ترامپ گفت: «شما حماس را دارید، حزبالله را دارید، حوثیها را دارید. ایران در تمام این مسائل نقش دارد. ما نامهای به ایران ارسال کردیم و گفتیم بهزودی مجبور خواهید شد که با ما مذاکره کنید، چراکه نمیتوانیم اجازه دهیم این وضعیت ادامه پیدا کند.»
بر اساس این گزارش که پنجشنبه منتشر شد، روبیو در یک نشست خبری در گویان گفت: «ممکن است تعداد لغو ویزاها تا این لحظه بیش از ۳۰۰ مورد باشد. ما هر روز این کار را میکنیم. هر وقت یکی از این دیوانهها را پیدا میکنم و ویزایشان را میگیریم.»
روبیو توضیح نداد ویزای چه کسانی لغو شده است، اما در پاسخ به پرسشی درباره «رومیسه اوزتورک»، دانشجوی ترکتباری که سهشنبهشب در «سامرویل» ماساچوست، به دست ماموران نقابدار و لباس شخصی بازداشت شد، این اظهارات را بیان کرد.
روبیو تایید کرد که وزارت خارجه، ویزای اوزتورک را لغو کرده اما در پاسخ به این سوال که دقیقا چه اقداماتی از سوی اوزتورک موجب لغو ویزا شده، جزئیاتی ارائه نداد.
او گفت در صورتی که دانشجویان خارجی در اقداماتی مانند «تخریب اموال دانشگاه، آزار سایر دانشجویان، تصرف ساختمانها یا ایجاد اغتشاش» شرکت کنند، دولت آمریکا ویزای صادرشده برای آنان را که از پیش صادر شده، لغو خواهد کرد.
با این حال، روبیو نگفت که آیا اوزتورک در چنین اقداماتی شرکت داشته است یا نه. اوزتورک از حامیان فلسطینیها در جنگ اسرائیل در غزه بوده است.
اوزتورک که بورسیه فولبرایت بوده و در مقطع دکتری رشته «مطالعات کودکان و رشد انسانی» در دانشگاه تافتس تحصیل میکرد، با ویزای تحصیلی افوان در ایالات متحده حضور داشت.
بازداشت او یک سال پس از آن صورت گرفت که او با همکاری چند نفر دیگر، مقالهای در تافتسدیلی، نشریه دانشجویی دانشگاه تافتس منتشر کرده و در آن واکنش دانشگاه به درخواستهای دانشجویان برای قطع همکاری با شرکتهای مرتبط با اسرائیل را نقد کرده و خواستار به رسمیت شناختن «نسلکشی فلسطینیها» شده بود.
پس از بازداشت او، وکیل این دانشجوی ترکیهای، با ارائه دادخواستی، بازداشت او را غیرقانونی خواند.
در حالی که قاضی فدرال در بوستون سهشنبهشب دستور داده بود که اداره مهاجرت و گمرک ایالات متحده بدون اطلاع ۴۸ ساعته، اوزتورک را از ایالت ماساچوست خارج نکند، وزارت دادگستری آمریکا در دادخواستی که پنجشنبه ارائه کرد اعلام کرد که اوزتورک در حال حاضر در ایالت لوئیزیانا است و پیش از دستور قاضی از ماساچوست منتقل شده بود.
«مهسا خانبابایی»، وکیل اوزتورک، در بیانیهای که چهارشنبهشب منتشر شد، اتهامات علیه موکلش را «بیاساس» خواند و گفت که هیچ اتهام کیفری علیه او مطرح نشده است.
او گفت: «به نظر میرسد تنها دلیلی که هدف قرار گرفته، استفاده این دانشجو از حق آزادی بیانش بوده است.»
حامیان اوزتورک میگویند این بازداشت، نخستین مورد شناختهشده از بازداشت مهاجرتی یک دانشجوی فعال در منطقه بوستون در چارچوب سیاستهای جدید دولت ترامپ است.
دولت آمریکا، چندین دانشجوی خارجی با ویزای معتبر و یا دارای گرین کارت را که در اعتراضات حامی فلسطین مشارکت داشتهاند، بازداشت کرده یا قصد بازداشت آنها را داشته است.
این اقدامات بهعنوان حمله به آزادی بیان محکوم شدهاند، هرچند دولت جمهوریخواه دونالد ترامپ مدعی است برخی اعتراضات «ضدیهودی» بوده و میتواند به سیاست خارجی ایالات متحده لطمه بزند.
این دستور از سوی «جیمز بواسبرگ»، قاضی دادگاه منطقهای ایالات متحده صادر شده و به نهادهای فدرالی که رهبرانشان در این گفتوگوها شرکت داشتند، از جمله «پیت هگزث» وزیر دفاع و «جان راتکلیف» رییس سیا، سازمان اطلاعات مرکزی، الزام میکند تمام پیامهایی که از تاریخ ۱۱ تا ۱۵ مارس در سیگنال رد و بدل شدهاند را حفظ کنند.
این بازه زمانی، همان دورهای است که سردبیر مجله «آتلانتیک» که به صورت تصادفی به این گروه چت اضافه شده بود، فعالیت در این چت را مستندسازی کرده بود.
سازمان «نظارت آمریکایی»، نهادی فعال در حوزه پاسخگویی دولت، روز سهشنبه از نهادهای فدرال مشارکتکننده در این چت شکایت کرد و مدعی شد که استفاده از اپلیکیشن سیگنال، که امکان حذف خودکار پیامها پس از مدتی را دارد، ناقض قانون فدرال مربوط به نگهداری اسناد رسمی است.
وکیل دولت ترامپ پیشتر اعلام کرده بود نهادهای فدرال در حال بررسی این هستند که کدام پیامها هنوز باقی ماندهاند تا حفظ شوند.
چیوما چوکو، مدیر اجرایی موقت سازمان نظارت آمریکایی، در بیانیهای گفت: «ما از صدور حکم فوری قاضی برای توقف هرگونه نابودی بیشتر این اسناد حیاتی قدردانی میکنیم. مردم حق دارند بدانند تصمیمات مربوط به جنگ و امنیت ملی چگونه گرفته میشود و پاسخگویی با تعیین حذف خودکار پیامها از بین نمیرود.»
کاخ سفید هنوز به درخواست برای اظهارنظر درباره این حکم پاسخ نداده است.
مجله آتلانتیک چهارشنبه پیامهایی را منتشر کرد که به گفته این نشریه، در همان گروه رد و بدل شده بودند. مقامات دولت ترامپ این پیامها را طبقهبندیشده ندانستهاند تا اهمیت افشای آنها را کماهمیت جلوه دهند.
این پیامها حاوی گفتوگوهایی میان مقامات ارشد امنیت ملی درباره حملات برنامهریزیشده نظامی علیه گروه شبهنظامی حوثی بودهاند.
بنا بر گزارش منتشرشده، هگزث اطلاعاتی درباره زمان حملهها در تاریخ ۱۵ مارس، از جمله حملهای که هدفش فردی معرفیشده بهعنوان «تروریست» در چت بود، چند ساعت پیش از شروع عملیات به اشتراک گذاشته بود.
وجود چنین چت گروهی و افشای تصادفی پیامهای آن برای یک روزنامهنگار، جنجالی تازه در مورد نحوه برخورد دولت ترامپ با اطلاعات حساس نظامی و اطلاعاتی بهراه انداخته است.
این شکایت حقوقی به جنبههای امنیت ملی افشای پیامها ارتباطی ندارد، بلکه بر ادعای سازمان نظارت آمریکایی متمرکز است که پیامها باید بهعنوان اسناد رسمی دولتی در نظر گرفته شوند و نهادهای فدرال موظف به نگهداری آنها هستند.
قبول مسئولیت انتشار چتها
مایکل والتز، مشاور امنیت ملی آمریکا، گفت که مسئولیت کامل انتشار چت گروهی میان مقامهای ارشد دولت دونالد ترامپ درباره برنامهریزی به منظور حمله به حوثیهای یمن را میپذیرد.
والتز چهارشنبه ششم فروردین به فاکسنیوز گفت: «من مسئولیت کامل را میپذیرم. این گروه را من ساختم و این مساله شرمآور است.» او افزود که دولت موضوع را تا انتها پیگیری میکند.
جفری گلدبرگ، سردبیر مجله آتلانتیک که به اشتباه به این گروه چت اضافه شده بود، خبر این اشتباه و نیز گفتوگوی ارشدترین مقامات دولت ترامپ درباره بمباران حوثیها را فاش کرد.
او پیشتر گفته بود در تاریخ ۲۳ اسفند سال گذشته از سوی مشاور امنیت ملی آمریکا به این گروه در اپلیکیشن سیگنال اضافه شده و ابتدا فکر نمیکرده واقعی باشد، تا اینکه «بمباران حوثیها آغاز شد».
کاخ سفید چهارم فروردین اصالت چتها و اضافه شدن سهوی یک روزنامهنگار را به این گروه تایید کرد. والتز گفت درباره افشای چت سیگنال با ایلان ماسک صحبت کرده و وعده داد که «بهترین کارشناسان فنی» در حال بررسی موضوع هستند.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در مصاحبه با نیوزمکس گفت یکی از همکاران والتز، سردبیر نشریه آتلانتیک را به گروه سیگنال مربوط به حمله به حوثیها اضافه کرد.
او پیشتر هرگونه اطلاع از این ماجرا را رد کرده بود. با افشای این موضوع، در روزهای گذشته کاخ سفید و شورای امنیت ملی آمریکا از بررسی آن خبر دادند.
در روزهای گذشته استفاده از یک اپلیکیشن عمومی (سیگنال) برای بحث درباره موضوعی به حساسیت حمله نیروهای نظامی آمریکا به حوثیها بازتاب بسیار گستردهای یافته و سیاستمداران و رسانههای آمریکا آن را اقدامی بیسابقه خواندهاند که امنیت ملی ایالات متحده را به چالش کشیده است.