روزنامه فایننشال تایمز در گزارشی اعلام کرد دو کشتی ایرانی حامل بیش از هزار تن مواد لازم برای تهیه سوخت جامد موشک، در حال حرکت از چین به سوی ایران هستند. قرار است این محموله در بندرعباس به سپاه پاسداران تحویل داده شود.
براساس گزارشی که فایننشالتایمز چهارشنبه سوم بهمن منتشر کرد، اطلاعات امنیتی دو کشور غربی نشان میدهد دو کشتی با نامهای «گلبن» و «جیران» با پرچم جمهوری اسلامی، حامل بیش از هزار تن سدیم پرکلرات هستند.از سدیم پرکلرات برای تولید آمونیوم پرکلرات استفاده میشود که ماده اصلی پیشران جامد موشکهاست.
ارتش اسرائیل پس از حملات روز پنجم آبان ۱۴۰۳ به اهدافی در ایران اعلام کرد که کارخانههای تولید سوخت جامد موشک را در نزدیکی تهران و غرب ایران نابود کرده است.
این روزنامه به نقل از دو مقام رسمی که نامشان را اعلام نکرد، نوشت که این مقدار سدیم پرکلرات میتواند ۹۶۰ تن آمونیوم پرکلرات تولید کند؛ مادهای که ۷۰ درصد پیشران موشکهای سوخت جامد را تشکیل میدهد. به گفته آنها، این میزان آمونیوم پرکلرات میتواند ۱۳۰۰ تن پیشران تولید کند که برای سوخترسانی به ۲۶۰ موشک میانبرد ایرانی مانند «خیبر شکن» یا «حاج قاسم» کافی است.
آمونیوم پرکلرات یکی از مواد شیمیایی تحت کنترل «رژیم کنترل فناوری موشکی» است که بر عدم اشاعه فناوریهای موشکی نظارت میکند.
صادرات این میزان سدیم پرکلرات پرسشهایی را درباره نقش چین در تامین نیازهای نظامی جمهوری اسلامی و همچنین نظارت بر انتقال اقلامی با استفاده دوگانه به ایران ایجاد کرده است. فشارها بر پکن برای جلوگیری از چنین اقداماتی همچنان ادامه دارد.
به گفته این دو مقام رسمی، ۳۴ کانتینر حاوی این ماده شیمیایی در کشتی «گلبن» بارگیری شده است. این کشتی روز سهشنبه، دوم بهمن،جزیره دایشان چین را ترک کرد. کشتی «جیران» نیز قرار است اوایل فوریه با ۲۲ کانتینر از چین راهی ایران شود. این ماده شیمیایی برای سپاه پاسداران ارسال میشود.
پیشبینی میشود هر دو کشتی که تحت مالکیت نهادهای ایرانی هستند، طی یک سفر سههفتهای بدون توقف به ایران برسند.
مقامات افزودند که این مواد از بندر تایکانگ، در شمال شانگهای، به بندر عباس در جنوب ایران ارسال میشوند.
بر اساس دادههای سایت ردیابی کشتی «مارین ترافیک»، کشتی «گلبن» چند روزی در نزدیکی جزیره دایشان مستقر بود و روز سهشنبه عازم بندرعباس شد. کشتی «جیران» نیز صبح چهارشنبه، سوم بهمن، در ۷۵ کیلومتری جنوب دایشان، در نزدیکی شهر نینگبو در استان ژجیانگ چین، دیده شده است.
مقامات گفتند که نمیتوانند بگویند آیا دولت چین از این حملونقلها آگاهی دارد یا خیر. ایالات متحده و متحدانش بارها چین را به حمایت از حکومتهای ایران و روسیه متهم کردهاند.
سفارت چین در واشینگتن اعلام کرد که از این موضوع آگاه نیست و تأکید کرد که پکن به حفظ صلح و ثبات در خاورمیانه متعهد است و برای حل دیپلماتیک مسئله هستهای ایران تلاش میکند.
دولت ایران از اظهار نظر در این باره خودداری کرد و به پرسشهای فایننشالتایمز پاسخ نداده است.
پیشینه ارتباطات چین و ایران در تسلیحات موشکی دنیس وایلدر، تحلیلگر سابق سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا، سیآیای، گفت که چین از سال ۱۹۷۹ فروش تسلیحات به ایران را آغاز کرد و در جنگ ایران و عراق در سال ۱۹۸۶ موشکهای ضد کشتی «سیلکورم» را به حکومت ایران تحویل داد.
او افزود: «از اوایل دهه ۱۹۹۰، چین بهطور گسترده به توسعه برنامه موشکهای بالستیک ایران کمک کرده و تخصص، فناوری، قطعات و آموزشهای لازم را ارائه داده است.»
به گفته وایلدر، این اقدامات بخشی از تلاشهای چین برای حمایت پنهانی از تولید موشکهای ایرانی به منظور کمک به جنگ روسیه در اوکراین و تقویت همکاریها علیه نفوذ ایالات متحده است. چین همچنین سالانه مقادیر زیادی نفت خام ایران را با تخفیف خریداری میکند.
واشینگتن نیز به طور مداوم چین را برای نقض تحریمهای آمریکا از طریق خرید نفت ایران مورد انتقاد قرار داده، اما برخی منتقدان دولت بایدن معتقدند که این دولت به اندازه کافی برای اجرای تحریمها تلاش نکرده است.
جهانگیر چهارشنبه سوم بهمن اعلام کرد این فرد در مهر ماه با «خودروی شخصی مجهز به تجهیزات فنی» از مرز دوغارون با افغانستان، به عنوان گردشگر وارد ایران شد.
به گفته سخنگوی قوه قضاییه، «در روز حادثه که فیلم آن موجود است»، او در غیاب همسلولی خود، «برق سلول را خاموش کرده و در نقطهای که امکان رصد دوربین نبوده، با استفاده از پرده سرویس بهداشتی، خودش را حلق آویز کرده است».
خبرگزاری میزان، وابسته به قوه قضاییه، ۲۰ دی گزارش داد یک شهروند سوئیسی که به اتهام «جاسوسی» در زندان سمنان به سر میبرد، خودکشی کرده است.
یک روز بعد دولت سوئیس در پاسخ به پرسش ایراناینترنشنال اعلام کرد این مرد سوئیسی، ۶۴ سال سن داشت و برای گردشگری به ایران سفر کرده بود.
بر اساس اعلام جهانگیر، جسد این فرد که متولد نامیبیا بوده، تحویل سفارت سوئیس در تهران شده است.
مشرق نیوز، رسانه نزدیک به سازمان اطلاعات سپاه پاسداران، به نقل از یک «مقام مطلع امنیتی» نوشت این شهروند سوئیسی همزمان با حمله اسرائیل به برخی اهداف نظامی در ایران، از جمله در شاهرود و در حین «جمعآوری اطلاعات و نمونهبرداری از خاک در کویر» در یکی از شهرهای استان سمنان، به دست ماموران سازمان اطلاعات سپاه بازداشت شد.
سخنگوی قوه قضاییه نیز امروز گفت که این فرد «در منطقه دلتای نظامی در حین عکسبرداری از منطقه ممنوعه دستگیر شده» و به «همکاری با دولت متخاصم» متهم شده بود.
جهانگیر افزود که این فرد گیاهخوار بود و «همه گونه همکاری با او از سوی سازمان زندانها انجام شده» است.
وزارت امور خارجه سوئیس در پاسخ به ایراناینترنشنال اعلام کرد که بهدلیل اتهامات مرتبط با امنیت ملی علیه این فرد، دسترسی کنسولی به او در مراحل اولیه تحقیقات امکانپذیر نبوده است.
جمهوری اسلامی در سالهای اخیر دهها شهروند خارجی یا دوتابعیتی را عمدتا به اتهام جاسوسی یا ارتکاب جرایم امنیتی دستگیر کرده است.
فعالان حقوق بشر و ناظران مسائل سیاسی در ایران، بازداشت شهروندان کشورهای غربی از سوی جمهوری اسلامی را «گروگانگیری حکومتی» میدانند و میگویند تهران از این حربه برای تحت فشار گذاشتن غرب و گرفتن امتیاز استفاده میکند.
در یکی از آخرین این دستگیریها، به دنبال بازداشت محمد عابدینی نجفآبادی، شهروند ایرانی، در فرودگاه میلان ایتالیا، جمهوری اسلامی، چچیلیا سالا، روزنامهنگار ایتالیایی حاضر در ایران را دستگیر کرد.
سالا ۱۹ دی و پس از گذراندن ۲۰ روز در زندان جمهوری اسلامی آزاد شد و چهار روز پس از آن، کارلو نوردیو، وزیر دادگستری ایتالیا، دستور آزادی فوری عابدینی نجفآبادی را صادر کرد.
عابدینی نجفآبادی به دست داشتن در انتقال یک فنآوری پهپادی به جمهوری اسلامی متهم است که در جریان حمله مرگبار نیروهای نیابتی حکومت ایران به نظامیان آمریکایی مستقر در مرز اردن و سوریه در بهمن ۱۴۰۲ مورد استفاده گرفت.
گوترش چهارشنبه سوم بهمن در مجمع جهانی اقتصاد داووس، گفت مهمترین موضوع، ایران و روابط میان این کشور با اسرائیل و آمریکاست.
او افزود: «امیدوارم ایرانیها اهمیت این را درک کنند که یکبار برای همیشه بهوضوح اعلام کنند از دستیابی به تسلیحات هستهای چشمپوشی خواهند کرد.»
گوترش تاکید کرد که ایران باید بهصورت سازنده با دیگر کشورهای منطقه تعامل داشته باشد.
ساعاتی پیش از او، رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی نیز در نشست داووس گفت جمهوری اسلامی باید اولین گام را برای بهبود روابط با کشورهای منطقه و آمریکا بردارد و «بهصراحت اعلام کند که قصد توسعه تسلیحات هستهای ندارد».
گروسی گفت جمهوری اسلامی «پدال گاز» غنیسازی اورانیوم را تا نزدیکی سطح مورد نیاز برای تسلیحات هستهای فشرده است و افزود که تهران باید درباره برنامه هستهای خود با دولت ترامپ به توافق برسد.
پنجاه و پنجمین گردهمآیی سالانه مجمع جهانی اقتصاد، معروف به نشست داووس، از یکم بهمن در سوئیس آغاز شده و به مدت پنج روز ادامه خواهد داشت.
هدف اصلی این نشست، بررسی چالشهای جهانی و یافتن راهحلهای مشترک برای مسائل اقتصادی، فنآوری، تغییرات اقلیمی، نابرابری و دیگر موضوعات کلیدی است.
در این نشست، تصمیمگیران و کارشناسان از بخشهای مختلف دولتی و خصوصی فرصت دارند درباره آینده جهان به گفتوگو و تبادل نظر بپردازند.
برنامه هستهای تهران در داووس
به گفته گروسی، شتاب اخیر اعلامشده از سوی جمهوری اسلامی در غنیسازی اورانیوم در حال اثرگذاری است.
او ماه گذشته گفته بود ایران به آژانس اطلاع داده غنیسازی اورانیوم تا ۶۰ درصد را که به سطح ۹۰ درصدی مورد نیاز برای تولید تسلیحات هستهای نزدیک است، بهطور «چشمگیری» تسریع خواهد کرد.
جمهوری اسلامی میگوید برنامه هستهای کاملا صلحآمیزی دارد اما قدرتهای غربی تاکید کردهاند که هیچ توجیه غیرنظامیای برای غنیسازی در این سطح وجود ندارد و هیچ کشور دیگری بدون تولید تسلیحات هستهای، چنین اقدامی انجام نداده است.
گروسی در حاشیه مجمع جهانی اقتصاد در داووس گفت: «پیش از این، ایران بهطور تقریبی ماهانه حدود هفت کیلوگرم اورانیوم با غنای تا ۶۰ درصد تولید میکرد اما اکنون این مقدار به بیش از ۳۰ کیلوگرم یا بیشتر رسیده است.»
بر اساس معیارهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی، حدود ۴۲ کیلوگرم اورانیوم با غنای ۶۰ درصد، در صورت غنیسازی بیشتر، برای تولید یک بمب هستهای کافی است.
به گفته گروسی، جمهوری اسلامی اکنون حدود ۲۰۰ کیلوگرم اورانیوم با غنای ۶۰ درصد در اختیار دارد.
هشدار گوترش درباره خطر تجزیه سوریه و تمایل اسرائیل به الحاق کرانه باختری
دبیرکل سازمان ملل، علاوه بر برنامه هستهای جمهوری اسلامی، درباره دیگر مسائل مربوط به خاورمیانه و بحرانهای جهانی صحبت کرد.
گوترش گفت شرایط سوریه همچنان یک علامت سوال بزرگ است و افزود: «امیدواریم شاهد دولتی در سوریه باشیم که نماینده همه جوامع این کشور باشد ... اما همچنان خطر شدید تکهتکه شدن و خطر افراطگرایی، دستکم در بخشهایی از این کشور وجود دارد.»
او درباره تشکیل دولت جدید لبنان نیز اظهار خوشبینی کرد و همزمان افزود: «هنوز تضمینی وجود ندارد که آتشبس پایدار بماند و به توافق نهایی صلح منجر شود.»
گوترش آینده رابطه میان اسرائیلیها و فلسطینیها را نامشخص توصیف کرد و گفت که توافق آتشبس باید در مرحله بعدی، بهسوی پایان دائمی جنگ حرکت و شرایطی را فراهم کند که بتوان انتقال قدرت را در غزه انجام داد.
او همچنین خواستار «وحدت سرزمینهای فلسطینی اشغالی» و شکلگیری زمینه مذاکرات جدی برای راهحل سیاسی دو دولتی شد و درباره تلاش اسرائیل برای «الحاق کرانه باختری» و بلاتکلیف نگه داشتن غزه در شرایطی بدون حاکمیت مشخص، هشدار داد.
گوترش گفت ظاهرا «تمرکز اسرائیل نه بر غزه که بر کرانه باختری» است و چنین اقدامی را «نقض کامل قوانین بینالمللی» دانست که نتیجه آن «از بین رفتن امکان صلح واقعی و پایدار در خاورمیانه برای همیشه» خواهد بود.
سوخت فسیلی، هیولای فرانکشتاین شده
دبیرکل سازمان ملل در بخش دیگری از صحبتهایش در نشست داووس، هشدار داد: «امروز با دو تهدید عمیق و جدید روبهرو هستیم که نیازمند توجه و اقدام جهانی بسیار بیشتری هستند زیرا این تهدیدها زندگی را آنگونه که میشناسیم دگرگون میکنند: بحران اقلیمی و گسترش بیضابطه هوش مصنوعی.»
او از اعتیاد جهان به سوختهای فسیلی با عنوان «هیولایی شبیه فرانکشتاین» یاد کرد که هیچکس و هیچچیزی را در اطراف خود نمیبخشد و گفت: «نشانههای آشکاری وجود دارد که این هیولا اکنون ارباب شده است.»
هیولای فرانکشتاین یک شخصیت تخیلی است که برای اولین بار در سال ۱۸۱۸، در رمان فرانکنشتاین مری شلی ظاهر شد.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، پس از مراسم تحلیف خود در دوشنبه یک بهمن، چندین فرمان اجرایی از جمله خروج آمریکا از معاهده بینالمللی آبوهوایی پاریس را امضا کرد.
خروج او از توافقنامه پاریس، با انتقاد و اظهار نگرانی رهبران شماری از کشورهای جهان و کنشگران تغییرات اقلیمی مواجه شد.
گوترش در نشست داووس گفت که امروز جهان شاهد بالا آمدن سطح آب دریاها، موجهای گرما، سیلها، طوفانها، خشکسالیها و آتشسوزیهای گسترده است و این «تنها پیشنمایشی از فیلم ترسناکی است که در پیش داریم».
او با اشاره به عقبنشینی برخی موسسات مالی و صنایع از تعهدات اقلیمی خود، گفت: «میخواهم با صدای بلند و روشن بگویم که این کوتاهبینانه است و بهطور متناقض، هم خودخواهانه است و هم خودویرانگر. شما در طرف اشتباه تاریخ قرار دارید. شما در طرف اشتباه علم و در طرف اشتباه مصرفکنندگانی هستید که به دنبال پایداری بیشتر هستند، نه کمتر.»
کاظم زندهدل، چهارشنبه سوم بهمن گفت از چهار سال پیش انتشار آمارهای جدید از موارد ثبت شده ابتلا به سرطان در ایران متوقف شده است.
به گفته معاون پژوهشی پژوهشکده سرطان (انستیتو کانسر ایران)، آخرین آمارها مربوط به سال ۱۳۹۹ است که نشان میدهند سالانه ۱۳۱ هزار نفر در ایران به انواع سرطان مبتلا میشوند.
بر اساس این آمار، میزان بروز سرطان در هر ۱۰۰ هزار نفر، ۱۵۲ نفر است.
این استاد دانشگاه علوم پزشکی تهران، خواهان احیای سریع برنامه ثبت سرطان جمعیتی در کشور و انتشار منظم آمار دقیق سرطان شد.
برآوردهای متکی به آمارهای پیشین، نشان میدهد هر سال بهطور میانگین ۷۳ هزار نفر بر اثر ابتلا به سرطان در ایران جان خود را از دست میدهند که برابر با ۵۵ درصد از تعداد کل مبتلایان در یک سال است.
برآوردها و مطالعات انجام شده، نشان میدهند ایران در زمینه رشد سرطان از بین ۱۸۶ کشور جهان، رتبه ۴۸ را دارد.
به گفته زندهدل، کشورهای قطر، امارات متحده عربی، کویت، بحرین، سوریه و مالدیو از نظر میزان رشد بروز سرطان، در رتبههای بالاتری از ایران قرار دارند و در این شاخص، جزو ۱۰ کشور اول دنیا محسوب میشوند.
معاون انستیتو کانسر ایران هشدار داد: «در ۱۵ سال آینده، آمار سرطان در کشور دو برابر خواهد شد.»
عوامل احتمالی ابتلا و راههای پیشگیری از سرطان
زندهدل از «کنترل آلودگی هوا، کاهش مصرف سیگار، قلیان و تریاک، افزایش فعالیت فیزیکی و کاهش چاقی و تغذیه سالم» بهعنوان راههایی برای پیشگیری از عوامل سرطانزا نام برد و گفت «قلیان و تریاک» بهطور ویژه در ایران به بحران سرطان در آینده نزدیک دامن خواهند زد.
او توضیح داد که در جهان و ایران، برای سرطانهای دهانه رحم، پستان و روده بزرگ، روشهای اثباتشده و قابل توصیه غربالگری وجود دارد اما برای سایر موارد، مردم باید با علائم کلی سرطانها آشنا شوند و در صورت بروز آنها به پزشک مراجعه کنند تا از این طریق به تشخیص زودرس بیماری کمک شود.
زندهدل علامتهای مهمی را که باید بهعنوان «هشدار سرطان» شناسایی شوند، شامل این موارد برشمرد: «خستگی مفرط، وجود یک توده یا برآمدگی در یکی از اعضای بدن، خونریزی، تنگی نفس و سرفه مزمن، درد بدون علت قبلی، کاهش وزن بدون علت مشخص، ایجاد خال یا تغییر شکل و رنگ در خالهای قبلی، زخمی که بهبود پیدا نمیکند و ....»
او توضیح داد که اگر علت دیگری برای این علامتها وجود ندارند و هر کدام از آنها بیش از دو یا سه هفته طول کشیدند و بهبود نیافتند، فرد باید با پزشک مشورت کند.
بسیاری از سازمانهای معتبر پزشکی جهان توصیه میکنند زنان بالای ۴۰ سال ماموگرافی غربالگری را بهطور سالانه و مرتب انجام دهند.
توصیه شده زنانی که به دلیل «سابقه خانوادگی ابتلا به سرطان پستان» یا موارد دیگر، در معرض خطر بالاتری قرار دارند، غربالگری را تحت نظر پزشک متخصص زودتر شروع کرده و دفعات آن را افزایش دهند.
در مورد غربالگری سرطان روده بزرگ نیز نهادهای معتبر مانند انجمن سرطان آمریکا توصیه میکنند افراد بالای ۴۵ سال، تست مدفوع را بهطور سالانه و کولونوسکوپی را هر ۱۰ سال یکبار انجام دهند.
نهادهای پزشکی جهان برای غربالگری سرطان دهانه رحم توصیه میکنند زنان ۳۰ تا ۶۵ ساله هر پنج سال یکبار آزمایش پاپ اسمیر همراه با آزمایش HPV انجام دهند.
گزینه معقول دیگر برای این گروه سنی، انجام آزمایش پاپ اسمیر هر سه سال یکبار است.
زنان ۲۱ تا ۲۹ ساله هر سه سال یکبار آزمایش پاپ اسمیر انجام دهند و زنان بالای ۶۵ سال اگر در ۱۰ سال گذشته بهطور منظم غربالگری انجام دادهاند و نتایج آنها عادی بوده، میتوانند غربالگری سرطان دهانه رحم را متوقف کنند.
این توصیهها ممکن است بسته به شرایط فردی و سابقه پزشکی تغییر کنند و بنابراین، مشاوره با پزشک متخصص برای تعیین برنامه غربالگری مناسب، ضروری است.
بر اساس آخرین آمارهای جهانی، حدود ۲۰ میلیون مورد جدید سرطان در سال ۲۰۲۲ میلادی به ثبت رسیده است و تخمین زده میشود در همان سال حدود ۹ میلیون و ۷۰۰ هزار نفر به دلیل سرطان جان خود را از دست داده باشند.