امید ترامپ به توافق تجاری با چین پس از مذاکرات موفق در مالزی
دونالد ترامپ، رییس جمهوری آمریکا، گفت از دستیابی به توافق با شی جین پینگ، همتای چین خود که انتظار میرود هفته آینده با او دیدار کند، اطمینان دارد.
دونالد ترامپ، رییس جمهوری آمریکا، گفت از دستیابی به توافق با شی جین پینگ، همتای چین خود که انتظار میرود هفته آینده با او دیدار کند، اطمینان دارد.
این اظهارات یکشنبه چهارم آبان پس از آن مطرح شد که لی چنگگانگ، مذاکرهکننده ارشد تجاری چین، اعلام کرد مقامهای اقتصادی چین و آمریکا پس از گفتوگو درباره موضوعاتی از جمله تمدید آتشبس تجاری، مقابله با فنتانیل و کنترل صادرات، به توافق مقدماتی دست یافتهاند.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری ایالات متحده و جیمیسون گریر، نماینده تجاری، در حاشیه اجلاس آسهآن در کوالالامپور پایتخت مالزی، برای پنجمین دور از مذاکرات حضوری از ماه مه، با معاون نخستوزیر چین و لی دیدار کردند.
بسنت به خبرنگاران گفت: «فکر میکنم چارچوب بسیار موفقی برای بحث رهبران در روز پنجشنبه داریم.»
بسنت به شبکه انبیسی گفت که پیشبینی میکند این توافق، کنترلهای صادراتی گسترده چین بر مواد معدنی کمیاب را به تعویق بیندازد و از اعمال تعرفه جدید ۱۰۰ درصدی ایالات متحده بر کالاهای چینی جلوگیری کند.
او افزود ترامپ و شی در مورد خرید سویا و محصولات کشاورزی از کشاورزان آمریکایی، تجارت متعادلتر و حل بحران فنتانیل که اساس تعرفههای ۲۰ درصدی ایالات متحده بر کالاهای چینی بود، بحث خواهند کرد.
ترامپ یکشنبه برای شرکت در اجلاس اتحادیه کشورهای جنوب شرقی آسیا وارد مالزی شد و انتظار میرود سفر او پنجشنبه هشتم آبان با دیدار رو در رو با شی در کره جنوبی به پایان برسد.
او پس از مذاکرات، لحن مثبتی داشت و گفت فکر میکند با چین به توافق خواهند رسید.
مذاکرهکننده ارشد تجاری چین هم گفت که هر دو طرف به «اجماع اولیه» رسیدهاند و در مرحله بعد، فرآیندهای تصویب داخلی خود را طی خواهند کرد.
او افزود: «موضع ایالات متحده سختگیرانه بوده است. ما مشورتهای بسیار فشردهای داشتیم و در بررسی راهحلها و ترتیبات برای رسیدگی به این نگرانیها، تبادلات سازندهای برقرار کردیم.»
آتشبس تجاری
هر دو طرف به دنبال جلوگیری از تشدید جنگ تجاری خود هستند. پکن و واشینگتن تحت یک آتشبس تجاری که قرار است ۱۹ آبان منقضی شود، بیشتر تعرفههای سه رقمی خود بر کالاهای یکدیگر را لغو کردند.
مقامات ایالات متحده و چین گفتند که در مورد گسترش تجارت، تمدید آتشبس، فنتانیل، هزینههای ورودی بنادر ایالات متحده، عناصر کمیاب، تیکتاک و موارد دیگر بحث کردهاند.
لی این مذاکرات را صریح توصیف کرد، در حالی که بسنت گفت که آنها مذاکرات بسیار جامعی بودهاند.
بسنت گفت که آتشبس میتواند با زمان تصمیم ترامپ تمدید شود.
نکات گفتوگو
در حالی که کاخ سفید رسما دیدار مورد انتظار ترامپ و شی را اعلام کرده، پکن هنوز آن را تایید نکرده است.
نکات مورد بحث ترامپ با شی احتمالا شامل خرید سویای ایالات متحده، نگرانیها در مورد تایوان و آزادی جیمی لای، غول رسانهای هنگ کنگی که زندانی است، خواهند بود.
بازداشت بنیانگذار روزنامه طرفدار دموکراسی «اپل دیلی» که اکنون منحل شده، به برجستهترین نمونه از سرکوب حقوق و آزادیها توسط چین در قطب مالی آسیا تبدیل شده است.
ترامپ همچنین گفت که با نزدیک شدن به چهارمین سال جنگ روسیه و اوکراین، از چین در تعاملات واشینگتن با روسیه کمک خواهد گرفت.
دیدار با رییس جمهوری برزیل
ترامپ همچنین دیدار کوتاهی با لوئیز ایناسیو لولا داسیلوا، رییس جمهور برزیل برگزار کرد.
لولا قصد دارد تعرفههای ۵۰ درصدی اعمالشده از سوی واشینگتن بر کالاهای برزیلی را کاهش دهد.
وزیر امور خارجه برزیل گفت داسیلوا با همتای آمریکایی خود، دیدار مثبتی داشت.
مائورو ویرا تاکید کرد ترامپ دستور آغاز مذاکرات دوجانبه را داده و این امر باید «امروز» اتفاق بیفتد. او گفت که برزیل درخواست کرده تعرفهها در طول مذاکرات به حالت تعلیق درآیند.
به گزارش خبرگزاری فرانسه، مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، شنبه در جریان سفر خود میان اسرائیل و قطر گفت که واشینگتن هیچ طرحی برای تقسیم دائمی نوار غزه ندارد. او تاکید کرد که نیروهای اسرائیلی هرچند هنوز در مناطقی باقی ماندهاند که در طرح بازسازی اولویت دارند، اما این وضعیت موقتی است و با پیشرفت روند آتشبس تغییر خواهد کرد.
بر اساس توافق آتشبس میانجیگریشده از سوی آمریکا، نیروهای اسرائیلی تا «خط زرد» عقبنشینی کردهاند که حدود نیمی از غزه را دربر میگیرد. واشینگتن اعلام کرده که کمکهای بازسازی در مرحله نخست بر مناطق تحت کنترل اسرائیل متمرکز خواهد بود. روبیو گفت هدف نهایی، استقرار نیروی بینالمللی برای تامین امنیت در سراسر قلمرو فلسطین و خلع سلاح کامل غزه است.
او با اشاره به این که حماس نباید نقشی در آینده غزه داشته باشد، گفت: «نیروی تثبیتکننده بینالمللی باید گامبهگام پیش برود تا تمام غزه غیرنظامی شود. هرچه غزه از تروریسم پاکتر شود، وضعیت به ثبات نزدیکتر خواهد شد. این برنامهای بلندمدت است و اسرائیلیها آشکارا گفتهاند که قصد اشغال غزه را ندارند.»
در همین حال، گروههای فلسطینی از جمله حماس بر سر تشکیل کمیتهای از کارشناسان برای اداره غزه همزمان با اجرای آتشبس و روند بازسازی توافق کردهاند. با این حال، حماس با درخواستها برای خلع سلاح مخالفت کرده و در دو هفته گذشته اقدام به سرکوب گروههای رقیب در این منطقه کرده است.
موسی ابومرزوق، مقام ارشد حماس، هشدار داده است که حذف این جنبش از روند حفظ ثبات در غزه میتواند به «هرجومرج و خلأ امنیتی» منجر شود.
روبیو که پس از معاون رئیسجمهوری آمریکا، جیدی ونس، به اسرائیل سفر کرده، اعلام کرد ژنرال دن کِین، عالیرتبهترین مقام نظامی ایالات متحده، هفته آینده برای بررسی وضعیت آتشبس و همکاریهای امنیتی به اسرائیل خواهد رفت.
به گزارش خبرگزاری رویترز، تصمیم تازه ترامپ تنها دو روز پس از توقف مذاکرات تجاری میان آمریکا و کانادا اعلام شد. او در پیامی در شبکه تروث سوشال نوشت که این افزایش تعرفهها پاسخی است به «تبلیغ گمراهکنندهای» که دولت اونتاریو پخش کرده است. در این ویدیو، بخشهایی از سخنان رونالد ریگان، رئیسجمهوری فقید آمریکا، پخش میشود که در آن نسبت به «خطرات تعرفهها و جنگهای تجاری» هشدار داده بود.
ترامپ در پست خود نوشت: «آنها باید این تبلیغ را فوراً متوقف میکردند، اما عمداً اجازه دادند شب گذشته در جریان مسابقه جهانی بیسبال پخش شود، با علم به اینکه دروغ است.» او این تبلیغ را «تحریف واقعیت» خواند و افزود افزایش تعرفهها «۱۰ درصد بیش از مقدار فعلی» خواهد بود.
دوگ فورد، نخستوزیر محافظهکار و جنجالی استان اونتاریو که اغلب با ترامپ مقایسه میشود، سفارشدهنده اصلی این تبلیغ بوده است. فورد پیشتر نیز در ماجرای تعرفههای فولاد و آلومینیوم مواضعی تند علیه واشینگتن اتخاذ کرده بود. با این حال، او جمعه اعلام کرد که پس از گفتوگو با مارک کارنی، نخستوزیر کانادا، پخش تبلیغات از دوشنبه متوقف میشود تا زمینه برای ازسرگیری مذاکرات فراهم شود.
کارنی از زمان ورود به قدرت در ماه مارس، تلاش کرده است تا از تشدید تنشها با دولت ترامپ جلوگیری کند و به توافقی برای لغو تعرفهها بر واردات فولاد و آلومینیوم برسد. با این حال، توقف مذاکرات در پنجشنبه موجب کاهش ارزش دلار کانادا شد و اقتصاد استان صنعتی اونتاریو بیش از دیگر مناطق آسیب دید.
برخی تحلیلگران اقدام ترامپ را بیش از آنکه اقتصادی بدانند، سیاسی ارزیابی کردهاند. آسا مککرچر، استاد دانشگاه سنت فرانسیس زاویه، گفت: «آقای ترامپ از روبهرو شدن با حقیقت خوشش نمیآید. این تبلیغ، بازتاب دقیقی از دیدگاههای ریگان بود.» او افزود فورد با سبک تهاجمی و عوامگرایانهاش معمولاً به دنبال جلب توجه رسانههای آمریکایی است، اما این بار ممکن است نتیجه معکوس گرفته باشد.
در مقابل، تبلیغ جنجالی فورد حمایتهایی غیرمنتظره از جناحهای رقیب نیز به همراه داشته است. وُب کینو، نخستوزیر نیودموکرات مانیتوبا، از فورد خواست به پخش تبلیغ ادامه دهد و الیزابت می، رهبر حزب سبز، هنگام ورود به پارلمان در اتاوا گفت: «برو جلو داگ فورد!»
با این حال، کارشناسان معتقدند که در نهایت این مارک کارنی خواهد بود که باید نقش «میانجی آرام» را بازی کند تا گفتوگوها از سر گرفته شود. دایموند آیسینگر، مشاور پیشین در روابط آمریکا و کانادا، گفت: «اگر آن تبلیغ بیاثر بود، ترامپ تا این اندازه از آن خشمگین نمیشد.»
این سفر نخستین حضور ترامپ در این قاره طی دوره دوم ریاستجمهوریاش است؛ دورهای که به گفته مقامهای آمریکایی، او میخواهد خود را همزمان بهعنوان «معاملهگر اقتصادی» و «میانجی صلح» معرفی کند.
جنوب شرقی آسیا؛ بازاری بزرگ، اعتمادی شکننده
ترامپ مسیر خود را از مالزی آغاز میکند. او امیدوار است درباره توافق تجاری جدید به گفتوگو بنشیند و از میانجیگری در صلح تایلند و کامبوج بهرهبرداری سیاسی کند؛ توافقی که واشنگتن مدعی است توانسته در آن به آتشبس میان دو کشور کمک کند.
در حاشیه اجلاس آسهآن، ترامپ با رهبران کشورهای جنوب شرقی آسیا دیدار میکند؛ منطقهای که به گفته تحلیلگران، برای مهار نفوذ چین سپر ژئوپلیتیک واشینگتن و برای شرکتهای آمریکایی قطب جدید زنجیرههای تامین است.
اما فضای استقبال در این کشورها سرد است. بسیاری از دولتها هنوز از تعرفههای ۱۹ تا ۲۰ درصدی که ترامپ بدون تمایز علیه آنها اعمال کرد، آسیب اقتصادی دیدهاند.
یک دیپلمات ارشد آسیایی به رسانههای منطقه گفت: «همه چیز ممکن است در یک توییت تغییر کند.»
ژاپن؛ نخستین آزمون نخستوزیر زن
ایستگاه دوم، ژاپن است؛ متحد دیرینهای که اکنون سانائه تاکائیشی، نخستین نخستوزیر زن، را بر سر کار دارد.
او باید در مقابل فشارهای رییسجمهوری آمریکا که همچنان خواهان امتیازهای بیشتر اقتصادی است، موضعی متعادل اتخاذ کند.
ژاپن تابستان امسال برای جلوگیری از تشدید تعرفهها، متعهد شد ۵۵۰ میلیارد دلار به اقتصاد آمریکا تزریق کند.
اختلاف اصلی اکنون چگونگی تخصیص این مبلغ است: سرمایهگذاری مستقیم؟ وام؟ تضمین اعتباری؟
تاکائیشی برای اطمینانبخشی به آمریکا گفته است بودجه دفاعی ژاپن تا بهار آینده به دو درصد تولید ناخالص داخلی خواهد رسید؛ اقدامی که عملا تسریع برنامه دفاعی ژاپن در برابر افزایش قدرت نظامی چین است.
کرهجنوبی؛ میان امنیت و اقتصاد
در گیونگجو، کره جنوبی میزبان اجلاس اپک خواهد بود؛ بزرگترین رویداد بینالمللی این کشور در دوره ریاستجمهوری لی جه میونگ.
هدف اصلی کرهجنوبی، مانند ژاپن، کاستن از پیامدهای جنگ تعرفهای با واشینگتن است.
سئول برای دوری از خطر تعرفههای سنگینتر پذیرفت ۳۵۰ میلیارد دلار در آمریکا سرمایهگذاری کند، اما تعرفههای ۲۵ درصدی بر خودروهای کرهای همچنان باقی مانده و صنایع این کشور را در برابر ژاپن و اروپا در موضع ضعف قرار داده است.
در حالی که اتحاد نظامی آمریکا و کره جنوبی ستون ثابت امنیت شرق آسیا است، اقتصاد صادراتمحور کره به بازار چین وابستگی جدی دارد.
روزنامههای سئول این سفر را «آزمون دشوار دیپلماسی موازنهگر» رییسجمهور لی توصیف کردهاند.
تقابل ترامپ و شی؛ میدان اصلی رقابت
اوج این سفر روز پنجشنبه در دیدار ترامپ با شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، رقم خواهد خورد؛ گفتوگویی که به باور بسیاری میتواند سرنوشت اقتصاد جهان را تعیین کند: ادامه تنش یا گامی بهسوی توافق.
چین دست بالا را در منابع معدنی حیاتی مانند عناصر خاکی کمیاب دارد؛ موادی که تقریبا برای تمامی فناوریهای مدرن ضروری هستند.
در سوی دیگر، ترامپ نیز ابزارهایی چون تهدید به تعرفههای ۱۰۰ درصدی و محدودیتهای فناوریهای پیشرفته را در دست دارد.
آمریکا زیر ذرهبین
آسیاییها به استقبال ترامپ نمیروند، بلکه انتظار میکشند ببینند آیا این بار سیاست آمریکا قابل پیشبینیتر خواهد بود یا نه.
عقبنشینی از تعهدات توسعهای، فشارهای تعرفهای و حمایت بیقید و شرط واشینگتن از عملیات اسرائیل در غزه، همه موجب بیاعتمادی شده است.
مالزی که میزبان روز اول سفر است، برای جلوگیری از خشم افکار عمومی مجبور شده توضیح دهد دعوت از ترامپ ابتکار آسهآن بوده و به معنای گرمشدن روابط دوجانبه نیست.
جمعبندی: سفری برای نمایش پیروزی؟
ترامپ میخواهد نشان دهد همچنان بازیگر تعیینکننده در آسیا است؛ میانجی صلح تایلند و کامبوج و موتور توافقهای تجاری. اما پرسشهای مهمی درباره دوام این دستاوردها باقی است:
توازن آسیا میان دو ابرقدرت شکننده است. پنج روز آینده نشان خواهد داد ترامپ میتواند به این معادله ثبات اضافه کند — یا بیثباتی.
ترامپ شنبه سوم آبان درباره احتمال دیدار با کیم در منطقه غیرنظامی بین دو کره، به خبرنگاران گفت: «من ۱۰۰ درصد و کاملا با آن موافقم. من [قبلا] خیلی خوب با کیم جونگ اون کنار آمدم.»
او به طعنه افزود: «کره شمالی تسلیحات هستهای زیادی دارد، اما از امکانات تلفنی چندانی برخوردار نیست.»
ترامپ همچنین به خبرنگاران گفت میتوانند «این پیام را منتقل کنند» که او آماده دیدار با رهبر کره شمالی است.
او در پاسخ به پرسشی درباره به رسمیت شناختن پیونگیانگ بهعنوان یک قدرت هستهای اضافه کرد: «فکر میکنم آنها در عمل یک قدرت هستهای هستند. من همه چیز را درباره تعداد و جزییات تسلیحاتشان میدانم و رابطه خیلی خوبی هم با کیم دارم. اگر پرسش این است که باید آنها را قدرت هستهای دانست یا نه، باید گفت کره شمالی زرادخانه قابلتوجهی از سلاحهای هستهای دارد.»
رهبران آمریکا و کره شمالی در دوره نخست ریاستجمهوری ترامپ سه بار با یکدیگر دیدار کردند.
ترامپ در سومین دیدار خود با کیم در ژوئن ۲۰۱۹، با برداشتن حدود ۲۰ قدم وارد خاک کره شمالی شد؛ اقدامی که او را به اولین رییسجمهوری آمریکا تبدیل کرد که پا در خاک این کشور گذاشته است.
کیم گفته در صورتی حاضر به دیدار مجدد با ترامپ است که ایالات متحده از شرط خود مبنی بر خلع سلاح هستهای کره شمالی صرفنظر کند.
چونگ دونگ-یونگ، وزیر وحدت کره جنوبی، دوم آبان اعلام کرد «احتمال قابلتوجهی» وجود دارد که ترامپ و کیم در سئول دیدار کنند و از هر دو طرف خواست تصمیمی «جسورانه» بگیرند.
یک مقام کاخ سفید نشستهای «تاریخی» پیشین ترامپ و کیم را در به ثبات رسیدن شبهجزیره کره موثر خواند و افزود سیاست واشینگتن در قبال پیونگیانگ تغییری نکرده است.
به گفته او، ترامپ همچنان برای گفتوگو با کیم آمادگی دارد، هرچند چنین دیداری در برنامه سفر فعلی او گنجانده نشده است.
با این حال، شبکه سیانان به نقل از منابع ناشناس گزارش داد مقامهای آمریکایی در روزهای اخیر درباره احتمال برگزاری چنین دیداری در جریان سفر ترامپ به آسیا گفتوگو کردهاند.
بر اساس گزارشها، ترامپ در جریان سفر یک هفتهای خود و در حاشیه نشست همکاری اقتصادی آسیا-اقیانوسیه (اپک) با شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، دیدار خواهد کرد.
