الشرع در نشست «گفتوگوی ملی» سوریه: سلاح باید تنها در انحصار حکومت باشد
احمد الشرع، رییسجمهوری دوره انتقالی سوریه، در آغاز نشست «گفتوگوی ملی» این کشور بار دیگر اعلام کرد سلاح در سوریه، تنها باید در اختیار حکومت باشد.
احمد الشرع، رییسجمهوری دوره انتقالی سوریه، در آغاز نشست «گفتوگوی ملی» این کشور بار دیگر اعلام کرد سلاح در سوریه، تنها باید در اختیار حکومت باشد.
الشرع سهشنبه هفتم اسفند در سخنرانی خود در نشست یک روزه «گفتوگوی ملی» در دمشق گفت: «بر وحدت سوریه و انحصار سلاح در دست دولت تاکید دارم.»
او ضمن مخالفت با تجزیه کشور افزود سوریه دردها و مشکلات اقتصادی و سیاسی بسیاری را تحمل کرده است.
الشرع تاکید کرد: «آرامش داخلی وظیفهای مشترک برای بازسازی کشور است. سوریه خود را آزاد کرد و شایسته است که خودش را بسازد ... باید ساختار اخلاقی و اجتماعی که به دست نظام پیشین تخریب شده، بازسازی شود.»
رییسجمهوری دوره انتقالی سوریه ۱۶ بهمن نیز خواستار خلع سلاح گروههای مسلح و «کنترل تسلیحات» در این کشور شده بود.
آغاز نشست «گفتوگوی ملی» سوریه همزمان با تشدید نگرانیها از انحصارگرایی در انتقال قدرت
همزمان با ادامه نگرانیها درباره چشمانداز سیاسی سوریه و آینده گروههای قومی و اقلیتهای مذهبی در این کشور، نشست یکروزه «گفتوگوی ملی»، هفتم اسفند با حضور صدها نماینده از گروههای مختلف سوری آغاز به کار کرد.
برخی منتقدان، با اشاره به آمادهسازی شتابزده برای برگزاری «گفتوگوی ملی» و حضور نداشتن نمایندگان تمامی گروهها در این نشست، معتقدند این گفتوگوها ممکن است تاثیر چندانی بر روند انتقال قدرت در سوریه که تاکنون در کنترل هیات تحریر الشام بوده، نداشته باشد.
برگزارکنندگان «گفتوگوی ملی» سوریه اعلام کردهاند این نشست به بررسی پیشنهاداتی درباره تدوین قانون اساسی میپردازد که اصول بنیادین حکومت آینده این کشور را مشخص خواهد کرد.
همچنین موضوعاتی مانند عدالت در دوره انتقال قدرت، ساختار اقتصادی جدید و اصلاحات نهادی در دستور کار این نشست قرار دارد.
حسن الدغیم، سخنگوی کمیته آمادهسازی «گفتوگوی ملی»، در همین رابطه گفت پیشنهادهای مطرحشده در این نشست از سوی دولت انتقالی جدیدی که قرار است از ۱۱ اسفند قدرت را در سوریه به دست گیرد، مورد بررسی قرار خواهد گرفت.
مخالفان مسلح سوری به رهبری تحریر الشام در یک عملیات غافلگیرکننده ۱۱ روزه که از ادلب و حلب آغاز شد، توانستند ۱۸ آذر به دمشق برسند و به بیش از پنج دهه حکومت خاندان اسد بر سوریه پایان دهند.
تحریر الشام پیشتر یکی از شاخههای القاعده به شمار میرفت و به همین دلیل از سوی سازمان ملل و تعدادی از کشورهای غربی «بهعنوان گروهی تروریستی» شناخته میشود.
با این حال، مقامهای تحریر الشام و در راس آنها الشرع، در ماههای اخیر کوشیدهاند ضمن تعدیل لحن خود، تضمینهایی را درباره رعایت حقوق اقلیتهای قومی و دینی در این کشور ارائه دهند.
ادامه نگرانیها از فراگیر نبودن روند انتقال قدرت در سوریه
خبرگزاری رویترز نوشت یک کمیته هفتنفره وظیفه آمادهسازی و سازماندهی «گفتوگوی ملی» را بر عهده داشته که در این میان، پنج نفر از اعضای تحریر الشام یا از نزدیکان به این گروه بودند.
در این کمیته هیچ نمایندهای از دروزیها و علویها که از اقلیتهای مهم سوریه به شمار میروند، حضور نداشتند.
به گزارش رویترز، دستکم از ۲۴ شخصیت در استان سویدا، محل سکونت اقلیت دروزی، برای شرکت در «گفتوگوی ملی» در دمشق دعوت شده اما این اقدام نیز نتوانسته رضایت حکمت الهجری، رهبر معنوی دروزیها را به دست آورد.
هجری در مصاحبه با رویترز گفت: «تا این لحظه، ما تمامی دیدگاهها را محترم میشماریم اما هنوز شواهدی از توانایی در مدیریت کشور یا ایجاد حکومت به شیوهای درست مشاهده نکردهایم.»
او افزود: «ما با این روند همراهی میکنیم؛ به این امید که اوضاع سامان یابد یا تا پایان دوره انتقالی، اتفاقی جدید رخ دهد.»
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، پنجم اسفند بر لزوم رعایت حقوق اقلیت دروزی از سوی حکومت سوریه تاکید کرد و گفت: «ما هیچ تهدیدی را علیه دروزیها در جنوب سوریه تحمل نخواهیم کرد.»
دروزیها در اسرائیل هم یک اقلیت مذهبی محسوب میشوند.
رویترز در ادامه گزارش خود نوشت هیچ نمایندهای از حکومت خودمختار کُردها در شمال شرق سوریه و همچنین نیروهای دموکراتیک سوریه که تحت حمایت آمریکا قرار دارند، به «گفتوگوی ملی» دعوت نشده است.
نیروهای دموکراتیک سوریه که با نام اختصاری «قسد» نیز شناخته میشود، از قومیتهای مختلف از جمله کُردها، عربها، آشوریها و ترکمنها تشکیل شده است اما رهبری نظامی آن را گروه کُردی یگانهای مدافع خلق (یپگ) بر عهده دارد.
ترکیه اعضای کُرد نیروهای دموکراتیک سوریه را وابسته به حزب کارگران کردستان (پکک) میداند و بر عقبنشینی آنها از سوریه تاکید دارد.
مقامهای حکومت جدید سوریه پیشتر تاکید کرده بودند گروههای مسلح، از جمله نیروهای کُرد، تا زمانی که به خلع سلاح تن ندهند، مجاز به شرکت در گفتوگوهای ملی نخواهند بود.
الشرع در سخنرانی امروز خود اعلام کرد سوریه پس از «بازگشت به مردمش»، در مرحلهای تاریخی قرار دارد و اکنون مسئولیت بزرگی برای بازسازی کشور وجود دارد.
نتانیاهو یکشنبه پنجم اسفند گفت اسرائیل حضور نیروهای هیات تحریر شام یا هر گروه وابسته به حکومت جدید سوریه را در جنوب این کشور تحمل نخواهد کرد.
او افزود: «ما اجازه نخواهیم داد نیروهای هیات تحریر شام یا ارتش جدید سوریه وارد مناطق جنوب دمشق شوند. ما خواستار غیرنظامی شدن کامل جنوب سوریه در استانهای قنیطره، درعا و سویدا هستیم.»
مخالفان مسلح سوری در یک عملیات غافلگیرکننده ۱۱ روزه که از ادلب و حلب آغاز شد، توانستند ۱۸ آذر به دمشق برسند و به بیش از پنج دهه حکومت خاندان اسد بر سوریه پایان دهند.
در پی این تحولات، اسرائیل سربازان خود را در منطقه غیرنظامی تحت نظارت سازمان ملل متحد در داخل خاک سوریه مستقر کرد.
دولت جدید سوریه خواستار خروج نیروهای اسرائیلی از خاک این کشور شده است.
سازمان ملل نیز حضور نظامی اسرائیل در خاک سوریه را نقض توافقات بینالمللی خوانده و خواهان عقبنشینی سربازان اسرائیلی شده است.
پیشتر در ۲۵ آذر، نتانیاهو با انتقاد از رویکرد «خصمانه» حکومت بشار اسد در قبال اسرائیل، یادآور شد: «سوریه بارها به ما حمله کرده و به دیگران اجازه داده از خاک خود به ما حمله کنند. همچنین به ایران اجازه داده از طریق خاک خود حزبالله را مسلح کند.»
او تاکید کرد اسرائیل به سوریه اجازه نخواهد داد بار دیگر چنین اعمالی را انجام دهد و به همین دلیل، در روزهای اخیر «مجموعهای از اقدامات فشرده» را با هدف «خنثی کردن تهدیدات احتمالی از سوی سوریه و جلوگیری از تسلط عناصر تروریستی در نزدیکی مرزهای خود» به انجام رسانده است.
احمد الشرع، رییسجمهوری سوریه در دوره انتقال قدرت، پنجم بهمن تاکید کرد با خروج حزبالله لبنان و نیروهای جمهوری اسلامی از سوریه، دیگر بهانهای برای حضور نظامی اسرائیل در خاک این کشور وجود ندارد.
تاکید نتانیاهو بر رعایت حقوق اقلیت دروزی در سوریه
نتانیاهو در ادامه اظهارات خود بر لزوم رعایت حقوق اقلیت دروزی از سوی حکومت سوریه تاکید کرد.
نخستوزیر اسرائیل گفت: «ما هیچ تهدیدی علیه دروزیها در جنوب سوریه را تحمل نخواهیم کرد.»
دروزیها هم در سوریه و هم در اسرائیل یک اقلیت مذهبی به شمار میروند.
تحریر الشام، گروه حاکم بر دمشق، پیشتر یکی از شاخههای القاعده به شمار میرفت و به همین دلیل از سوی سازمان ملل و تعدادی از کشورهای غربی بهعنوان گروهی تروریستی شناخته میشود.
با این حال، مقامهای تحریر الشام و در راس آنها احمد الشرع در ماههای اخیر کوشیدهاند ضمن تعدیل لحن خود، تضمینهایی را درباره رعایت حقوق اقلیتهای قومی و دینی در سوریه ارائه دهند.
صدها نفر از شهروندان دروزی سوری در روستاهای هممرز با اسرائیل ۲۳ آذر در تجمعی خواهان الحاق این روستاها به اسرائیل شدند.
در سوی مقابل، حکومت جدید سوریه ۱۱ دی با هدف کاستن از نگرانیهای بینالمللی در خصوص رعایت حقوق اقلیتها، یک زن دروزی را بهعنوان فرماندار جدید استان سویدا در جنوب این کشور منصوب کرد.
حافظ اسد در این ویدیو از حسابهای کاربری خود نام نبرد اما اعلام کرد در هیچ پلتفرم دیگری حساب ندارد.
پسر بشار اسد ۲۲ بهمن در تلگرام نوشته بود هیچ برنامه قبلی برای خروج پدرش از پایتخت سوریه وجود نداشت و خانواده او تا ۱۷ آذر و یک روز پیش از سفر به روسیه، در دمشق بودند.
مخالفان اسد عملیات خود را علیه حکومت او از هفتم آذر آغاز کردند. ۱۸ آذر و ۱۱ روز پس از آغاز حملات گروههای مسلح مخالف، سرانجام حکومت اسد سقوط کرد.
بشار اسد از شامگاه ۱۷ آذر دیگر دیده نشد و رسانهها تا چند روز درباره مخفیگاهش یا احتمال ترک سوریه از سوی او، گمانهزنی کردند.
بشار اسد ۲۶ آذر گفته بود مایل به ترک سوریه نبوده اما روسها او را از کشور خارج کردند.
حافظ اسد، پسر بشار اسد، در ادامه اظهارات خود گفت برادرش ۱۷ آذر در موسسه عالی علوم کاربردی و فناوری دمشق امتحان ریاضی داشت و برای کلاسهایش در روز بعد آماده میشد.
او افزود پس از نیمه شب یک مقام روسی از آنها خواست به لاذقیه بروند و سپس با هواپیما به روسیه منتقل شدند.
نشریه فایننشالتایمز اواخر آذر امسال گزارش داد اسد در سالهای ۲۰۱۸ و ۲۰۱۹ حدود ۲۵۰ میلیون دلار پول نقد را از بانک مرکزی سوریه به مسکو منتقل کرده است.
حافظ، بزرگترین فرزند بشار اسد و همسرش اسما، در سال ۲۰۰۱ به دنیا آمد و مدرک کارشناسی ارشد ریاضیات خود را از دانشگاه دولتی مسکو دریافت کرد.
آمریکا سال ۱۳۹۹ او را در حالی که ۱۸ سال سن داشت، در فهرست تحریمهای خود قرار داد.
بشار اسد و اسما دو فرزند دیگر به نامهای زین و کریم دارند.
فایننشالتایمز همچنین سال ۲۰۱۹ گزارش داده بود خاندان و بستگان اسد با خارج کردن دهها میلیون دلار در جریان جنگ داخلی سوریه، دست کم ۱۸ آپارتمان لوکس در پایتخت روسیه خریداری کردند.
رئوف شیبانی در مصاحبهای که شنبه ۲۷ بهمن منتشر شد، سخنان اسعد حسن الشیبانی، وزیر خارجه دولت انتقالی سوریه، مبنی بر «تبادل پیامهای مثبت بین تهران و دمشق» را تایید کرد.
او گفت نگاه جمهوری اسلامی نسبت به تحولات سوریه و از سرگیری روابط با این کشور، «رو به جلو» است.
الشیبانی، ۲۴ بهمن در «اجلاس جهانی دولتها» در دبی گفت دمشق از تهران و مسکو «پیامهای روشن و مثبتی» دریافت کرده اما این پیامها باید به «یک سیاست روشن و مشخص» تبدیل شوند تا بتوانند به مردم سوریه «احساس اطمینان» دهند.
نماینده ویژه وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی در منطقه غرب آسیا در این زمینه گفت: «ما با تأمل و تأنی تحولات سوریه را رصد میکنیم و در زمان مناسب تصمیم خاص خودمان را خواهیم گرفت.»
جمهوری اسلامی و روسیه، دو متحد اصلی رژیم بشار اسد بودند و نقشی محوری در بقای حکومت او پس از آغاز جنگ داخلی سوریه در سال ۲۰۱۱ ایفا کردند.
احمد الشرع، رییسجمهوری سوریه در دوره انتقالی، ۱۶ بهمن با انتقاد از سیاستهای جمهوری اسلامی گفت: «حضور شبهنظامیان ایرانی در سوریه در دوران حکومت پیشین، خطری استراتژیک بود که کل منطقه را تهدید میکرد.»
رئوف شیبانی گفت مواضع جمهوری اسلامی درباره تحولات دمشق «روشن» است.
به گفته او، تهران خواهان مشارکت «همه جریانهای سیاسی سوریه» در تعیین سرنوشت این کشور و مخالف هر گونه دخالت خارجی در امور داخلی آن است.
الشیبانی نیز در سخنرانی خود گفته بود جمهوری اسلامی و روسیه پیامهای روشنی در مورد احترام به دولت جدید و حاکمیت مردم سوریه دادهاند اما «زخمهایی در میان مردم سوریه باقی مانده» و سوریها از دست این دو کشور رنج کشیدهاند.
پیشتر دو نماینده سابق مجلس شورای اسلامی بهطور جداگانه تایید کردند حکومت ایران دستکم ۳۰ میلیارد دلار برای حفظ اسد در قدرت هزینه کرد.
در نهایت، مخالفان مسلح سوری در یک عملیات غافلگیرکننده ۱۱ روزه که از ادلب و حلب آغاز شد، توانستند ۱۸ آذر به دمشق برسند و به بیش از پنج دهه حکومت خاندان اسد بر سوریه پایان دهند.
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، تاکنون چند بار وعده بازپسگیری سوریه از حاکمان جدید این کشور را داده است.
شیبانی چهارشنبه ۲۴ بهمن در سخنرانی خود در «اجلاس جهانی دولتها» در دوبی گفت دمشق از تهران و مسکو «پیامهای مثبتی» دریافت کرده، اما این پیامها باید به «یک سیاست روشن» تبدیل شوند تا بتوانند به مردم سوریه «احساس اطمینان» دهند.
او افزود: «پیامهای روشنی [از سوی جمهوری اسلامی و روسیه] در خصوص احترام به دولت جدید سوریه و احترام به حاکمیت مردم سوریه وجود دارد. اما همانطور که به شما گفتم، زخمهایی در میان مردم سوریه باقی مانده و رنجی که مردم سوریه از سوی این دو کشور متحمل شدهاند.»
جمهوری اسلامی و روسیه دو متحد اصلی حکومت بشار اسد بودند و نقشی محوری در بقای حکومت او پس از آغاز جنگ داخلی سوریه در سال ۲۰۱۱ ایفا کردند.
پیشتر دو نماینده سابق مجلس شورای اسلامی بهطور جداگانه تایید کردند حکومت ایران دستکم ۳۰ میلیارد دلار برای حفظ اسد در قدرت هزینه کرد.
در نهایت، مخالفان مسلح سوری در یک عملیات غافلگیرکننده ۱۱ روزه که از ادلب و حلب آغاز شد، توانستند ۱۸ آذر به دمشق برسند و به بیش از پنج دهه حکومت خاندان اسد بر سوریه پایان دهند.
۱۶ بهمن، احمد الشرع، رییسجمهوری سوریه در دوره انتقال قدرت، با انتقاد از سیاستهای جمهوری اسلامی گفت: «حضور شبهنظامیان ایرانی در سوریه در دوران حکومت پیشین، خطری استراتژیک بود که کل منطقه را تهدید میکرد.»
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، تاکنون بارها وعده بازپسگیری سوریه از حاکمان جدید این کشور را داده است.
به دنبال تیرگی روابط دمشق و تهران پس از سقوط حکومت اسد، وزارت دارایی سوریه ۲۹ دی ورود کالاهای ایرانی به این کشور را ممنوع اعلام کرد.
پیشتر در ۲۸ دی، شرکت ترکیش ایرلاینز در اطلاعیهای خبر داد بنا بر اعلام حکومت سوریه، شهروندان ایرانی برای ورود به سوریه باید مجوز دریافت کنند.
تماس تلفنی پوتین و الشرع
ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، ۲۴ بهمن با الشرع بهصورت تلفنی گفتوگو کرد.
بنا بر اعلام دفتر ریاستجمهوری سوریه، پوتین در این تماس تلفنی از وزیر خارجه سوریه دعوت کرد به مسکو سفر کند.
بشار اسد پس از گریختن از سوریه به روسیه پناهنده شد و هماکنون در این کشور به سر میبرد.
روسیه پس از روی کار آمدن حکومت جدید سوریه، نفوذ نظامی خود در منطقه را در معرض خطر میبیند.
روسیه که در دوران حکومت اسد در دو پایگاه طرطوس و لاذقیه حضور داشت، در هفتههای اخیر روند خروج نیروها و تجهیزات نظامی خود از سوریه را شدت بخشیده است.
میخاییل بوگدانوف، معاون وزیر خارجه روسیه و الکساندر لاورنتیف، فرستاده ویژه رییسجمهوری روسیه در امور سوریه، ۹ بهمن برای گفتوگو درباره حفظ دو پایگاه نظامی خود در این کشور، به دمشق سفر کردند.
با این حال، به نظر میرسد مذاکرات مسکو با حاکمان جدید دمشق تاکنون به نتیجهای ختم نشده است.
بر اساس این گزارش که چهارشنبه ۱۷ بهمن منتشر شد، دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا و نزدیکان او اخیرا نسبت به خروج نظامیان این کشور از سوریه ابراز تمایل کردهاند.
انبیسی افزود مقامهای پنتاگون در حال تهیه طرحهایی هستند که در چارچوب آنها، نیروهای آمریکایی ظرف ۳۰، ۶۰ و ۹۰ روز آینده بهطور کامل از سوریه عقبنشینی خواهند کرد.
حضور نظامی آمریکا در سوریه با حملات هوایی علیه مواضع گروه داعش در سال ۲۰۱۴ آغاز شد.
پس از قدرت گرفتن داعش در سوریه، گروهی از سربازان آمریکایی در این کشور مستقر شدند و همراه با «نیروهای دموکراتیک سوریه»، برای بیرون راندن داعش از مناطق تحت تصرف آن در شمال و شرق سوریه جنگیدند.
ترامپ پس از اعلام پیروزی بر داعش در سال ۲۰۱۸ هم از قصد خود برای خروج نیروهای آمریکایی از سوریه خبر داده بود.
با این حال، منتقدان در آن زمان هشدار دادند عقبنشینی نظامیان آمریکایی از سوریه خلایی به وجود میآورد که جمهوری اسلامی و روسیه از آن سود خواهند برد.
در نهایت سربازان آمریکایی در سوریه ماندگار شدند و به حمایت خود از نیروهای دموکراتیک سوریه برای مقابله با حملات پراکنده داعش ادامه دادند.
بر اساس برآوردها، حدود ۹۰۰ نظامی آمریکایی اکنون در سوریه حضور دارند که اکثر آنها در شمال شرقی این کشور مستقر هستند.
بشار اسد در دوران حضور در قدرت، نیروهای آمریکایی مستقر در سوریه را «اشغالگر» میخواند.
نیروهای دموکراتیک سوریه: از طرح خروج نیروهای آمریکایی بیخبریم
فرهاد شامی، سخنگوی نیروهای دموکراتیک سوریه، ۱۷ بهمن اعلام کرد این گروه در جریان طرح احتمالی دولت ترامپ برای خروج نظامیان آمریکایی از سوریه قرار ندارد.
شامی نسبت به پیامدهای اجرای چنین طرحی هشدار داد و گفت: «داعش و دیگر نیروهای مخرب در انتظار خروج آمریکا [از سوریه] هستند تا فعالیتهای خود را از سربگیرند و به شرایط سال ۲۰۱۴ بازگردند.»
نیروهای دموکراتیک سوریه که با نام اختصاری «قسد» نیز شناخته میشود، از قومیتهای مختلف از جمله کُردها، عربها، آشوریها و ترکمنها تشکیل شده است اما رهبری نظامی آن را گروه کُردی یگانهای مدافع خلق (یپگ) بر عهده دارد.
ترکیه اعضای کُرد نیروهای دموکراتیک سوریه را وابسته به حزب کارگران کردستان (پکک) میداند و بر عقبنشینی آنها از سوریه تاکید دارد.
در سوی مقابل، آمریکا و شماری از کشورهای غربی بر این باورند که نیروهای مسلح کُرد سوریه نقشی حیاتی در مقابله با تهدیدات گروههای اسلامگرای افراطی، از جمله داعش، در این کشور ایفا میکنند.
احمد الشرع، رییسجمهوری دوره انتقالی سوریه، ۱۶ بهمن با تاکید بر ضرورت «کنترل تسلیحات» در این کشور اعلام کرد استفاده از سلاح باید تنها محدود به حکومت سوریه باشد.
او از ادامه مذاکرات با نیروهای دموکراتیک سوریه در خصوص آینده آن خبر داد و گفت این گروه «آمادگی خود را برای محدود کردن استفاده از سلاح به دولت اعلام کرده است، اما هنوز درباره برخی جزییات، اختلاف نظر وجود دارد».