رییس سازمان انرژی اتمی: بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی در ایران حضور ندارند
محمد اسلامی، رییس سازمان انرژی اتمی جمهوری اسلامی، گفت بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی (IAEA) در حال حاضر در ایران حضور ندارند.
محمد اسلامی، رییس سازمان انرژی اتمی جمهوری اسلامی، گفت بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی (IAEA) در حال حاضر در ایران حضور ندارند.
به گزارش رسانههای دولتی ایران، اسلامی افزود که بازرسان این نهاد وابسته به سازمان ملل متحد تنها در صورتی اجازه بازدید از تاسیسات هستهای جمهوری اسلامی را دارند که شورای عالی امنیت ملی با آن موافقت کند.
او اضافه کرد: «ملاک ما برای آژانس بینالمللی انرژی اتمی قانون جدید مجلس است. آژانس تا کنون وظیفه قانونی خود را انجام نداده و باید حمله به تاسیسات هستهای ایران را محکوم میکرد که محکوم نکرده است. در خصوص تضمین دادن نیز اطلاعیهای صادر نکرده که بگوید به حفاظت از اطلاعات صنعت هستهای ما متعهد است.»
این اظهارات در حالی بیان میشود که در روزهای اخیر برخی رسانههای ایرانی گزارشهایی تاییدنشده درباره حضور بازرسان آژانس در کشور منتشر کرده بودند.
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، ۱۴ مهرماه گفته بود: «در حال حاضر بازرسی از آژانس بینالمللی انرژی اتمی در ایران حضور ندارد. آخرین بازرسیها مربوط به حداقل ۱۰ روز قبل از نیروگاه بوشهر است که این بازرسی در چارچوب قراردادی که با روسیه در ارتباط با این موضوع انجام شده، صورت گرفته است.»
مسعود پزشکیان نیز چهارم مهرماه گفته بود بازرسان آژانس میتوانند از تاسیسات هستهای ایران بازدید کنند.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی هم چهارم مهر در واکنش به اظهارات نماینده فرانسه در شورای امنیت درباره حاضر نبودن بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی در ایران گفت: «این کاملا غلط است، بازرسان الان در ایران هستند و از سایتهای ما بازدید میکنند.»
ابراهیم عزیزی، رییس کمیسیون امنیت ملی مجلس، نیز همان روز گفت: «حضور بازرسان آژانس در فردو و نطنز دروغ رسانهای و رویای رافائل گروسی است، چون او میخواهد ماموریت آمریکاییها را انجام دهد و بداند در سایتهای هستهای ما چه خبر است.»
پیش از آن در ۹ شهریور، اسلامی اعلام کرد که دو بازرس آژانس بینالمللی انرژی اتمی که برای نظارت بر تعویض سوخت نیروگاه بوشهر به ایران سفر کرده بودند، پس از پایان کار، کشور را ترک کردند.
پنجم شهریور نیز شماری از نمایندگان مجلس، در جلسه علنی ورود بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی به ایران را محکوم و دولت پزشکیان را تهدید به شکایت و اعلام جرم کردند.
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی نیز چهارم شهریور در مصاحبه با فاکسنیوز اعلام کرد نخستین تیم بازرسان این نهاد پس از ماهها وقفه به ایران بازگشته است.
با ادامه این مواضع متناقض، وضعیت بازرسیها از تاسیسات هستهای جمهوری اسلامی در هالهای از ابهام مانده و نگاهها به تصمیم شورای عالی امنیت ملی و واکنش رسمی آژانس بینالمللی انرژی اتمی دوخته شده است.
بر اساس دادههای مرکز پایش آلایندههای زیستمحیطی شهر مشهد، میانگین کیفیت هوای این کلانشهر در چهارشنبه ۲۳ مهرماه با ثبت عدد ۲۲۹ در شرایط بنفش و بسیار ناسالم برای همه گروهها قرار گرفت.
شاخص کیفیت هوا پنج دسته اصلی دارد که بر اساس آن، از عدد ۱۵۱ تا ۲۰۰ هوا «ناسالم»، از ۲۰۱ تا ۳۰۰ «بسیار ناسالم» و از ۳۰۱ تا ۵۰۰ شرایط کیفی هوا «خطرناک» محسوب میشود.
همزمان یک شهروند با ارسال ویدیویی به ایراناینترنشنال گفت شدت آلودگی هوا در مشهد آنقدر زیاد است که به نظر میرسد مه غلیظی آسمان این شهر را گرفته باشد.
کیفیت هوای شهر مشهد در ۲۴ ساعت گذشته نیز در شرایط ناسالم برای همه گروهها قرار داشت.
محمد اصغری، کارشناس هواشناسی، گفت: «هوا به شکل بسیار نامتعارف در خراسان رضوی آلوده است؛ بدترین وضع در صالحآباد، خواف و تایباد به ثبت رسیده که شاخص آلودگی برای هر کدام از این شهرها، عدد ۵۰۰ ثبت شده است.»
او اضافه کرد که امروز (۲۳ مهر) در مناطقی از شمال استان سیستان و بلوچستان و مناطق غربی، مرکزی، جنوب غرب و جنوب خوزستان هوا آلوده است.
۲۰ مهر نیز منابع رسمی اعلام کردند کیفیت هوا در بیش از ۲۰ شهر ایران در وضعیت بنفش، قرمز و نارنجی و خطرناک، ناسالم برای همه گروهها و ناسالم برای گروههای حساس قرار گرفت.
شاخص کیفیت هوای کلانشهر اصفهان نیز در ۲۴ ساعت منتهی به ۲۳ مهرماه با میانگین ۱۴۳ در وضعیت ناسالم برای گروههای حساس ثبت شد و در ایستگاه رهنان به ۱۸۷، کردآباد به ۱۸۰، سپاهانشهر به ۱۲۸ و دانشگاه صنعتی به ۱۱۸ رسید.
هوای خمینیشهر و قهجاورستان نیز در وضعیت قرمز و ناسالم برای عموم افراد جامعه قرار گرفته است.
از سوی دیگر، بر اساس دادههای سامانه پایش کیفی هوای کشور، ۹ شهر خوزستان در وضعیت قرمز و ناسالم برای همه و سه شهر دیگر در وضعیت نارنجی و ناسالم برای گروههای حساس قرار گرفت.
خبرگزاری تسنیم نیز گزارش داد در حال حاضر میانگین کیفیت هوای تهران با شاخص ۹۶ در آستانه وضعیت «ناسالم برای گروههای حساس» قرار گرفت.
بر اساس این گزارش، از ابتدای سال جاری تاکنون، تهران ۱۱۳ روز هوای قابل قبول، ۷۷ روز هوای ناسالم برای گروههای حساس، هفت روز هوای ناسالم برای همه گروهها، شش روز هوای پاک، دو روز هوای بسیار ناسالم و دو روز هوای خطرناک داشته که نشان میدهد حدود ۴۲ درصد از روزهای سال، آلوده بوده است.
آلودگی هوا و دستگاههای اجرایی
مصطفی پوردهقان، نماینده اردکان در مجلس شورای اسلامی، در نشست علنی چهارشنبه ۲۳ مهرماه گفت: «با وجود تلاشها، آلودگی اردکان بهدلیل ارتباط با مناطق دیگر همچنان بحرانی است و از این رو، نیازمند واکنش جدی مسئولان بهویژه استاندار و دستگاههای اجرایی هستیم.»
او ادامه داد: «هوای اردکان از شهرهای تهران، اصفهان، کرمان و بسیاری از شهرهای آلوده دیگر نیز آلودهتر است.»
در هفتههای گذشته، شهرهای متعددی در استانهای مختلف ایران با آلودگی هوا و طوفانهای گردوغبار دستبهگریبان بودهاند که زندگی روزمره شهروندان را مختل کردهاند.
آلودگی هوا در سالهای گذشته بارها به سطوح بحرانی رسیده و هجوم ریزگردها بر دامنه بحرانهای زیستمحیطی و تهدیدهای سلامت عمومی افزوده است.
با وجود گسترش این وضعیت، جمهوری اسلامی برنامهای منسجم و پایدار برای مهار و مدیریت آن ارائه نکرده است.
السودانی چهارشنبه ۲۳ مهر در مصاحبه با خبرنگار سیانبیسی در بغداد، گفت: «ما چشمانداز روشنی برای رفع این ناهماهنگی ساختاری که بر توانمان در تولید و تامین برق اثر گذاشته، تدوین کردهایم.»
او افزود بغداد با شرکت توتالانرژیز فرانسه و نیز شرکتهای چینی و اماراتی، قراردادهایی برای سرمایهگذاری در پروژههای جمعآوری گاز امضا کرده است. این گاز به ارزش سالانه چهار تا پنج میلیارد دلار اکنون در فرآیند تولید نفت سوزانده میشود.
سوزاندن یا «فلرینگ» گاز، روندی است که در آن گاز همراه نفت بهجای استفاده، سوزانده میشود. بازیابی و پردازش این گاز میتواند بخشی از بحران مزمن برق عراق را کاهش دهد.
السودانی تاکید کرد برای نخستین بار در تاریخ عراق، برنامهای روشن و اقداماتی روزانه برای حل این مساله در جریان است و مهلت تحقق هدف «صفر فلرینگ گاز»، ابتدای سال ۲۰۲۸ تعیین شده است.
دههها سوءمدیریت، کمبود سرمایهگذاری و فساد، شبکه برق عراق را تحت فشار قرار داده است. این در حالیست که عراق پس از عربستان سعودی، بهعنوان دومین تولیدکننده بزرگ نفت در اوپک شناخته میشود.
گاز وارداتی از ایران، حدود یکسوم برق عراق را تامین میکند اما قطعیهای مکرر و طولانی همچنان ادامه دارد و ساکنان را ناچار کرده به ژنراتورهای خصوصی گران و آلاینده متوسل شوند.
برای جمهوری اسلامی درآمد صادرات گاز به عراق اهمیتی ویژه دارد. این اهمیت تا آنجاست که حتی در سالهای اخیر، با وجود کسری شدید برق و گاز، روند صادرات برق و گاز به عراق هرگز متوقف نشده است.
توازن میان واشینگتن، پکن و ریاض
عراق که روابط خود را هم با آمریکا و هم با ایران حفظ کرده، میکوشد در حالی که از سرمایهگذاری چین برای بازسازی زیرساختها بهره میگیرد، همکاری با کشورهای خلیج فارس را نیز بهمنظور بهبود شبکه برق خود گسترش دهد.
آمریکا همچنان یکی از شرکای کلیدی دفاعی عراق است و حدود دو هزار و ۵۰۰ سرباز آمریکایی در خاک این کشور حضور دارند.
السودانی رویکرد دولت خود را «چندجانبه» توصیف کرد و از تمایل شرکتهای چینی، روسی، اروپایی و آمریکایی، همچنین سرمایهگذاران خلیج فارس برای ورود به بازار عراق خبر داد.
او گفت: «اقتصاد و روابط ما هرگز یکجانبه نبوده است .... بهتازگی توافقنامههایی اصولی با شرکتهای شورون، اکسونموبیل، هالیبرتن و اسالبی (شلمبرژه) امضا کردهایم.»
سایه سنگین ایران
سیانبیسی نوشت با وجود رویکرد «چندجانبه» السودانی، عراق ممکن است از تحریمهای تازه علیه تهران آسیب ببیند.
کشورهای اروپایی بامداد ششم مهر با پایان مهلت ۳۰ روزه پیشبینی شده در قطعنامه شورای امنیت، مکانیسم ماشه را فعال کردند و به این ترتیب، تمامی تحریمهای سازمان ملل علیه ایران بازگشت.
با وجود کارزار «فشار حداکثری» دونالد ترامپ علیه تهران، وزارت خزانهداری آمریکا به بغداد اجازه داده بود از ایران برق وارد کند.
از سوی دیگر نفوذ جمهوری اسلامی هم از نظر سیاسی و هم مالی همچنان در عراق پابرجاست.
با وجود جنگ هشت ساله، بغداد یکی از معدود پایگاههای منطقهای باقیمانده برای تهران است.
سوریه در دوران حکومت بشار اسد و لبنان از طریق حزبالله، زمانی از سپاه پاسداران انقلاب اسلامی تبعیت میکردند اما با تضعیف این گروهها، عراق به یکی از آخرین سنگرهای نفوذ تهران بدل شده است.
تحریمهای جدید میتواند جمهوری اسلامی را به تشدید تلاش برای دور زدن محدودیتها وادار کند؛ از جمله استفاده از بانکهای عراقی برای انتقال غیرقانونی دلار.
اوایل سال جاری میلادی چند بانک عراقی پس از اقدامات وزارت خزانهداری آمریکا علیه پولشویی و قاچاق ارز، از انجام تراکنشهای دلاری منع شدند.
سال ۲۰۱۹، معترضان عراقی در اعتراضات گستردهای موسوم به «انقلاب اکتبر» خواستار پایان «فساد سیستماتیک و نفوذ جمهوری اسلامی» در این کشور شدند.
السودانی که پس از آن تحولات به قدرت رسید، گفت دولتش گامهای ملموسی از جمله پیشرفت اقتصادی و ثبات سیاسی برای بازگرداندن اعتماد عمومی برداشته است.
با وجود این اصلاحات، صندوق بینالمللی پول گفته است فساد همچنان «مانعی بزرگ بر سر راه رشد اقتصادی» در عراق است.
