پدرو سانچز، نخستوزیر اسپانیا بدون ذکر نام ایلان ماسک، از او بابت اظهارات اخیرش درباره اروپا بهشدت انتقاد کرد. همزمان وزیر امور خارجه فرانسه از اتحادیه اروپا خواست که به اظهارات ماسک واکنشی جدیتر نشان دهد.
سانچز چهارشنبه، ۱۹ دی، در مادرید در مراسمی به مناسبت پنجاهمین سالگرد مرگ فرانسیسکو فرانکو دیکتاتور پیشین اسپانیا و ظهور دموکراسی در این کشور، گفت: «راست افراطی بینالمللی که سالهاست در اسپانیا با آن مخالفت میکنیم، اکنون از سوی ثروتمندترین مرد روی کره زمین رهبری میشود، آشکارا به نهادهای ما حمله میکند، نفرت میپراکند و آشکارا از وارثان نازیسم در آلمان حمایت میکند.»
سانچز که رهبر حزب سوسیالیست اسپانیاست، گفت اظهارات ماسک «چالشی است که باید همه کسانی که به دموکراسی اعتقاد دارند آن را به چالش بکشند.»
او افزود: «رژیمهای خودکامه در نیمی از جهان در حال افزایش هستند و فاشیسمی که ما فکر میکردیم پشت سر گذاشتهایم، در حال حاضر سومین نیروی سیاسی در اروپا است.»
سانچز در موزه ملی مرکز هنر رینا سوفیا سخنرانی میکرد که تابلو معروف «گرنیکا» اثر پابلو پیکاسو یکی از نمادهای مبارزه با فرانکو را در خود جای داده است.
او همچنین خواستار مبارزه با «اخبار جعلی» شد و تاکید کرد: «این سلاح اصلی دشمنان دموکراسی است.»
این اظهارات در شرایطی عنوان شده است که سخنان و مواضع ماسک طی هفتههای اخیر در حمایت از احزاب راست رادیکال در کشورهای اروپایی، واکنش رهبران این قاره را برانگیخته است.
ژان نوئل بارو وزیر امور خارجه فرانسه چهارشنبه از کمیسیون اروپا خواست تا با «بیشترین قاطعیت» در برابر «مداخله خارجی»، به ویژه اظهارات ایلان ماسک، در عرصه سیاست اروپا عمل کند.
او به یک شبکه رادیویی فرانسه گفت: «یا کمیسیون اروپا قوانینی را که برای حفاظت از فضای منحصربهفرد ما وجود دارد با بیشترین قاطعیت اعمال میکند یا نمیکند و در این صورت باید به فکر بازگرداندن ظرفیت این کار به کشورهای عضو اتحادیه اروپا باشد.»
اشاره این مقام اروپایی به قانون خدمات دیجیتال اتحادیه اروپاست که عملیات پلتفرمهای رسانههای اجتماعی در این اتحادیه را تنظیم میکند.
خبرگزاری رویترز نوشت که مشخص نیست ماسک اظهارات اخیر خود را با هماهنگی ترامپ مطرح کرده یا اظهارنظرهای شخصی است ولی با این حال این اظهارات، اتحادیه اروپا را با خطر تقابل با دولت آینده آمریکا قرار داده است.
چند دیپلمات اروپایی به این خبرگزاری گفتند که اتحادیه اروپا با توجه به سوابق روابطش با ترامپ در دوره اول ریاستجمهوری او باید با احتیاط پیش برود. آنها افزودند که خیلی زود است درباره این موضوع صراحتا با ترامپ یا ماسک صحبت شود.
ماسک پنجشنبه، ۳۰ آذر، با انتشار پستی در شبکه ایکس نوشت: «تنها ایافدی میتواند آلمان را نجات دهد.»
او این پست را در ارتباط با ویدیویی منتشر کرد که در آن، از فریدریش مِرتس، رهبر حزب راست میانه «اتحادیه دموکرات مسیحی آلمان»، بهدلیل خودداری از همکاری با حزب راست افراطی ایافدی انتقاد شده بود.
مرتس یکی از گزینههای محتمل برای تصدی مقام صدراعظمی در آلمان به شمار میرود.
پارلمان آلمان ۲۶ آذر به دولت اولاف شولتس، صدراعظم کنونی این کشور، رای عدم اعتماد داد و راه را برای برگزاری انتخابات پیش از موعد هموار کرد.
اولاف شولتس صدراعظم آلمان در واکنش به این اظهارات ماسک، آن را نگرانکننده خواند.
ایلان ماسک همچنین در یادداشتی در شبکه اجتماعی اکس خواستار آزادسازی مردم بریتانیا از «حکومت ستمکارشان» از سوی ایالات متحده شد.
او همچنین در ادامه انتقادهایش از دولت بریتانیا، از چارلز سوم، پادشاه این کشور، خواست تا برای انحلال پارلمان اقدام کند.
این شهروند ایتالیایی که ۲۳ آذرماه با روادید خبرنگاری به ایران سفر کرده بود، در تاریخ ۲۹ آذرماه به اتهام آنچه مقامهای جمهوری اسلامی آن را «نقض قوانین کشور» عنوان کردند، بازداشت شده بود.
ساعاتی پیش دفتر جورجیا ملونی، نخستوزیر ایتالیا، چهارشنبه ۱۹ دی در بیانیهای اعلام کرده بود چچیلیا سالا، روزنامهنگار ایتالیایی که در ایران دستگیر و زندانی شده بود، آزاد شده و در هواپیما، در حال بازگشت به خانه است. او حدود ۲۰ روز در ایران زندانی بود.
در بیانیه مطبوعاتی نخستوزیری ایتالیا آمده است: «به لطف کار فشرده در کانالهای دیپلماتیک و اطلاعاتی، هموطن ما توسط مقامات ایرانی آزاد شده و در حال بازگشت به ایتالیا است.»
گفته شده که این روند با همکاری ایالات متحده، «در چند ساعت گذشته» شتاب ناگهانی به خود گرفته است.
بر اساس این بیانیه، سالا روز گذشته با خانواده خود تماس گرفته و اطلاع داده که شرایط بازداشتش بهبود یافته است: «او یک تخت داشته و دو بسته تحویلی سفارت، به دستش رسیده است. سپس در طول شب آزاد شده. نخستوزیر که از یک هفته پیش پرونده را مدیریت میکرد، این خبر را به والدین چچیلیا داد.»
ملونی از همه کسانی که به «میسر شدن بازگشت چچیلیا کمک کردهاند و به او اجازه دادهاند خانواده و همکارانش را دوباره در آغوش بگیرد»، تشکر کرده است.
پیش از این، روزنامه لا استمپا در ایتالیا خبر داد که سالا از انفرادی خارج شده و با یک نفر دیگر در یک سلول به سر میبرد.
این روزنامه چهارشنبه ۱۹ دی در گزارشی نوشت که او در سلول جدید خود تخت دارد و وسایل شخصی از جمله عینکش را به او دادهاند.
سالا، ۲۹ ساله، روزنامهنگار و پادکستساز که با ویزای خبرنگاری به ایران سفر کرده بود، ۲۹ آذر در تهران بازداشت شد و در سلولی انفرادی در زندان اوین نگهداری میشد.
لا استمپا در گزارش خود گفته بود برای خبر جدید درباره سرنوشت سالا، باید منتظر جلسه بررسی درخواست آزادی مشروط محمد عابدینی نجفآبادی در دادگاه تجدیدنظر میلان بود.
محمد عابدینی نجفآبادی، ۳۸ ساله، ۲۶ آذر به درخواست ایالات متحده در فرودگاه میلان بازداشت شد و از سوی این کشور متهم شده است در فراهم کردن فنآوریای نقش داشته که در حمله پهپادی در اردن، باعث کشته شدن سه سرباز آمریکایی شده است.
دادگاه تجدیدنظر میلان جمعه ۱۴ دی، جلسه رسیدگی به درخواست حبس خانگی عابدینی نجفآبادی را برای ۲۶ دی تعیین کرده است.
او باید قاضیها را متقاعد کند که اگر آزاد شود و در حبس خانگی باشد، مانند آرتم اوس، تاجر روس، فرار نخواهد کرد.
اوس که متهم به قاچاق تجهیزات نظامی به روسیه و در آستانه استرداد از ایتالیا به آمریکا بود، سال ۲۰۲۱ از حبس خانگی در این کشور به مسکو فرار کرد.
روزنامه ال جورناله، رسانه نزدیک به دولت ایتالیا، پیش از این گزارش داده بود ملونی در دیدار اخیر خود با دونالد ترامپ، موافقت او را برای «تعلیق» روند استرداد عابدینی نجفآبادی به دست آورده است.
پیش از آن و در ۱۵ دی، ایراناینترنشنال گزارش داده بود جمهوری اسلامی آزادی سالا را به آزادی عابدینی نجفآبادی منوط کرده است.
سهشنبه ۱۸ دی نیز روزنامه کوریره دلا سرا، نوشت که الیزابتا بلونی، رییس سازمان اطلاعاتی ایتالیا، چهار روز پس از دستگیری چچیلیا سالا و در پی «اختلافات پشت پرده و نگاه متفاوت به پرونده او» استعفا کرده است.
بر اساس این گزارش، او در ابتدا از پرونده دستگیری سالا کنار گذاشته شد. در ادامه، پرونده تحت مدیریت کاخ نخستوزیری و سرویس اطلاعات خارجی ایتالیا (آیسه) قرار گرفت و تحت نظارت جانی کاراولی پیگیری شد.
بلونی که به این تصمیمات اعتراض داشته است، گفت که این وضعیت او را ناامید کرده بود.
