پاپ لئو از دونالد ترامپ خواست برای کنار زدن نیکولاس مادورو، رییسجمهوری ونزوئلا، به گزینه نظامی متوسل نشود. همزمان بحث درباره حملات آمریکا به قایقهای مظنون به قاچاق مواد مخدر در جریان است.
لئو، که نخستین پاپ آمریکایی بهشمار میرود، سهشنبه ۱۱ آذر، در نشست خبری هنگام بازگشت از سفرش به ترکیه و لبنان در واکنش به تهدیدهای ترامپ برای برکناری نظامی مادورو گفت: «بهتر است راههای گفتوگو یا شاید اعمال فشار، از جمله فشار اقتصادی، [برای رسیدن به هدف] جستوجو شود.»
او با اشاره به تهدیدهای نظامی ترامپ، افزود «اگر در ایالات متحده واقعا خواهان این تغییر هستند»، باید راههای دیگری را برای رسیدن به هدف خود دنبال کند.
دولت ترامپ در ماههای اخیر گزینههایی را بررسی کرده تا با آنچه نقش مادورو در قاچاق مواد مخدر مرگبار برای شهروندان آمریکایی میداند مقابله کند. رییسجمهوری سوسیالیست ونزوئلا هرگونه ارتباط با قاچاق مواد مخدر را رد کرده است.
در همین رابطه، نیروهای نظامی ایالات متحده تاکنون حملاتی را علیه قایقهای قاچاقچیان مواد مخدر انجام دادهاند. در یکی از این موارد که دوم سپتامبر انجام شد، با آنکه پس از شلیک اول، تعدادی از قاچاقچیان زنده مانده بودند، نیروهای نظامی آمریکا در حمله دوم آنها رو مورد هدف قرار دادند.
کاخ سفید دوشنبه ۱۰ آذر از تصمیم یک دریادار آمریکایی برای انجام چندین حمله علیه یک قایق ونزوئلایی مظنون به قاچاق مواد مخدر در ماه سپتامبر دفاع و اعلام کرد که او مجوز لازم را از پیت هگست، وزیر جنگ ایالات متحده دریافت کرده بود.
پیشتر روزنامه واشینگتنپست گزارش داده بود که حمله دوم با دستور کشتن دو بازمانده حمله اولیه و برای اجرای دستور هگست که گفته بود «همه باید کشته شوند»، انجام شده است.
ترامپ، یکشنبه نهم آذر گفت که او مایل به انجام حمله دوم علیه قایق نبوده است. او افزود هگست انکار کرده که چنین دستوری داده باشد. اما کارولین لویت، سخنگوی کاخ سفید، دوشنبه دهم آذر گفت که هگست در دوم سپتامبر مجوز انجام این حملات را به دریادار فرانک برادلی داده بود.
گزارش محرمانه به قانونگذاران آمریکا
نشریه هیل گزارش داد دریادار فرانک ام. میچ برادلی قرار است پنجشنبه ۱۳ آذر، در جلسهای محرمانه، ارشدترین اعضای کمیتههای نیروهای مسلح سنا و مجلس نمایندگان آمریکا را درباره حملات به قایقهای ونزوئلایی که به قاچاق مواد مخدر مظنون بودند، توجیه کند.
درحالی که انتقادات به حمله دوم در رسانهها بالا گرفته است، اریک اشمیت، سناتور جمهوریخواه به خبرنگاران گفت حملات به شناورهای ونزوئلایی کاملا در چارچوب اختیارات رییسجمهوری بهعنوان فرمانده کل قوا انجام شده است.
او تاکید کرد :«واقعیت این است که آنها قایقهای نارتکوریستی را از بین میبرند؛ این حقیقت است. بنابراین تلاش برای تحریف موضوع ... این همان فرافکنی همیشگی دموکراتهاست که پیامی ندارند.»
اشمیت گزارش واشینگتنپست مبنی بر اینکه هگست دستور داده بود «هیچکس زنده نماند» را رد کرد و گفت: «نیویورکتایمز امروز این داستان ساختگی واشینگتنپست را رد کرد.» نیویورکتایمز، به نقل از پنج مقام ناشناس آمریکایی گفته بودند هگست دستور حمله ۲ سپتامبر به قایق مظنون به قاچاق مواد مخدر را صادر کرده، اما مشخصا دستور حملات ثانویه برای از بین بردن بازماندگان را نداده بود.
در همین حال، برخی منابع از تلاشها برای برکناری هگست روایت میکنند. لارا لُمِر، فعال محافظه کار آمریکایی، دفتر دنیل دریسکُل، مقام ارتش آمریکا، را به تلاش برای برکناری وزیر جنگ متهم کرد.
او در پستی مفصل در شبکه ایکس نوشت: «افرادی در دفتر [این مقام ارشد] ارتش، دن دریسکُل، در حال طراحی کودتا علیه وزیر جنگ پیت هگست هستند تا او را توسط رییسجمهوری ترامپ برکنار و با دن دریـسکُل جایگزین کنند.»
بر اساس آنچه چند مقام آمریکایی به این شبکه گفتهاند این محدودیتها که اکنون اتباع ۱۹ کشور را هدف قرار میدهد، ممکن است به حدود ۳۰ کشور برسد. این مقامها تاکید کردهاند که برنامه هنوز در مرحله اولیه است و فهرست نهایی کشورها ممکن است تغییر کند.
وزارت امنیت داخلی آمریکا در بیانیهای اعلام کرده که اسامی کشورهای تازه مشمول ممنوعیت سفر «بهزودی» اعلام خواهد شد.
درخواست وزیر امنیت داخلی برای «ممنوعیت سفر کامل»
کریستی نُئِم، وزیر امنیت داخلی، پس از دیدار با دونالد ترامپ در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که از ريیسجمهوری خواسته است «ممنوعیت سفر کامل» بر تمام کشورهایی که به گفته او آمریکا را با «قاتلان و زالوها» پر کردهاند اعمال کند.
او در این پیام مدعی شد: «پدران بنیانگذار این سرزمین را با خون و عرق ساختند، نه برای اینکه مهاجمان خارجی قهرمانان ما را قتلعام و منابع ما را غارت کنند.»
توقف پروندههای مهاجرتی افغانستانیها و بازبینی گرینکارتها
حمله اخیر در واشینگتن که اعلام شد توسط یک مرد افغان که در سال ۲۰۲۱ وارد آمریکا شده و در سال ۲۰۲۵ پناهندگی گرفته انجام شده، دلیلی دیگر برای تشدید سیاستهای مهاجرتی دولت ترامپ فراهم کرده است.
دولت تاکنون تمام روند صدور ویزا برای اتباع افغانستان را متوقف کرده، تصمیمگیری درباره پروندههای پناهندگی برای همه ملیتها را به حالت تعلیق درآورده و یک بازبینی کامل در پروندههای گرینکارت اتباع ۱۹ کشور که مشمول ممنوعیت سفر هستند را آغاز کرده است.
گستردهترین تغییر از زمان فرمان ممنوعیت سفر تابستان امسال
برنامههای جدید میتواند دامنه فرمان مهاجرتی ترامپ در تابستان گذشته را بهطور چشمگیری گسترش دهد؛ فرمانی که ورود اتباع افغانستان، میانمار، چاد، جمهوری کنگو، گینه استوایی، اریتره، هائیتی، ایران، لیبی، سومالی، سودان و یمن را تقریباً بهطور کامل ممنوع کرده بود و محدودیتهایی نیز بر ورود مسافران و مهاجران از بوروندی، کوبا، لائوس، سیرالئون، توگو، ترکمنستان و ونزوئلا اعمال میکرد.
ترامپ آن زمان دلیل این محدودیتها را نگرانیهای امنیتی، ضعف برخی کشورها در ارائه اطلاعات لازم برای بررسی پیشینه اتباع و امتناع برخی دولتها از همکاری در بازگرداندن مهاجران عنوان کرده بود.
رییسجمهوری روسیه سهشنبه ۱۱ آذر در سخنانی که از تلویزیون این کشور پخش شد، گفت: «رادیکالترین راه حل این است که اوکراین را از دسترسی به دریا محروم کنیم، در این صورت دزدی دریایی اصولا غیرممکن خواهد شد.»
او افزود که روسیه حملات خود به تاسیسات و کشتیهای اوکراینی را تشدید خواهد کرد و اقداماتی علیه نفتکشهای کشورهایی که به اوکراین کمک میکنند، انجام خواهد داد.
شنبه، یک مقام امنیتی اوکراینی اعلام کرد که پهپادهای نیروی دریایی اوکراین دو نفتکش تحریمشده را در دریای سیاه هدف قرار دادهاند.
این دو نفتکش در مسیر ورود به یک بندر روسیه برای بارگیری نفتی بودند تا محموله نفت را به بازارهای خارجی ارسال کنند.
ناوگان سایه شبکهای از نفتکشها، شرکتهای پوششی و عملیات لجستیکی پنهانی است که کشورهای تحت تحریم مانند روسیه و جمهوری اسلامی ایران برای صادرات نفت از آن استفاده میکنند.
کرملین ۱۰ آذر اعلام کرد حمله اخیر اوکراین به تاسیسات کنسرسیوم خط لوله خزر (سیپیاس) با توجه به اهمیت بینالمللی و مشارکت کشورهای مختلف در آن، اقدامی «ظالمانه و غیرقابل قبول» بوده است.
اداره دریانوردی ترکیه و آژانس حملونقل تریبکا، سهشنبه اعلام کردند یک نفتکش تحت پرچم روسیه که حامل روغن آفتابگردان بود، در سواحل ترکیه مورد حمله پهپادی قرار گرفت، اما ۱۳ خدمه آن آسیبی ندیدند.
اوکراین اعلام کرد که هیچ ارتباطی با این حادثه ندارد.
واکنش کییف به اظهارات پوتین
آندری سیبیها وزیر خارجه اوکراین سهشنبه گفت که این اظهارات پوتین نشان میدهد روسیه آزادی کشتیرانی در دریای سیاه را تهدید میکند و آماده پایان دادن به جنگ خود در اوکراین نیست.
سیبیها در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «برای دومین روز متوالی، پوتین اظهاراتی [را بیان] میکند که نشان میدهد برنامهای برای پایان دادن به جنگ ندارد. دیروز او گفت که آماده است تا در طول زمستان بجنگد. امروز، او بندرها و آزادی کشتیرانی را تهدید میکند.»
اوکراین پیشتر همچنین حملات موشکی و پهپادی به بندر روسی نووروسیسک در دریای سیاه انجام داده که باعث اختلال در حمل و نقل نفت شده است.
پوتین جزئیات بیشتری درباره تهدید خود برای قطع دسترسی اوکراین به دریا ارائه نکرد.
روسیه در جریان تهاجم به اوکراین بخشهایی از جنوب و شرق این کشور را تصرف کرده، اما اوکراین همچنان کنترل مستحکمی بر بنادر اصلی از جمله اودسا دارد.
حملات اخیر در دریای سیاه، در شرایطی روی داد که تلاشها برای برقراری صلح در جنگ اوکراین شدت گرفته است.
پیش از این و در فروردینماه، روسیه و اوکراین برای آتشبس دریایی به توافق رسیده بودند.
آن آتشبس در حالی صورت گرفته بود که دریای سیاه در مرکز تنشهای شدید بین دو کشور قرار داشت.
او سهشنبه ۱۱ آذر افزود: در جنگ ۱۲ روزه، چند سایت حیاتی اسرائیل، از جمله مرکز پزشکی بئرشِبع، پالایشگاه نفت بازان در حیفا و چندین آزمایشگاه مهم در موسسه علمی وایزمن هدف موشکهای بالستیک جمهوری اسلامی قرار گرفتند.
انگلمن اضافه کرد با وجود اینکه دفاع هوایی کشور قدرتمند است اما نفوذ ناپذیر نیست زیرا حماس، حزبالله و جمهوری اسلامی در مقاطعی از جنگ توانستند به سایتهای حیاتی مختلفی که دفاع فیزیکی نداشتند، آسیب بزنند.
به گفته او، موضوع آسیبپذیری برای اولین بار در سال ۲۰۱۱ از سوی یکی از بخشهای وزارت دفاع مطرح شد و دفتر او در سال ۲۰۲۰ گزارش مفصلی منتشر کرد که تمام آسیبپذیریها را برجسته میکرد، اما تقریبا تمام تلاشها تا به امروز در مورد این موضوع نادیده گرفته شده است.
نشریه «اورشلیم پست» سهشنبه نوشت که مساله دفاع فیزیکی با پدافند هوایی مانند گنبد آهنین، فلاخن داوود، پیکان و پرتو آهنین متفاوت است و این پدافندها برای جلوگیری از تهدید هوایی اسرائیل یا نزدیک شدن به انواع تاسیسات یا مناطق مسکونی اسرائیل از طریق هوایی طراحی شدهاند.
انگلمن، مقامات مختلف این کشور را بهدلیل ارائه نکردن دفاع فیزیکی خاص به تاسیسات زیرساختی حیاتی خاص، در صورت عبور موشک از پدافند هوایی و برخورد به آن تاسیسات، مورد بازخواست قرار داده است.
به گفته او، موانع متعددی برای دفاع برای اماکنی که آسیب دیدند، وجود دارد؛ به ویژه آنکه نهاد دفاعی اسرائیل نتوانسته است این مکانها را به صورت فهرستی جامع ترسیم کند.
حسابرس کل اسرائیل هشدار داد که هیچ رویه قانونی برای افزودن مکانهای جدید به فهرست وجود ندارد و هیچ قانونی برای ایجاد چارچوب قانونی برای فرآیندهای حفاظت از این مکانها و تقویت تلاشها برای انجام این کار در عرصههای سیاسی و دفاعی تصویب نشده است.
اختلافنظر در مورد تامین بودجه
بر اساس این گزارش، هیچکدام از این نهادها: وزارت دفاع، سازمان ملی مدیریت بحران در این وزارتخانه، ارتش، شورای امنیت ملی و وزارت دارایی، برای حل اختلافات در این مورد که کدام نهاد باید بودجه این پروژه دفاعی بسیار پرهزینه را تامین کند، تلاش نکرده است.
اورشلیم پست در این مورد نوشت اختلاف بر سر اینکه چه کسی تامینکننده اصلی بودجه خواهد بود، یکی از اختلافنظرها است و افزود که بدون بودجه، پیشرفت کمی در مورد چگونگی ارائه دفاع فیزیکی حاصل شده است.
بر این اساس، چنین تصمیماتی به سالها برنامهریزی و ساختوساز نیاز دارد.
در این میان، «چالش اصلی این است که آیا همه سایتها از نظر فیزیکی برای دفاع کامل امکانپذیر هستند یا خیر و آیا میتوان تمام زیرساختهای برق، آب، پزشکی و سایر زیرساختهای حیاتی را به زیر زمین منتقل کرد، حتی اگر بودجهای برای این کار وجود داشته باشد؟»
انگلمن با متهم کردن وزارت دفاع مبنی بر اینکه بهدنبال راهی برای فرار از مواجهه مستقیم با این موضوع است، این وزارتخانه را بهدلیل رسیدگی نکردن به این موضوع، حتی پس از شروع جنگ و حتی پس از آنکه خاک اسرائیل تحت حملات گسترده موشکهای بالستیک قرار گرفت، مورد انتقاد شدید قرار داد.
او به طور خاص گفت که یسرائیل کاتز، وزیر دفاع، و ایال زمیر، رییس فعلی ارتش اسرائیل، مسئولیت اصلی برای رفع مشکلات را بر عهده دارند.
انگلمن همچنین گفت که نتانیاهو باید نقش فعالتری ایفا کند، نه اینکه منتظر بماند تا مقامات دیگر با پیشنهادهایی نزد او بیایند.
پوتین سهشنبه ۱۱ آذر دقایقی پیش از دیدارش با ویتکاف و کوشنر در مسکو، قدرتهای اروپایی را متهم کرد که تلاشهای واشینگتن برای پایان دادن به جنگ در اوکراین را با ارایه پیشنهادهایی که میدانند برای مسکو «کاملا غیرقابلقبول» است، مختل کردهاند.
او گفت که کشورهای اروپایی میخواهند سپس روسیه را متهم کنند که نمیخواهد صلح برقرار شود.
پوتین با این حال گفت که روسیه خواهان جنگ با قدرتهای اروپایی نیست.
هفته گذشته، رسانهها از طرحی ۲۸ مادهای به پیشنهاد آمریکا برای برقراری صلح در اوکراین خبر دادند که مقامات اوکراینی و اروپایی را نگران کرد، زیرا این پیشنویس به خواستههای اصلی مسکو در مورد ناتو، کنترل روسیه بر یکپنجم خاک اوکراین و محدودیتهای ارتش اوکراین تن داده بود.
قدرتهای اروپایی سپس یک پیشنهاد متقابل ارائه دادند و در مذاکرات ژنو، ایالات متحده و اوکراین اعلام کردند که یک «چارچوب صلح بهروز و اصلاحشده» برای پایان دادن به جنگ ایجاد کردهاند.
رییسجمهوری روسیه پیش از دیدار با ویتکاف افزود که قدرتهای اروپایی خود را از مذاکرات صلح اوکراین کنار گذاشتهاند و تماسهایشان با روسیه را قطع کردهاند.
پوتین درباره قدرتهای اروپایی گفت: «آنها در جانب جنگ هستند.»
ویکتاف و کوشنر در کرملین
ویتکاف و کوشنر سهشنبه به مسکو رفتند و وارد کرملین شدند تا با پوتین درباره راهحل احتمالی برای پایان دادن به جنگ اوکراین گفتوگو کنند.
ترامپ بارها گفته که میخواهد «مرگبارترین» درگیری اروپا از زمان جنگ جهانی دوم را پایان دهد، اما تلاشهای او تا کنون، از جمله یک دیدار حضوری با پوتین در آلاسکا، هنوز به صلح منجر نشده است.
همچنین دیدار ویتکاف و کوشنر با پوتین در مسکو پس از دو هفته دیپلماسی فشرده پیرامون طرح ترامپ انجام شد، که شامل دو دور مذاکره بین ایالات متحده و اوکراین بود.
پوتین گفته است که طرح ترامپ میتواند مبنای مذاکرات باشد، اما همچنین اشاره کرده که حاضر نیست مواضع سرسختانه خود را تغییر دهد.
دیدار سهشنبه، ششمین دیدار ویتکاف با پوتین در روسیه است، اما اولین دیدار حضوری تیم ترامپ با پوتین از زمان دیدار سران آمریکا و روسیه در آلاسکا در ماه اوت محسوب میشود.
همچنین این اولین بار است که کوشنر به مذاکرات با پوتین میپیوندد.
اکسیوس به نقل از دو منبع آگاه نوشت که ویتکاف و کوشنر قرار است چهارشنبه در اروپا با ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، دیدار کنند و او را از مذاکرات با پوتین مطلع سازند.
زلنسکی سهشنبه اعلام کرد که انتظار دارد بلافاصله پس از دیدار ویتکاف و کوشنر با پوتین با آنها صحبت کند.
انتظار میرود نمایندگان آمریکا طرح صلح بهروزشده خود را به پوتین ارائه کنند؛ بنابر گزارشها این طرح در مذاکرات با اوکراینیها از ۲۸ بند به ۱۹ بند کاهش یافته است.
رسانهها سهشنبه ۱۱ آذر گزارش کردند پلیس بلژیک او را صبح سهشنبه در ارتباط با اتهاماتی از جمله: کلاهبرداری، فساد ، تقلب در مناقصات عمومی، تعارض منافع و نقض محرمانگی حرفهای بازداشت کرده است.
تمرکز تحقیقات بر برنامه آموزشی دیپلماتهای جوان در کالج اروپا است که از اتحادیه اروپا بودجه دریافت میکند. علاوه بر موگرینی، استفانو سانینو، دیپلمات ایتالیایی نیز در همین رابطه متهم است. او رییس سابق دبیرخانه سرویس اقدام خارجی اروپا و مدیرکل فعلی خاورمیانه و شمال آفریقا در کمیسیون اروپا است.
جستجوهای گسترده در بروکسل، کالج اروپا در بروژ و خانههای شخصی افراد مظنون انجام شده است. بنابر گزارشها ۳ نفر بازداشت شدهاند و مصونیت قضاییشان به عنوان مقامات سابق اتحادیه اروپا برداشته شده است.
تاکنون واکنش رسمی صریحی از سوی اتحادیه اروپا به موضوع منتشر نشده است.
وبسایت «یوراکتیو» گزارش داد پلیس بلژیک از بامداد سهشنبه در بروکسل به سرویس دیپلماسی اتحادیه اروپا یورش برد و همزمان کالج اروپا در بروژ و چند خانه شخصی را نیز در چارچوب این تحقیقات بازرسی کرد.
ماموران در جریان عملیات، اسناد را ضبط کردند و سه نفر را بازداشت کردند. به گفته یکی از شاهدان، حدود ۱۰ مامور پلیس با لباس شخصی ساعت ۷:۳۰ صبح سهشنبه وارد ساختمان مرکزی سرویس اقدام خارجی اتحادیه اروپا شدند.
این تحقیقات تازهترین رسوایی بزرگ در نهادهای اروپایی است و فشارها بر کالج اروپا و رییس آن، فدریکا موگرینی، را افزایش داد؛ کسی که پیشتر ریاست سرویس اقدام خارجی را بر عهده داشت و امسال دوره دوم پنجسالهاش را در کالج مستقر در بروژ آغاز کرده است.
موگرینی در حافظه جمعی ایرانیان، به عنوان مقام اتحادیه اروپا که در جریان مذاکرات و انعقاد برجام حضور داشت نقش بسته است. رفت و آمد او به ایران در دوران ریاست جمهوری حسن روحانی مورد توجه رسانهها بود. موگرینی دیدارهای متعددی با محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه وقت جمهوری اسلامی داشت.
حضور او در مجلس شورای اسلامی و واکنشهای غیرمعمول نمایندگان مجلس به حضور او، همراه با اشتیاق برای تصویر برداری از او، مدتها مورد توجه شهروندان ایرانی بود.
