سوئیس خواهان توضیح جمهوری اسلامی درباره بازداشت و مرگ شهروندش در زندان سمنان شد

انجمن قلم بریتانیا پنج‌شنبه ۲۰ دی‌ماه با بیان اینکه مهوش ثابت اخیرا تحت عمل جراحی قلب باز قرار گرفته است، از مقامات جمهوری اسلامی خواست این شهروند بهائی را بدون قید و شرط آزاد کنند.

این انجمن از ثابت به‌عنوان یکی از اعضای افتخاری خود یاد کرد و نوشت از احتمال بازگرداندن او به زندان اوین برای تحمل حبس به شدت نگران است.

هم‌زمان نگار ثابت، فرزند مهوش ثابت در ویدیویی با اشاره به وضعیت جسمی مادرش از جمله ابتلا به پوکی استخوان، وجود تومور در ریه و جراحی قلب باز، از مردم خواست به کارزار آزادی او بپیوندند.

او در این پیام تاکید کرد که مادرش با وضعیت جسمی سالمی وارد زندان شده اما پس از ۱۳ سال حبس که دو سال و نیم آن در انفرادی بوده است، به وضعیت وخیمی دچار شده است.

پس از این درخواست، شماری از فعالان حقوق بشر با انتشار مطلبی در حساب‌های ایکس خود خواستار آزادی بی قید و شرط مهوش ثابت شدند.

آرش صادقی، فعال حقوق بشر و زندانی سیاسی پیشین با انتشار تصویری از مهوش ثابت و همسرش در حساب ایکس خود نوشت: «نمی‌دانم چطور ۱۳ سال فراغ را تحمل کردند. نمی‌دانم در این روزهای بیماری، چه بر این زوج عاشق گذشته است. آن‌ها حتی در مکتب عشق هم نمونه و الگویی برای ما بودند.»

ژینوس فروتن، فعال حقوق بشر، نیز با انتشار تصویری از مهوش ثابت در ایکس نوشت: «ردپای ۱۳ سال حبس، بدرفتاری‌های شدید جسمی و روانی و بازجویی‌های طاقت‌فرسا توسط ماموران حکومت را در این چهره ببینید.»

او با بیان اینکه ثابت در حال گذراندن دوران نقاهت پس از جراحی قلب است و دیگر قادر به تحمل شرایط زندان نیست، اضافه کرد: «ما خواستار لغو هشت سال محکومیت باقی‌مانده، آزادی فوری و فراهم شدن فرصتی برای بهبود او در کنار خانواده‌اش هستیم.»

پرستو فروهر، استاد دانشگاه و كنشگر جنبش دادخواهی، نیز با اشاره وضع نامناسب جسمی ثابت تاکید کرد که این شهروند بهائی قادر به تحمل شرایط زندان نیست.»

پیش از این در سوم دی‌ماه، جامعه جهانی بهائی با انتشار بیانیه‌ای خواهان آزادی فوری و بدون قید و شرط مهوش ثابت شد.

این نهاد مستقر در ژنو همچنین خواستار لغو حکم زندان او و تضمین این نکته از سوی حکومت ایران شد که او هرگز به زندان برگردانده نشود.

مهوش ثابت شهریاری، یکی از اعضای سابق مدیران جامعه بهائی ایران است که از سال ۱۳۸۶ تا سال ۱۳۹۶، حدود ۱۰ سال در ایران زندانی بود.

او بار دیگر در مردادماه ۱۴۰۱‏ بازداشت و پس از تحمل ماه‌ها انفرادی مجددا به ۱۰ سال زندان محکوم شد.

«رها»، «حکایت عاشقی» و «مرا تو در نظر آور»، از جمله کتاب‌های شعر اوست که اجازه انتشار در ایران را ندارند و در خارج از کشور منتشر شده‌اند.

ثابت در سال ۲۰۱۷ برنده جایزه «نویسنده دلیر» از انجمن جهانی قلم (پن) شد. او علاوه بر این پیشتر جایزه مهم ادبی «کلمات در مرزها» در کشور نروژ را از آن خود کرد.

بیشتر بخوانید: نامه مهوش ثابت، زندانی بهائی: حکومت بهائیان را برای زندگی رد صلاحیت کرده است

درخواست قبلی مبنی بر حبس خانگی عابدینی نجف‌آبادی بدون استفاده از پابند دارای ردیاب الکترونیکی بود و رد شد.

دادستان کل میلان ۱۳ دی با استناد به احتمال فرار عابدینی نجف‌آبادی پیش از تصمیم‌گیری درباره استردادش به آمریکا، با درخواست آزادی مشروط او و انتقالش به حبس خانگی مخالفت کرد.

دادگاه تجدید‌‌نظر میلان جمعه ۱۴ دی، جلسه رسیدگی به درخواست حبس خانگی عابدینی نجف‌آبادی را برای ۲۶ دی‌ تعیین کرده است.

آنتونیو تاجانی، وزیر خارجه ایتالیا، در تازه‌ترین اظهار نظر خود گفت که پرونده عابدینی نجف‌آبادی تحت نظارت وزیر دادگستری است و ربطی به ریاست دولت و وزارت خارجه ندارد.

او افزود: «خواهیم دید که آیا به او آزادی مشروط داده خواهد شد یا خیر.»

جورجیا ملونی، نخست‌وزیر ایتالیا، پنج‌شنبه ۲۰ دی گفته بود پرونده عابدینی نجف‌آبادی «از نظر فنی و سیاسی» در وزارت دادگستری ایتالیا در حال بررسی است و روند آن بر اساس توافق‌نامه‌های موجود با آمریکا پیش خواهد رفت.

ملونی به لغو سفر جو بایدن، رییس‌جمهوری آمریکا، به ایتالیا اشاره کرد و افزود که قصد داشته است در جریان دیدار با بایدن، در مورد این پرونده گفت‌وگو کند.

جان کربی، سخنگوی شورای امنیت ملی آمریکا، از آزادی چچیلیا سالا، روزنامه‌نگار ایتالیایی که پس از دستگیری عابدینی نجف‌آبادی در میلان، در تهران بازداشت شد استقبال کرد و در عین حال گفت قصد ندارد در مورد استرداد ایرانی بازداشت‌شده اظهار نظر کند.

روزنامه ال‌ جورناله، رسانه نزدیک به دولت ایتالیا، پیش از این گزارش داده بود ملونی در سفر به آمریکا و دیدار با ترامپ در روز ۱۵ دی، موافقت او را برای «تعلیق» روند استرداد عابدینی نجف‌آبادی به دست آورده است.

همان زمان ایران‌اینترنشنال گزارش داده بود جمهوری اسلامی آزادی سالا را به آزادی عابدینی نجف‌آبادی منوط کرده است.

چچیلیا سالا، روزنامه‌نگار ایتالیایی، ۱۹ دی پس از ۲۰ روز بازداشت در تهران، آزاد شد و به ایتالیا بازگشت.

او در مصاحبه با نشریه «کورا مدیا»، همان نشریه‌ای که برایش پادکست تولید می‌کند، به وضعیت خود در زندان اشاره کرد.

این روزنامه‌نگار ایتالیایی گفت که در دو هفته اول هر روز بازجویی شده اما اتهامش به صورت دقیق، روشن و به او اعلام نشده است.

او در اتاق خود در هتل و در حالی که مشغول کار روی پادکستش بوده، بازداشت شده است.

سالا در این مصاحبه گفت همچنان ایران را «با تمام پیچیدگی‌هایش» دوست دارد و هیچ چیز در این مورد تغییر نکرده است.

برخی رسانه‌ها این اقدام را با تحریم‌های آمریکا مرتبط دانسته‌اند اما برخی دیگر اعلام کرده‌اند طبق مجوز وزارت خزانه‌داری آمریکا موسوم به «دی-۲»، ارائه خدماتی مانند گوگل آنالیتیکس به کاربران ایرانی، قانونی است.

نریمان غریب، پژوهشگر اینترنت، در حساب ایکس خود نوشت که اگر این اقدام به تحریم‌های آمریکا مرتبط باشد، این تصمیم غیرموجه به نظر می‌رسد.

او تاکید کرد که طبق مجوز «دی-۲»، خدماتی مانند گوگل آنالیتیکس که امکان مرور وب و اشتراک‌گذاری اطلاعات را فراهم می‌کنند، در صورتی که الزامات مرتبط را رعایت کنند، می‌توانند قانونی تلقی شوند.

آنالیتیکس سال ۱۳۹۱ دسترسی کاربران به این سرویس را در کوبا مسدود کرده بود.

گوگل دلیل این محدودیت را تحریم‌های آمریکا علیه کوبا اعلام کرد.

در میانه خیزش انقلابی مردم ایران علیه جمهوری اسلامی و در مهر ۱۴۰۱، وزارت خزانه‌داری آمریکا مجوز «دی-۲» را برای رفع بخشی از تحریم‌های اینترنتی ایران صادر کرد.

در این مجوز عمومی، از جمله به گسترش دسترسی به شبکه‌های اجتماعی، پلتفرم‌های کنفرانس‌های ویدیویی، بازی‌های رایانه‌ای، پلتفرم‌های آموزش مجازی، ترجمه خودکار و خدمات تایید هویت کاربران اشاره شده است.

گوگل آنالیتیکس یک سرویس رایگان است که آمار بازدید‌کنندگان یک وب‌سایت را نشان می‌دهد.

در چند سال گذشته دو شرکت آمریکایی اپل و گوگل با استناد به قوانین تحریمی آمریکا، ارائه برخی خدمات به ایرانیان را متوقف کرده‌اند.

مرکز ملی فضای مجازی در ایران پیش از این اعلام کرده بود ۴۴ درصد از ۲۲۷ خدمتی که گوگل ارائه می‌کند، در ایران مسدود است.

شرکت گوگل هم‌زمان با سالگرد خیزش انقلابی «زن، زندگی، آزادی» و در واکنش به محدودیت‌های اینترنتی اعمال شده در ایران پس از اعتراضات سال ۱۴۰۱ از سوی جمهوری اسلامی، ابزار ضد سانسور تازه‌ای را برای توسعه‌دهندگان برنامه‌های موبایل و کامپیوتر منتشر کرد.

سالا در جریان این مصاحبه که با نشریه «کورا مدیا» انجام داده است، گفت که در دو هفته اول بازداشت، هر روز بازجویی شده و هرگز اتهام و دلیل بازداشتش به صورت رسمی به او اعلام نشده است.

این خبرنگار ایتالیایی گزارش داد که در سلول انفرادی روی پتو می‌خوابیده، امکان استفاده از عینک خود را نداشته و کتاب و وسایل فرستاده شده از سوی مادرش را دریافت نکرده است.

او در بخشی از این مصاحبه درباره شرایط حبس خود در ایران گفت: «اولین باری که آسمان را در حیاط کوچک زندان با دوربین‌ها و سیم‌خاردار دیدم، گریستم و از خوشحالی خندیدم و سعی کردم هر روز به این فکر کنم که شاید امروز دوباره به حیاط بروم.»

این شهروند ۲۹ ساله ایتالیایی که ۲۳ آذر با روادید خبرنگاری به ایران سفر کرد، ۲۹ آذر به اتهام آنچه مقام‌های جمهوری اسلامی آن را «نقض قوانین کشور» عنوان کردند، بازداشت شد.

سالا نهایتا ۱۹ دی‌ و پس از تحمل نزدیک به ۲۰ روز بازداشت، به کشور خود بازگشت.

این خبرنگار ایتالیایی در بخشی از گفت‌وگوی خود با نشریه کورا مدیا، از تعلق خاطرش به ایرانیان و علاقه‌اش برای سفر به ایران گفت.

سالا گفت در روز بازداشت در هتل محل اقامتش در تهران مشغول کار بوده که ماموران امنیتی او را بازداشت، و پس از بردنش به جایی دیگر، به زندان اوین منتقلش می‌کنند.

او با اشاره به شرایط سخت نگهداری خود در سلول انفرادی گفت که هر ساعت مثل یک هفته می‌گذشته و فکر نمی‌کرده به این زودی آزاد شود.

نقش قطر در آزادی سالا

روزنامه ایتالیایی «کوریره دلا سرا» گزارش داد در جریان مذاکرات برای آزادی سالا از زندان در تهران، دستگاه‌های اطلاعاتی قطر نقش مهمی در تضمین این که ایتالیا محمد عابدینی نجف‌آبادی را به آمریکا تحویل نخواهد داد، ایفا کرده‌اند.

در این گزارش با اشاره به این که عابدینی هنگام رسیدن به فرودگاه مالپنسا از استانبول دو تلفن همراه، یک کامپیوتر، چند فلش‌درایو و تعدادی دستگاه الکترونیکی در چمدان خود داشت که از سوی پلیس توقیف و به دادستانی میلان تحویل داده شد، آمده است که این قطعات از سوی دستگاه‌های امنیتی ایتالیا خواسته شده‌اند و احتمالا به همتایان آمریکایی تحویل داده می‌شوند.

طبق این گزارش، این قطعات به پهپادهایی که عابدینی تولید کرده و به فروش می‌رسانده مربوط می‌شوند: «کشف اسرار تکنولوژیکی و اطلاعات مخفی در این دستگاه‌ها می‌تواند به اندازه یا حتی بیشتر از دستگیری کسی که آن‌ها را حمل می‌کرده است، اهمیت داشته باشد.»

پیش از این و در ۲۰ دی‌، جورجیا ملونی، نخست‌وزیر ایتالیا، درباره پرونده عابدینی نجف‌آبادی گفت که این موضوع «از نظر فنی و سیاسی» در وزارت دادگستری ایتالیا در حال بررسی است و روند آن بر اساس توافق‌نامه‌های موجود با آمریکا، پیش خواهد رفت.

ملونی در نشستی خبری با بیان این که آزادی عابدینی موضوعی است که ایتالیا باید همچنان درباره آن با آمریکا صحبت کند، به لغو سفر جو بایدن، رییس‌جمهوری آمریکا به ایتالیا اشاره کرد و افزود که قصد داشته است در جریان این دیدار، با بایدن در مورد این پرونده گفت‌وگو کند.

محمد عابدینی نجف‌آبادی، ۳۸ ساله، ۲۶ آذر به درخواست ایالات متحده در فرودگاه میلان بازداشت شد. آمریکا او را متهم کرده است در فراهم کردن فن‌آوری‌‌ای نقش داشته که در حمله پهپادی در اردن، باعث کشته شدن سه سرباز آمریکایی شده است.

دادگاه تجدید‌نظر میلان، ۱۴ دی جلسه رسیدگی به درخواست حبس خانگی عابدینی نجف‌آبادی را برای ۲۶ دی‌ تعیین کرده است.

روزنامه ال‌ جورناله، رسانه نزدیک به دولت ایتالیا، پیش از این گزارش داده بود ملونی در دیدار اخیر خود با دونالد ترامپ، موافقت او را برای «تعلیق» روند استرداد عابدینی نجف‌آبادی به دست آورده است.

پیش از آن و در ۱۵ دی، ایران‌اینترنشنال گزارش داده بود جمهوری اسلامی آزادی سالا را به آزادی عابدینی نجف‌آبادی منوط کرده است.

بازگشت سالا به ایتالیا و بازداشت عابدینی در ایتالیا در حالی است که میزان، خبرگزاری وابسته به قوه قضاییه جمهوری اسلامی، ۲۰ دی‌ اعلام کرد یک شهروند سوئیسی در زندان سمنان «خودکشی کرده» است.

مشرق نیوز، رسانه نزدیک به سازمان اطلاعات سپاه پاسداران، درباره «مرگ» این شهروند سوئیسی در زندان سمنان نوشت که او پنج‌شنبه ۲۰ دی در یک «فرصت خاص» با استفاده از «آموزش‌های قبلی سرویس جاسوسی»، در یک «سوئیت مناسب» خودکشی کرد.

سلامی در یک سخنرانی در آبادان در جمعه ۲۱ دی، همچنین وعده داد که به زودی از شهرهای موشکی و پهپادی جمهوری اسلامی رونمایی خواهد شد.

فرمانده کل سپاه پاسداران این موضوع را که حکومت ایران پس از سقوط بشار اسد «بازوان بازدارنده منطقه‌ای خود را از دست داده»، رد کرد.

پس از سقوط اسد، مقامات در ایران بر خلاف سخنان قبلی خود تاکید دارند که جمهوری اسلامی در منطقه نیروی نیابتی ندارد.

علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، یک‌شنبه دوم دی گفت: «مرتب می‌گویند جمهوری اسلامی نیروهای نیابتی خودش را در منطقه از دست داد. این هم یک غلط دیگر. جمهوری اسلامی نیروی نیابتی ندارد.»

سلامی روز جمعه گفت که اگر «کشورهای مقاومت» بازوان بازدارنده حکومت ایران بودند، جمهوری اسلامی پس از کشته شدن قاسم سلیمانی یا محمدرضا زاهدی در سوریه، به جای حمله مستقیم، از آن‌ها می‌خواست جواب بدهند.

او تاکید کرد: «آن زمان سوریه در زنجیره مقاومت قرار داشت و ما هم در سوریه بودیم ولی تدبیر نظام این بود که هر کشور مقاومت بر اساس ملاحظات خود عمل کند.»

رهبر جمهوری اسلامی بارها و از جمله در آذر ۱۴۰۱، کشورهایی چون عراق، سوریه و لبنان را «عمق راهبردی ایران» خوانده بود.

مقامات در ایران نیز مکررا از نقش خامنه‌ای در فرماندهی گروه‌های نیابتی موسوم به «محور مقاومت» سخن گفته‌اند.

از سوی دیگر قاسم سلیمانی، فرمانده پیشین و کشته شده نیروی قدس سپاه پاسداران، سال ۱۳۹۶ در نامه‌ای به خامنه‌ای از پایان داعش در سوریه سخن گفت و نوشت: «به نمایندگی از کلیه‌ فرماندهان و هزاران شهید و جانباز مدافع حرم ایرانی، عراقی، سوریه‌ای، لبنانی، افغانستانی و پاکستانی، این پیروزی بسیار بزرگ و سرنوشت‌ساز را به حضرت‌عالی تبریک عرض می‌کنم.»

پس از سقوط اسد، گزارش‌های مختلفی درباره احتمال تضعیف گروه‌های نیابتی جمهوری اسلامی به خصوص در عراق و لبنان منتشر شده است.

از جمله نعیم قاسم، دبیرکل حزب‌الله لبنان، گفته است که این گروه با سقوط اسد، مسیر تامین منابع نظامی خود را از طریق سوریه از دست داده است.

در همین حال علی‌اکبر احمدیان، دبیر شورای عالی امنیت ملی، در گفت‌وگو با سایت رهبر جمهوری اسلامی، اذعان کرد حمایت از گروه‌های نیابتی تهران «سخت‌تر شده» است.

در اظهار‌نظری تازه‌تر، بهروز اثباتی، از فرماندهان سپاه پاسداران در سوریه، در یک سخنرانی گفت: «در سوریه باختیم، ضربه خوردیم، خیلی هم برایمان سخت بود.»

او با اشاره به فساد گسترده در ارتش سوریه و حکومت اسد گفت: «ما به صورت نظامی شکست نخوردیم بلکه مردم این کشور قیام و یک سیستم فاسد و فاسق را حذف کردند.»

سلامی: مگر ما نمی‌توانیم پایگاه‌های منطقه‌ای دشمنان را ویران کنیم؟

سلامی اما در سخنرانی روز جمعه خود تاکید کرد جمهوری اسلامی «ضعیف نشده» است.

او گفت: «مگر ما از مواضع سیاسی خودمان عقب نشستیم؟ مگر ما نمی‌توانیم پایگاه‌های منطقه‌ای دشمنان را ویران کنیم؟»

فرمانده کل سپاه پاسداران همچنین گفت: «مردم ‌از ما مستمرا درخواست وعده صادق-۳ می‌کنند. چرا؟ به این دلیل که علاقه دارند ما همواره در همه عرصه‌ها با اقتدار عمل کنیم.»

او وعده داد: «ما به خواست مردم عمل می‌کنیم و اجازه نمی‌دهیم اشتهای مردم ما برای اقتدارطلبی کور شود.»

در روزهای گذشته برخی فرماندهان سپاه پاسداران اذعان کرده‌اند که دست جمهوری اسلامی برای حمله دوباره به اسرائیل بسته است.

در همین حال گزارش‌هایی درباره احتمال حمله سوم اسرائیل به ایران نیز منتشر شده است.

اسماعیل کوثری، جانشین فرمانده سابق قرارگاه ثارالله و عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس، به تازگی در یک سخنرانی گفت: «امسال آمریکا ۹۲۱ میلیارد دلار بودجه دفاعی تصویب کرده و کل بودجه ما ۳۰ میلیارد دلار نیست. اگر دست و بالمان باز بود شاید تا الان وعده‌های صادق سه و چهار و فلان و همه را عمل کرده بودیم.»

بهروز اثباتی نیز گفته است بهتر بود پیش از سقوط اسد حمله سوم جمهوری اسلامی به اسرائیل انجام می‌شد اما: «اکنون جمهوری اسلامی ایران توان واقعی برای ضربه زدن به اسرائیل ندارد و گرنه وعده صادق-۳ را عملی می‌کرد.»

بر اساس گزارش‌ها، حکومت ایران در حمله دوم اسرائیل به مواضع جمهوری اسلامی، سامانه‌های پدافندی اس‌۳۰۰ خود را از دست داده است.