ارتش اسرائیل اعلام کرد که صبح یکشنبه پنجم مرداد این کشور یک «توقف بشردوستانه» جنگ در مراکز غیرنظامی و در مسیرهای بشردوستانه نوار غزه اعمال خواهد کرد تا امکان توزیع کمکهای امدادی فراهم شود. این در حالی است که ارسال هوایی کمکها به مناطق شمالی غزه آغاز شده است.
بر اساس بیانیه ارتش اسرائیل که شنبه چهارم مرداد منتشر شد، این کشور «همچنان به تسهیل ورود کامیونهای حامل کمک به نوار غزه ادامه میدهد.»
ارتش اسرائیل افزود: «متاسفانه، سازمان ملل تاکنون در جمعآوری و توزیع مقادیر زیادی از کمکهایی که در مناطق تعیینشده در داخل نوار غزه ذخیره شدهاند، ناکام بوده و اکنون انتظار میرود که سازمان ملل بدون هیچگونه تاخیر یا بهانهای، این مقادیر زیاد کمک را جمعآوری و توزیع کند.»
رد اتهامات از سوی اسرائیل
اسرائیل همچنین آنچه را «اتهامات نادرست درباره قحطی که توسط حماس و با سوءاستفاده از تصاویر کودکان مبتلا به بیماریهای لاعلاج به عنوان ابزار تبلیغاتی منتشر میشود» رد کرد و طرح این اتهامات را «شرمآور» است.
در روزهای اخیر ارتش اسرائیل تحت فشارهای بینالمللی بوده تا گامهایی را برای کاهش بحران انسانی در غزه بردارد.
در بیانیهای که از سوی ارتش اسرائیل صادر شد، آمده است که کمکهای ارسالی به نوار غزه از هوا «شامل آرد، شکر و کنسرو بوده و توسط سازمانهای بینالمللی تامین میشود.»
منابع فلسطینی نیز تایید کردهاند که ارسال کمکها به مناطق شمالی غزه آغاز شده است.
سازمانهای بینالمللی امدادرسان هشدار دادهاند که گرسنگی گسترده اکنون جمعیت ۲.۲ میلیون نفری غزه را فرا گرفته است، زیرا پس از آنکه اسرائیل در ماه مارس تمام ورودیهای تدارکاتی به این منطقه را قطع کرد، با وجود بازگشایی مجدد در ماه مه، محدودیتهای جدیدی بر آن اعمال شده است.
در حالی که اسرائیل میگوید میزان کافی غذا به غزه وارد شده و سازمان ملل را به ناتوانی در توزیع این کمکها متهم میکند، این سازمان نیز اعلام کرده که در چارچوب محدودیتهای اسرائیل، تا حد امکان کارایی خود را حفظ کرده است.
سازمان ملل متحد پنجشنبه اعلام کرد که آتشبسهای انساندوستانه امکان «افزایش ابعاد کمکرسانی» را فراهم میکند، اما اسرائیل مسیرهای جایگزین کافی برای عبور کاروانهای امدادی ارائه نکرده که موجب اختلال در دسترسی به کمکها شده است.
افزایش تلفات انسانی به دلیل سوءتغذیه
طبق اعلام وزارت بهداشت غزه که تحت کنترل حماس است، دهها نفر از ساکنان غزه طی هفتههای اخیر به دلیل سوءتغذیه جان خود را از دست دادهاند. بر اساس این آمار، از آغاز جنگ، که نزدیک به دو سال پیش شروع شد، ۱۲۷ نفر از جمله ۸۵ کودک به دلیل سوءتغذیه جان باختهاند.
چهارشنبه، بیش از ۱۰۰ سازمان امدادرسان هشدار دادند که قحطی گسترده در سراسر این منطقه در حال گسترش است.
همچنین ارتش اسرائیل شنبه اعلام کرد که یک خط برق را به کارخانه نمکزدایی (تصفیه آب) متصل کرده که انتظار میرود نیاز روزانه حدود ۹۰۰ هزار نفر از ساکنان غزه به آب را تامین کند.
به گزارش خبرگزاری رویترز، ترامپ جمعه سوم مرداد با تاکید بر این که «به نقطهای رسیدهایم که باید کار را تمام کرد» گفت: «آنها [اسرائیلیها] باید بجنگند و منطقه را پاکسازی کنند و از شر آنها [حماس] خلاص شویم.»
ترامپ در واکنش به روند مذاکرات گفت: «فکر میکنم رهبران حماس شکار خواهند شد.»
او حماس را عامل بنبست مذاکرات دانست.
ترامپ در پاسخ به سوالی درباره گفتوگو با بنیامین نتانیاهو بر سر ارسال کمکها به غزه، ضمن تایید تماس با نخستوزیر اسرائیل گفت که نمیتواند درباره محتوای این گفتوگو توضیحی بدهد، اما آن را «تا حدی ناامیدکننده» توصیف کرد.
رییسجمهوری آمریکا درباره کمکهای بشردوستانه به غزه نیز گفت امیدوار است «پول به آنجا برسد، ما کارهای بیشتری انجام خواهیم داد.
همزمان نتانیاهو اعلام کرد که کشورش به دنبال «گزینههای جایگزین» برای تحقق اهداف خود در غزه، از جمله بازگرداندن گروگانها و پایان دادن به حکومت حماس خواهد بود.
این اظهارات پس از آن مطرح شد که اسرائیل و آمریکا هیاتهای خود را از مذاکرات آتشبس در قطر خارج کردند.
این اقدام چند ساعت پس از ارائه پاسخ حماس به پیشنهاد آتشبس صورت گرفت. مقامهای اسرائیلی ابتدا گفته بودند که این خروج برای انجام مشورتهاست،
در مقابل، باسم نعیم، از مقامهای ارشد حماس، در فیسبوک نوشت: «پیشنهاد ارائهشده از سوی ما، با درک کامل از پیچیدگی وضعیت، میتوانست به توافق منجر شود، اگر دشمن اراده رسیدن به توافق داشت.»
حماس از کمکهای ارسالی به غزه سودی نبرده است
بر اساس گزارش اختصاصی رویترز، اداره کمکهای بشردوستانه آژانس توسعه بینالمللی آمریکا در بررسی ۱۵۶ مورد گزارششده از سرقت یا مفقودی اقلام کمکرسانی بین اکتبر ۲۰۲۳ تا مه ۲۰۲۵، هیچ موردی را پیدا نکرده که نشان دهد حماس از کمکهای تامینشده از سوی آمریکا سود برده باشد.
این بررسی که در اواخر ژوئن تکمیل شده، به صراحت نشان میدهد: «هیچ گزارشی مبنی بر اینکه حماس از این اقلام بهرهمند شده باشد، وجود ندارد.»
این یافتهها در تضاد با اظهارات وزارت خارجه آمریکا و کاخ سفید است. سخنگوی وزارت خارجه بدون ارائه سند، از وجود ویدیویی از غارت کمکها به دست حماس خبر داده بود.
طرح آتشبس و اختلافهای کلیدی
پیشنهاد آتشبس شامل توقف ۶۰ روزه درگیری، افزایش ورود کمکهای بشردوستانه به غزه و آزادی بخشی از ۵۰ گروگان باقیمانده در برابر زندانیان فلسطینی بود.
اما اختلافها بر سر خروج نیروهای اسرائیلی و سرنوشت منطقه پس از پایان ۶۰ روز، مانع پیشرفت مذاکرات شد.
بزالل اسموتریچ، وزیر دارایی راستگرای اسرائیل، در واکنش به پایان مذاکرات در ایکس نوشت: «مراسم تحقیرآمیز مذاکره با تروریستها تمام شد. اکنون زمان پیروزی است.»
در حالی که مذاکرات به بنبست رسیده، نهادهای بینالمللی هشدار دادهاند که قحطی در میان ۲.۲ میلیون ساکن غزه فراگیر شده است.
اسرائیل از اسفند ماه ورودی تمامی اقلام به غزه را قطع کرده بود و اگرچه در اردیبهشت مرزها را با محدودیتهایی بازگشایی کرد، اما کمکها ناکافی بودهاند.
ارتش اسرائیل جمعه اعلام کرد که اجازه پرتاب هوایی کمکها به غزه را داده است. اما اسماعیل الثوابتة، مدیر دفتر رسانهای دولت حماس در غزه، این اقدام را «نمایشی» خواند و گفت: «نوار غزه به مانورهای هوایی نیاز ندارد، بلکه نیازمند گذرگاههای انسانی باز و جریان ثابت کامیونهای کمکرسان است.»
به گفته منابع پزشکی در غزه، در ۲۴ ساعت گذشته ۹ نفر دیگر بر اثر گرسنگی یا سوءتغذیه جان باختهاند. دهها نفر در هفتههای اخیر به همین دلیل جان دادهاند.
اسرائیل میگوید که غذا به اندازه کافی وارد غزه کرده و سازمان ملل را به ناکامی در توزیع آن متهم کرده است. وزارت خارجه اسرائیل این وضعیت را «تلاشی برای بدنام کردن اسرائیل» خوانده است. اما سازمان ملل میگوید که فعالیتهایش تحت محدودیتهای اسرائیل انجام میشود.
محمود عباس، رییس تشکیلات خودگردان فلسطین، جمعه سوم مرداد تصمیم فرانسه در به رسمیتشناختن کشور فلسطین را «پیروزی برای آرمان فلسطین» توصیف کرد.
در همین حال، شورای همکاری خلیج فارس، دولت قطر و کویت نیز به جمع کشورهایی پیوستند که از این اقدام پاریس استقبال کردهاند.
گیدئون ساعر، وزیر امور خارجه اسرائیل، در واکنش به تصمیم فرانسه، این اقدام را به رسمیت شناختن یک «کشور مجازی» خواند و گفت: «این تصمیم مواضع حماس را در مذاکرات آتشبس سختتر خواهد کرد.»
یائیر لاپید، رهبر اپوزیسیون اسرائیل، نیز این تصمیم را «خطای اخلاقی و از نظر سیاسی مضر» توصیف کرد.
مایک هاکبی، سفیر آمریکا در اسرائیل نیز با طعنه به تصمیم رییسجمهوری فرانسه، گفت که او نگفته این کشور فلسطینی کجا خواهد بود و به کنایه نوشت: «شاید مکرون منطقه ساحلی ریویرای فرانسه را برای تشکیل کشور فلسطین پیشنهاد کند.»
آمریکا اعلام کرده این کشور در کنفرانس آتی درباره راه حل دوکشوری اسرائیل شرکت نخواهد کرد.
این کنفرانس که اواخر ماه جاری میلادی در سازمان ملل برگزار میشود، قرار است به تاسیس یک کشور فلسطینی در کنار اسرائیل بپردازد.
آنتونیو تاجانی، وزیر امور خارجه ایتالیا، در همین ارتباط گفت: «به رسمیت شناختن کشور فلسطین باید همزمان با به رسمیت شناختن اسرائیل از سوی این کشور جدید انجام شود» و تاکید کرد که بدون چنین شرطی، مشکلی حل نخواهد شد.
پیتر کایل، وزیر علوم و فناوری بریتانیا اعلام کرد برنامه دولت، به رسمیت شناختن کشور فلسطین در آینده است، اما این اقدام مشروط به برقراری آتشبس در غزه و کاهش رنج مردم این منطقه خواهد بود.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، در واکنش به این تصمیم فرانسه، آن را «هدیهای به حماس» خواند و هشدار داد که این اقدام نهتنها تهدیدی برای موجودیت اسرائیل است، بلکه میتواند زمینهساز گسترش نفوذ جمهوری اسلامی از طریق نیروهای نیابتی در منطقه شود.
تصمیم فرانسه
مکرون پنجشنبه در نامهای خطاب به محمود عباس، رییس تشکیلات خودگردان فلسطین، اعلام کرد که فرانسه در مجمع عمومی آتی سازمان ملل کشور فلسطین را به رسمیت خواهد شناخت.
او در پیامی به رسمیت شناختن فلسطین به عنوان کشوری مستقل را «تعهد تاریخی فرانسه به صلح منصفانه و پایدار در خاورمیانه» خوانده است.
گروه حماس با صدور بیانیهای از فرانسه، برای بهرسمیت شناختن کشور فلسطین در ماه سپتامبر استقبال کرد و آن را «گامی مثبت در مسیر تحقق عدالت برای مردم مظلوم فلسطین» خواند.
حماس در این بیانیه تاکید کرد که این تصمیم نشاندهنده افزایش باور جهانی به عدالت آرمان فلسطین و شکست تلاشهای اسرائیل برای تحریف واقعیتهاست و از سایر کشورهایی که هنوز فلسطین را به رسمیت نشناختهاند خواست تا از اقدام فرانسه پیروی کنند.
مکرون در ساعات پایانی شب با انتشار پستی در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد که فرانسه در سپتامبر آینده، در نشست مجمع عمومی سازمان ملل، فلسطین را بهعنوان یک کشور مستقل به رسمیت خواهد شناخت. فرانسه نخستین کشور از میان اعضای شورای امنیت و گروه هفت است که چنین تصمیمی اتخاذ میکند.
این اعلامیه با وجود پیشبینیهای قبلی، با توجه به لغو نشست پاریس با عربستان و متحدان اروپایی در پی جنگ کوتاهمدت جمهوری اسلامی ایران و اسرائیل، غافلگیرکننده بود. به گفته یک مقام ارشد در کاخ الیزه، هدف فرانسه از این اقدام، وارد کردن فشار بر دیگر کشورها برای پیوستن به این روند است.
سیانان مینویسد این تصمیم در زمانی اتخاذ شده که بحران انسانی در غزه به نقطه اوج رسیده است. تصاویر کودکان گرسنه و وضعیت وخیم ساکنان غزه که به گفته رئیس آنروا «شبیه اجساد متحرک شدهاند»، موجی از انزجار در غرب ایجاد کرده است. اما هنوز اقدام ملموسی از سوی قدرتهای جهانی برای توقف این بحران صورت نگرفته است.
هرچند این تصمیم در سرزمینهای فلسطینی، بهویژه از سوی حماس، بهعنوان «گامی مثبت» ارزیابی شده، اما در اسرائیل با واکنش منفی روبهرو شده است. بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، این اقدام را «پاداش دادن به تروریسم» توصیف کرده و برخی دیگر از مقامات اسرائیلی آن را دلیلی برای الحاق رسمی کرانه باختری دانستهاند.
سیانان در پایان یادآور میشود که گرچه شناسایی رسمی فلسطین از سوی فرانسه ممکن است در کوتاهمدت تغییر محسوسی در وضعیت ساکنان غزه ایجاد نکند، اما پاریس امیدوار است با این «جهش دیپلماتیک»، کشورهای غربی به دومینوی بهرسمیتشناختن بپیوندند و راه برای احیای راهحل تشکیل دو کشور هموارتر شود.
حماس با انتشار بیانیهای در بامداد جمعه سوم تیر به وقت محلی از اظهارات ویتکاف مبنی بر «فقدان حسننیت از سوی حماس» ابراز شگفتی کرد و نوشت که میانجیگران از نسخه بهروز شده پیشنهاد حماس استقبال کرده بودند.
این گروه شبهنظامی تحت حمایت جمهوری اسلامی مدعی است پیشنهادی که ارائه کرده «مسیر را برای دستیابی به توافقی جامع باز میکند.»
حماس همچنین نسبت به ادامه مذاکرات «بهنحوی که به رفع موانع و دستیابی به آتشبس دائمی منجر شود» ابراز تمایل کرده است.
یک مقام اسرائیلی که در جریان مذاکرات قرار دارد به خبرگزاری رویترز گفت این طرح «بدون امتیازدهی از سوی حماس، امکان پیشرفت را فراهم نمیکند»، با این حال اسرائیل قصد دارد گفتوگوها را ادامه دهد.
یگ مقام ارشد حماس هم به این رسانه گفت که دستیابی به توافق هنوز ممکن است اما چند روز زمان خواهد برد زیرا به گفته او «اسراییل تعلل میکند.»
استیو ویتکاف، نماینده ویژه دونالد ترامپ در امور خاورمیانه پنجشنبه اعلام کرد که ایالات متحده گفتوگوهای مربوط به آتشبس غزه را نیمهکاره رها میکند و تیم مذاکرهکننده را به کشور باز میگرداند زیرا آخرین پاسخ حماس از «بیمیلی این گروه به رسیدن به توافق» حکایت دارد.
او همچنین گفت: «اکنون در حال بررسی گزینههای جایگزین هستیم تا گروگانها را به خانه بازگردانیم و محیطی باثباتتر برای مردم غزه ایجاد کنیم.»
تامی پیگات، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا هم با تایید «بررسی گزینههای جایگزین از سوی ایالات متحده» جزییاتی این گزینهها ارائه نکرد.
پیگات در پاسخ به اینکه آیا آمریکا همچنان به دنبال آتشبس در غزه است و چگونه این هدف را دنبال میکند، پاسخ روشنی نداد و تنها گفت: «این وضعیت بسیار پویاست.»
او تاکید کرد که تعهد آمریکا به دستیابی به آتشبس تردیدناپذیر است و حماس را بابت توقف مذاکرات مقصر دانست.
شکست پشتِ شکست
دور نخست مذاکرات با میانجیگری مصر و قطر بهار سال گذشته انجام شد و بدون نتیجه پایان یافت.
بلافاصله پس از روی کار آمدن دولت دونالد ترامپ، دور دوم گفتوگوها آغاز و توافقی شامل تبادل هشتمرحلهای گروگانها و زندانیان، آتشبس ششهفتهای، عقبنشینی جزییِ اسرائیل از باریکه غزه و فراهم کردن امکان ارسال گسترده کمکهای بشردوستانه پایان یافت.
این توافق تا حدودی عملی شد اما در میانه اجرا دو طرف بر سر نحوه آزادسازی گروگانها و زندانیان به اختلاف جدی خوردند، اسرائیل آتشبس را شکست و اجرای توافق ادامه نیافت.
دور سوم مذاکرات با حماس نیمه تیر آغاز و یک روز بعد متوقف و دوباره از سر گرفته شد.
ده روز پس از آغاز این دور از مذاکرات اعلام شد که با وجود تلاش میانجیها، اختلافات بر سر میزان عقبنشینی نهایی ارتش اسرائیل از نوار غزه، محل استقرار مجدد نیروهای اسرائیلی و خلعسلاح حماس ادامه دارد.
بر اساس گزارشها حماس تنها در صورتی همه گروگانها را آزاد خواهد کرد که اسرائیل بهطور کامل از غزه خارج شده و جنگ را پایان داده باشد. از سوی دیگر اسرائیل میگوید تا وقتی حماس قدرت را واگذار نکرده و خلع سلاح نشده به جنگ پایان نخواهد داد.
به نقل از رویترز این گروه شبهنظامی با واگذاری قدرت موافقت کرده اما میگوید سلاحهای خود را تحویل نخواهد داد.
گمان میرود حماس گروگانها را در مکانهای مختلف، از جمله در تونلها، نگهداری میکند و اعلام کرده نگهبانان گروگانها مامور شدهاند تا در صورت پیشروی نیروهای اسرائیلی گروگانها را بکشند.
«انجمن خانوادههای گروگانها» با انتشار بیانیهای از خروج اسرائیل از مذاکرات ابراز نگرانی کرد: «هر روز که میگذرد، شانس نجات گروگانها کمتر میشود و احتمال از دست رفتن اطلاعات حیاتی درباره آنها افزایش مییابد.»
وخامت وضعیت انسانی در غزه؛ نرخ ناشی از گرسنگی ۹ برابر بالاتر از میانگین جهانی
در پی حدود دو سال جنگ، هر دو طرف برای رسیدن به توافق تحت فشار داخلی و بینالمللی هستند؛ از یک سو بحران انسانی در غزه تشدید شده و از سوی دیگر اسرائیلیها نگران وضعیت گروگانهای خود هستند.
دفتر حقوق بشر سازمان ملل متحد در گزارش تازه خود اعلام کرد که در سه روز نخست هفته گذشته دستکم ۴۳ نفر بر اثر گرسنگی در باریکه غزه جان خود را از دست دادهاند.
بیش از ۱۰۰ سازمان امدادی، از جمله پزشکان بدون مرز، سازمان نجات کودکان و آکسفام روز چهارشنبه در بیانیهای نوشتند: «همکاران ما و ساکنان غزه با گرسنگی فزاینده درگیرند و تحلیل میروند.»
وزارت بهداشت غزه که تحت کنترل گروه حماس است، اعلام کرد که بیمارستانهای این منطقه تنها ظرف ۲۴ ساعت روز چهارشنبه ۱۰ مورد مرگ ناشی از قحطی و سوء تغذیه را ثبت کردهاند و با این حساب تعداد کل مرگ و میر ناشی از قحطی در این منطقه به ۱۱۱ نفر رسیده است.
بر اساس آمار مورد تایید نهادهای بینالمللی، نرخ مرگ روزانه بر اثر گرسنگی نسبت به جمعیت در غزه، در قیاس با میانگین جهانی نشان میدهد که وضعیت کنونی غزه یکی از وخیمترین بحرانهای گرسنگی ثبت شده در دوران معاصر است.
طبق گزارشهای رسمی سازمان ملل، روزانه بیش از ۲۴ هزار نفر در جهان بر اثر گرسنگی میمیرند. با احتساب جمعیت حدود هشت میلیارد نفری جهان، این عدد معادل ۰.۳ مرگ در هر ۱۰۰ هزار نفر در روز است.
در مقابل، با در نظر گرفتن جمعیت حدود ۲ میلیون نفری غزه و مرگ دستکم ۴۳ نفر ظرف یک هفته، عدد متناظر در این منطقه روزانه به ۲.۷۸ مرگ در هر ۱۰۰ هزار نفر میرسد.
این مقایسه نشان میدهد که نرخ مرگ ناشی از قحطی و گرسنگی در غزه بیش از ۹ برابر بالاتر از میانگین جهانی است.
فشار جهانی بر اسرائیل برای پایان دادن به بحران انسانی در غزه
کییر استارمر، نخست وزیر بریتانیا، پنجشنبه با انتشار بیانیهای وضعیت غزه را یک فاجعه انسانی «غیرقابل توصیف و غیرقابل دفاع» خواند و اعلام کرد که جمعه برای گفتوگو درباره این موضوع با فرانسه و آلمان تماس اضطراری خواهد گرفت.
به گفته او موضوع اصلی این گفتوگوی فوری «توقف کشتار و رساندن غذای مورد نیاز مردم». او همچنین از اسرائیل خواست تا اجازه دهد کمکها به این منطقه محصور فلسطینی وارد شود.
استارمر با بیان اینکه «دیدن آیندهای امیدوارکننده در چنین دوران تاریکی دشوار است»، بار دیگر از همه طرفها خواست تا «با حسن نیت و سرعت» برای تحقق آتشبس و آزادی همه گروگانها مشارکت کنند.
از سوی دیگر، امانوئل مکرون، رییسجمهوری فرانسه، پنجشنبه شب به وقت محلی اعلام کرد که این کشور در مجمع عمومی سازمان ملل متحد فلسطین را بهعنوان کشوری مستقل به رسمیت خواهد شناخت. او گفت: «ضروریترین اقدام در حال حاضر، پایان جنگ در غزه و نجات جان غیرنظامیان است.»
نامه مکرون درباره بهرسمیت شناختن کشور اسراییل پنجشنبه از سوی مقامات این کشور به محمود عباس، رییس تشکیلات خودگردان فلسطین تحویل داده شد.
این اقدام فرانسه با استقبال چندین کشور اروپایی روبهرو شد. اسراییل مخالفت شدید خود با این تصمیم را آشکارا بیان کرد.
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه ایالات متحده، نیز اعلام کرد واشینگتن با تصمیم فرانسه برای به رسمیت شناختن کشور فلسطین در نشست آتی مجمع عمومی سازمان ملل مخالف است و آن را «بیملاحظه» خواند.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسراییل گفت: «ایجاد یک کشور فلسطینی زمینهساز نابودی اسراییل است چون خواسته فلسطینیها ایجاد کشوری بهجای اسراییل است.»
مردم میمیرند اما کسی مسئولیت قطحی و گرسنگی را نمیپذیرد
در حالی که بحران گرسنگی در غزه ساعت به ساعت ناگوارتر و پیچیدهتر میشود، اسرائیل حماس را مقصر این وضعیت معرفی میکند، از سوی دیگر حماس انگشت اتهام را به سوی اسرائیل میگیرد و این کشور را مانع توزیع کمکها معرفی میکند.
اسراییل مدعی است روزانه کمکهای کافی به غزه وارد میشوند اما نهادهای مرتبط با سازمان ملل که مسئولیت توزیع کمکها بر عهده آنهاست در توزیع اصولی ناکام ماندهاند و حماس هم بخشی از کمکهای ورودی را میدزدد.
در مقابل سازمانهای حقوق بشری مرتبط با سازمان ملل میگویند باوجود محدودیتهایی که اسرائیل ایجاد کرده و فروپاشی نظم عمومی به دنبال بیش از دو سال جنگ، تحویل کمکها تقریبا غیرممکن است.
این نهادها وضعیت فعلی کمکها را اینطور توصیف میکنند: به محض ورود کامیونهای حامل غذا به منطقه هزاران نفر به سوی کامیونها هجوم میبرند و پیش از اینکه کامیونها به محل توزیع برسند، خالی شدهاند.
از سوی دیگر، یک نهاد غیردولتی آمریکایی و برخوردار از تایید و حمایت اسرائیل به نام بنیاد بشردوستانه غزه، که از فوریه سال جاری با توزیع کمکهای انسانی در غزه را بر عهده دارد، «روایت قحطی» از سوی حماس را یک تاکتیک مذاکرهای میداند و کمبود کمکهای وارد شده به غزه را «بیمیلی جامعه جهانی به همکاری» عنوان میکند.
سازمان ملل شیوه کار بنیاد بشردوستانه غزه را «ناامن و مغایر با اصول کمکرسانی بشردوستانه از جمله بیطرفی» میداند، اتهامی که این بنیاد آن را رد کرده است.
دفتر حقوق بشر سازمان ملل ۲۴ تیر اعلام کرد که طی شش هفته پیش از آن، دستکم ۸۷۵ مورد مرگ در اطراف محلهای توزیع کمک و کاروانهای غذایی در غزه ثبت شده که بیشتر آنها در نزدیکی قرارگاههای متعلق به بنیاد بشردوستانه غزه رخ داده است.
بیشتر این مرگها ناشی از تیراندازی است. مردم محلی ارتش اسرائیل را مسئول میدانند. ارتش اسرائیل هم «آسیب به غیرنظامیان» را پذیرفته و اعلام کرده که «با اتکا به درسهایی که آموخته» دستورالعملهای جدیدی صادر کرده است.
اسرائیل که از نیمه اسفند ۱۴۰۳ تمامی کمکها به غزه را قطع کرده بود، نیمه بهار امسال با در نظر گرفتن محدودیتهایی اجازه ورود کمکها را از سر گرفت. این کشور میگوید به ورود کمکها متعهد است، اما باید بر این روند نظارت کند تا مطمئن شود حماس از آنها سودی نخواهد برد.
ویتکاف پنجشنبه دوم مرداد در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «در پی پاسخ جدید حماس که بهوضوح نشاندهنده نبود تمایل به دستیابی به آتشبس است، تصمیم گرفتیم تیم خود را از دوحه برای مشورت فرا بخوانیم. اکنون گزینههای جایگزین برای بازگرداندن گروگانها را بررسی خواهیم کرد.»
دفتر نخستوزیری اسرائیل نیز اعلام کرد که هیئت این کشور مذاکرات را برای انجام رایزنی بیشتر ترک کرده است.
رسانههای اسرائیلی گزارش دادند که اگرچه متن جدید حماس قابل بررسی است، اما همچنان اختلافهایی درباره جزئیاتی مانند مکان استقرار نیروهای اسرائیلی در دوره آتشبس وجود دارد.
با گذشت نزدیک به دو سال از جنگ غزه، فشارهای داخلی و بینالمللی برای دستیابی به توافق شدت گرفته است. در حالیکه شرایط انسانی در غزه بحرانی توصیف میشود، خانوادههای گروگانها از توقف مذاکرات ابراز نگرانی کردهاند.
«انجمن خانوادههای گروگانها» در بیانیهای اعلام کرد: «هر روز تاخیر، جان گروگانها را تهدید میکند و احتمال یافتن کشتهشدگان یا دستیابی به اطلاعات حیاتی را کاهش میدهد.»
به گفته یک منبع نزدیک به حماس، این گروه هنوز وارد مذاکرات تبادل اسرا نشده و چارچوب جدیدی برای آن ارائه کرده است.
سازمان جهانی بهداشت اعلام کرد از ابتدای سال جاری، ۲۱ کودک زیر پنج سال در غزه به دلیل سوءتغذیه جان باختهاند. وزارت بهداشت غزه نیز از مرگ دو بیمار دیگر بهدلیل گرسنگی خبر داد.
ادامه حملات اسرائیل و هرجومرج در توزیع کمکها
ارتش اسرائیل پنجشنبه شهرهای نُصَیْرات، دیر البلح و البُریج را هدف حملات هوایی قرار داد. منابع بیمارستانی از کشتهشدن دستکم ۹ نفر و زخمیشدن چند نفر دیگر خبر دادند.
بیمارستان ناصر اعلام کرد سه نفر در جریان تلاش برای دریافت کمک در نزدیکی محور مورَگ در جنوب غزه با گلوله نیروهای اسرائیلی کشته شدند.
در همین حال، توزیع کمکها در غزه با هرجومرج همراه بوده است. شماری از زنان فلسطینی گفتند پیمانکاران آمریکایی که مسئول توزیع کمکها هستند، ابتدا از آنها خواستهاند جلو بروند و سپس به سمت آنها گاز اشکآور و اسپری فلفل شلیک کردهاند.
گروه «بنیاد انساندوستانه غزه» که از سوی آمریکا و اسرائیل برای جایگزینی با سازمان ملل در توزیع کمک راهاندازی شده، هنوز درباره این حادثه واکنشی نشان نداده است.
در حمله حماس در ۱۵ مهر ۱۴۰۲، حدود یکهزار و ۲۰۰ نفر در اسرائیل کشته و ۲۵۱ نفر گروگان گرفته شدند. از آن زمان تاکنون، نزدیک به ۶۰ هزار نفر در غزه کشته شدهاند و بیشتر جمعیت این منطقه بارها مجبور به ترک خانههای خود شدهاند.
