خانوادههای طاهر نقوی و ودود اسدی، دو زندانی سیاسی، مقابل زندان اوین تجمع کردند
بر اساس تصاویر و اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال، گروهی از اعضای خانواده و دوستان طاهر نقوی و ودود اسدی، دو زندانی سیاسی که از دو هفته پیش دست به اعتصاب غذا زدهاند، برای دومین روز متوالی در مقابل زندان اوین تجمع و تحصن کردند.
این تجمع یکشنبه ۱۸ آبان در مقابل در ورودی زندان اوین شکل گرفت و اطلاعات رسیده حاکی از آن است که ماموران امنیتی جمهوری اسلامی کوشیدند از برگزاری تجمع جلوگیری و تحصنکنندگان را پراکنده کنند.
تصاویر ارسالشده به ایراناینترنشنال نشان میدهد حاضران در این تجمع، پلاکاردهایی را با شعارهایی از جمله «زندانی سیاسی آزاد باید گردد»، «طاهر نقوی را آزاد کنید» و «ودود اسدی را آزاد کنید» در دست گرفتند.
ماموران امنیتی در جریان تجمع، سهیلا صدقیانی، وکیل و همسر نقوی، را بازداشت کردند. او پس از حدود یک ساعت آزاد شد.
نقوی پنجم آبان در اعتراض به رد درخواست مرخصی درمانی و آزادی مشروط برای پیگیری وضعیت وخیم جسمانیاش دست به اعتصاب غذا زد.
طاهر نقوی، وکیل زندانی
اسدی نیز ششم آبان همراه با چند زندانی سیاسی دیگر از جمله محمود اوجاقلو، مرتضی پروینجدا، آیاز سیفخواه، سالار طاهرافشار و عبدالعزیز عظیمیقدیم، اعتصاب غذای خود را در حمایت از نقوی و در اعتراض به رفتارهای تبعیضآمیز و محرومیت زندانیان از درمان آغاز کردند.
پس از آن در ۱۰ آبان، نقوی، اسدی، اوجاقلو، پروینجدا، سیفخواه، طاهرافشار و عظیمیقدیم، در اقدامی تنبیهی از سوی جمهوری اسلامی به سلولهای انفرادی بند ۲۴۰ زندان اوین منتقل شدند.
در ایران بسیاری از زندانیان سیاسی ناچارند از اعتصاب غذا بهعنوان آخرین ابزار برای رساندن صدای خود و جلب توجه افکار عمومی استفاده کنند.
آنها اغلب در اعتراض به برآورده نشدن مطالبات خود، از جمله تاخیر در رسیدگی به پرونده و مراعات نشدن حقوقشان بهعنوان زندانی، دست به اعتصاب میزنند.
ادامه اعتصاب غذا
کانال خبری «تحکیم ملت» ۱۸ آبان گزارش داد نقوی و اسدی پس از روزها تحمل زندان انفرادی، به بند عمومی منتقل شدند، اما تاکید کردند که اعتصاب غذای خود را نشکستهاند و همچنان بر ادامه آن تا زمان رسیدگی به مطالباتشان پافشاری میکنند.
خانوادهها و همراهان این دو زندانی اعلام کردند دوشنبه ۱۹ آبان با حضور گستردهتر در مقابل زندان اوین، بر پیگیری حقوقی و انسانی این پرونده تاکید خواهند کرد.
در همین حال، عباس لسانی، فعال سیاسی شناختهشده ترک، ۱۸ آبان در پیامی اعلام کرد: «اگر تا فردا شب به خواستههای زندانیان و خانوادههایشان رسیدگی نشود و اعتصاب غذای آنان شکسته نشود، پسفردا به جمع خانوادههای تحصنکننده در مقابل زندان اوین خواهم پیوست.»
پیشتر در ۲۷ شهریور، محمد نجفی و محمدرضا فقیهی، دو وکیل زندانی در اوین، در نامهای خواستار پیگیری جدی موضوع درمان نقوی و اعزام فوری او به مراکز درمانی شدند.
آنها با یادآوری اینکه نقوی از ۱۷ بهمن ۱۴۰۲ در زندان اوین محبوس است، تاکید کردند با وجود «مکاتبات و مراجعات متعدد» به مراجع قضایی و مسئولان زندان، اقدام موثری برای درمان او انجام نشده است.
سازمان دیدهبان حقوق بشر فروردینماه در بیانیهای هشدار داد جمهوری اسلامی از دیرباز سیاست محرومسازی زندانیان از درمان، بهویژه در خصوص زندانیان سیاسی، را در پیش گرفته تا آنها را «مجازات و مجبور به سکوت» کند.
نیویورکتایمز در گزارشی تحلیلی نوشت در غیاب مذاکرات، نظارت و شفافیت درباره میزان ذخایر مواد هستهای جمهوری اسلامی، نگرانیها در منطقه از احتمال وقوع جنگی دیگر میان ایران و اسرائیل افزایش یافته است.
نیویورکتایمز یکشنبه ۱۸ آبان گزارش داد مقامهای منطقهای و تحلیلگران درباره نابودی برنامه غنیسازی جمهوری اسلامی در حملات آمریکا تردید دارند و هشدار میدهند که در بروز جنگی دوباره میان اسرائیل و ایران تنها مساله زمان مطرح است.
منابع منطقهای میگویند بنبست خطرناکی شکل گرفته که نه مذاکرهای در جریان است، نه اطمینانی درباره ذخایر اورانیوم غنیشده جمهوری اسلامی وجود دارد و نه نظارت مستقلی انجام میگیرد.
بسیاری از کشورهای حاشیه خلیج فارس بر این باورند که وضعیت کنونی حمله مجدد اسرائیل به ایران را تقریبا اجتنابناپذیر میکند؛ بهویژه با توجه به موضع دیرینه مقامهای اسرائیلی که برنامه هستهای جمهوری اسلامی را تهدیدی موجودیتی میدانند.
به گزارش نیویورکتایمز، ایران اکنون بیش از هر زمان دیگری در دهههای اخیر به انزوا کشیده شده است.
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، ۱۶ آبان اعلام کرد با وجود حملات اسرائیل و آمریکا به تاسیسات هستهای در ایران، جمهوری اسلامی همچنان بهاندازه کافی اورانیوم غنیشده با درصد بالا و دانش فنی لازم برای ساخت سلاح هستهای را در اختیار دارد.
کشورهای عربی در پی حفظ روابط خود با آمریکا و ایران هستند
نیویورکتایمز در ادامه گزارش خود نوشت کشورهای عربی منطقه، از جمله عربستان سعودی، مصر و امارات متحده عربی، نفوذ خود بر واشینگتن و شخص دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، را افزایش دادهاند.
صنم وکیلی، مدیر برنامه خاورمیانه و شمال آفریقا در اندیشکده چتمهاوس، گفت کشورهای عربی همچنین میکوشند روابط خود با تهران را حفظ کنند.
او افزود کشورهای عربی خواهان جنگی تازه در منطقه نیستند و علیرغم تضعیف جمهوری اسلامی، همچنان از توانایی تهران در ایجاد بیثباتی به شکل مستقیم یا از طریق گروههای نیابتیاش در لبنان، عراق، یمن و سایر مناطق بیم دارند.
سوزان مالونی، مدیر برنامه سیاست خارجی در موسسه بروکینگز، در همین رابطه گفت: «ایران در ضعیفترین موقعیت خود از زمان حمله آمریکا به عراق قرار دارد، اما در آن حد ضعیف نیست که بیاهمیت تلقی شود.»
به گفته او، ایرانِ تضعیفشده برای کشورهای خلیج فارس هدفی آسانتر برای تعامل و مهار است، اما همین ضعف میتواند آن را در شرایط ناامیدی به بازیگری خطرناکتر بدل کند.
اچ.اِی.هلیر، پژوهشگر ارشد مرکز پیشرفت آمریکا و موسسه خدمات سلطنتی بریتانیا، نیز گفت: «اسرائیل میخواهد مطمئن شود برنامه هستهای ایران مهار شده، و چون از راه مذاکره به آن نمیرسد، احتمالا قصد دارد دوباره حمله کند.»
او افزود جمهوری اسلامی در حال بازسازی توان خود است، اما اگر از حدی مشخص فراتر رود، اسرائیل مجددا دست به عملیات نظامی خواهد زد.
کشورهای عربی همچنین تمایل دارند با همکاری دولت ترامپ محدودیتهایی برای اسرائیل ایجاد کنند، چرا که اسرائیل پس از ویرانی گسترده در غزه و حملاتش علیه حماس، حزبالله و حکومت ایران، در پی تثبیت جایگاه خود بهعنوان قدرت برتر منطقه است.
مقامهای عربی میگویند هرچند حامی از سرگیری مذاکرات هستهای میان تهران و واشینگتن هستند، اما در حال حاضر امید چندانی به تحقق آن ندارند.
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، ۱۲ آبان اعلام کرد تا زمانی که آمریکا از اسرائیل حمایت میکند و در منطقه پایگاههای نظامی دارد، همکاری تهران و واشینگتن «امکانپذیر نیست».
این اظهارات پس از آن مطرح شد که ترامپ در مصاحبهای، توافق با جبمهوری اسلامی را «کلید صلح در خاورمیانه» خواند.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، ۱۲ آبان بار دیگر تاکید کرد تهران با دولت ترامپ درباره غنیسازی صفر و توان موشکی مذاکره نخواهد کرد.
علیرضا رییسی، معاون بهداشت وزارت بهداشت گفت: در سال ۱۴۰۳ حدود ۵۸ هزار و ۹۷۵ نفر در کشور بر اثر آلودگی هوا جان خود را از دست دادهاند.
او افزود: این آمار معادل فوت ۱۶۱ شهروند در روز و حدود هفت شهروند در هر ساعت است.
رییسی تاکید کرد: این آمار نشان میدهد آلودگی هوا به یکی از مهمترین عوامل تهدیدکننده سلامت عمومی در ایران تبدیل شده است.
معاون بهداشت وزارت بهداشت با اشاره به خسارات اقتصادی ناشی از آلودگی هوا گفت: برآوردها نشان میدهد مرگهای منتسب به آلودگی هوا در سال ۱۴۰۳ حدود ۱۷.۲ میلیارد دلار زیان اقتصادی به کشور وارد کرده است.
او اضافه کرد: بخش عمده این فوتها ناشی از بیماریهای قلبی، ریوی، سرطان ریه و سکته مغزی بوده و لزوم اقدام فوری برای کاهش آلودگی هوا بیش از پیش احساس میشود.
در پی برخورد و آتشسوزی دو خودروی سوختبر در محور مواصلاتی سرباز به مهرستان در استان سیستان و بلوچستان، دستکم چهار شهروند بلوچ، از جمله یک نوجوان، جان خود را از دست دادند.
پایگاه خبری حالوش یکشنبه ۱۸ آبان در گزارشی هویت سه تن از سوختبران جانباخته را امیرحسین شاکری، ۱۷ ساله، یاسر شاکری، ۲۲ ساله و ناصر اسکانی عنوان کرد و نوشت از هویت چهارمین قربانی اطلاعی در دست نیست.
این سایت به نقل از منابع محلی افزود شدت برخورد به حدی بود که هر دو خودرو همراه با سرنشینانشان در شعلههای آتش سوختند.
به گفته این منابع، محور سرباز به مهرستان یکی از خطرناکترین جادههای جنوب سیستان و بلوچستان به شمار میرود که بهدلیل عرض کم، پیچهای متعدد و فرسودگی شدید آسفالت، سالانه شاهد دهها تصادف مرگبار است.
شهروندان محلی گفتهاند با وجود تکرار حوادث مشابه، هیچ اقدام موثری برای ایمنسازی این مسیر و جلوگیری از تلفات سوختبران و شهروندان از سوی نهادهای مسئول صورت نگرفته است.
شهروندان در مناطق بلوچنشین ایران سالهاست بهدلیل فقر، بیکاری گسترده و نبود فرصتهای شغلی، ناچار به سوختبری شدهاند؛ شغلی پرخطر که آنها را در معرض تیراندازی، تعقیب و گریز و حوادث مرگبار جادهای قرار میدهد.
کمپین فعالان بلوچ اسفند ۱۴۰۳ گزارش داد در هفت سال گذشته، دستکم ۱۰۱۰ سوختبر در مناطق بلوچنشین ایران در اثر تیراندازی نیروهای نظامی یا تعقیب و گریز آنها کشته یا زخمی شدهاند.
حوادث مرگبار جادهای در جنوب سیستان و بلوچستان
خبرگزاری مهر، وابسته به سازمان تبلیغات اسلامی، ۱۸ آبان گزارش داد سه حادثه جادهای مرگبار در جنوب استان سیستان و بلوچستان چهار کشته و ۲۹ مصدوم بر جای گذاشت.
علیرضا ایرندگانی، رییس اورژانس پیشبیمارستانی ایرانشهر، گفت در نخستین سانحه، یک دستگاه مینیبوس با یک خاور در محور ایرانشهر به سرباز برخورد کرد. در این حادثه یک نفر کشته و ۲۷ تن دیگر مجروح شدند.
بر اساس گزارشها، اورژانس ایرانشهر با کمبود ذخایر خونی روبهرو است و دانشگاه علوم پزشکی این شهر از شهروندان خواسته برای کمک به نجات جان مصدومان حوادث جادهای، به سازمان انتقال خون مراجعه کنند.
حالوش نیز به نقل از منابع درمانی نوشت ذخایر خونی در ایرانشهر بسیار محدود است و این شهر با هر حادثه نسبتا بزرگ، عملا وارد وضعیت بحرانی کمبود خون میشود.
مهرداد شریفی، معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی جندیشاپور اهواز، اعلام کرد آلودگی هوا در یک سال گذشته جان هزار و ۶۲۴ نفر را در استان خوزستان گرفته است.
شریفی ۱۸ آبان گفت آلودگی هوا در این یک سال، بیش از ۴۲۷ میلیون دلار خسارت به بخش سلامت وارد کرده است.
او افزود تنها در مهر امسال دستکم ۲۲ هزار نفر بر اثر آلودگی هوا به بیمارستانهای خوزستان مراجعه کردهاند.
مرکز پژوهشهای مجلس پیشتر اعلام کرده بود در سال ۱۴۰۲، آلودگی هوا عامل مرگ زودرس بیش از ۳۰ هزار نفر در ۵۷ شهر با جمعیتی حدود ۴۸ میلیون نفر بوده است.
مردادماه نیز رسانهها در ایران گزارش دادند آلودگی هوای سال گذشته در پایتخت به مرگ شش هزار نفر انجامیده است.
در خوزستان وضعیت آلودگی هوا بسیار بحرانی است؛ به گونهای که هوای شماری از شهرهای این استان در بسیاری از روزهای سال در وضعیت بنفش و حتی قهوهای قرار دارد.
به گفته شریفی، هوای شهرستانهای اهواز، دشت آزادگان و هویزه طی چند ماه اخیر تنها دو روز سالم بوده است.
شاخص کیفیت هوا به شش دسته «پاک»، «قابل قبول»، «ناسالم برای گروههای حساس»، «ناسالم»، «بسیار ناسالم» و «خطرناک» برای تنفس تقسیم میشود که دو رنگ بنفش و قهوهای در انتهای این طیف قرار دارند.
این شاخص بر اساس اندازهگیری آلایندههای مختلف هوا، از جمله مونوکسیدکربن، اُزن، دیاکسید نیتروژن، دیاکسید گوگرد و ذرات معلق زیر ۲.۵ میکرون تعیین میشود.
با تداوم آلودگی هوای خوزستان، مدارس دوره ابتدایی و متوسطه اول این استان تا پایان آبان تعطیل خواهند بود.
تاکنون از صنایع، آتشسوزی بخش عراقی هورالعظیم، آتش زدن کاه و کلش مزارع کشاورزی، برنجکاری، نیشکر و آتشسوزی در محل قدیمی پسماند و آلایندههای خودروها بهعنوان عوامل آلودگی هوای خوزستان یاد شده است.
با این حال، آلودگی هوا منحصر به استان خوزستان نیست و این بحران در دیگر شهرها و استانهای ایران نیز زندگی شهروندان را تحت تاثیر قرار داده است.
آلودگی هوا در سالهای گذشته بارها به سطوح بحرانی رسیده و هجوم ریزگردها بر دامنه بحرانهای زیستمحیطی و تهدیدهای سلامت عمومی افزوده است.
با وجود گسترش این معضل، جمهوری اسلامی تاکنون برنامهای منسجم و پایدار برای مهار و مدیریت این بحران ارائه نکرده است.
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب مشهد، دومین شهر بزرگ ایران از نظر جمعیت، اعلام کرد ذخیره آب سدهای تامینکننده این شهر به کمتر از سه درصد رسیده است.
حسین اسماعیلیان یکشنبه ۱۸ آبان در مصاحبه با خبرگزاری مهر، وابسته به سازمان تبلیغات اسلامی، گفت: «ذخیره آب سدهای مشهد هماکنون به کمتر از سه درصد رسیده و گرچه در فصل سرد سال مصرف آب تا حدی کاهش یافته است، اما شرایط فعلی نشان میدهد که مدیریت مصرف دیگر صرفا یک توصیه نیست، بلکه یک اجبار است.»
او با اشاره به کاهش چشمگیر بارشها افزود: «کل بارندگیهای شهرستان مشهد تاکنون تنها ۰.۴ میلیمتر ثبت شده، در حالی که سال گذشته این رقم حدود ۲۷ تا ۲۸ میلیمتر و میانگین بلندمدت در همین بازه زمانی حدود ۱۴ میلیمتر بوده است.»
بهگفته او، میزان ناچیز بارش بیانگر وضعیت نگرانکننده منابع آبی در شمال شرق کشور است.
در هفتههای گذشته و همزمان با تشدید بحران آب و ناتوانی ساختاری حکومت در مدیریت منابع، شماری از مقامهای جمهوری اسلامی تلاش کردهاند ریشه مشکلات را به «الگوی مصرف مردم» نسبت دهند و راهحل را در توصیه به برگزاری «نماز باران» و «تذکرهای اخلاقی» جستوجو کنند.
عباس علیآبادی، وزیر نیرو، ۱۸ آبان از قطعی شبانه آب در کشور خبر داد و از مردم خواست ذخیرهساز خانگی نصب کنند.
این در حالی است که تامین هزینه خرید و نصب تجهیزات ذخیره آب برای همه مردم ایران امکانپذیر نیست و پیشتر گزارشهایی از افزایش قیمت این تجهیزات بهدلیل توصیه دولت به خرید آنها منتشر شده بود.
انداختن مسئولیت بر دوش مردم
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب مشهد در ادامه صحبتهای خود تاکید کرد اولویت اصلی در شرایط کنونی، «صرفهجویی و مدیریت مصرف» از سوی شهروندان است تا بتوان دستکم یک تا دو ماه آینده را بدون مشکل تامین آب پشت سر گذاشت و به امید بارندگیهای احتمالی در پایان سال باقی ماند.
اسماعیلیان درباره میزان مصرف فعلی آب گفت: «مصرف روزانه آب مشهد در حال حاضر حدود هشت هزار لیتر بر ثانیه است که تنها بین هزار تا هزار و ۵۰۰ لیتر بر ثانیه از طریق سدها تامین میشود.»
او اضافه کرد اگر مردم بتوانند حدود ۲۰ درصد در مصرف خود صرفهجویی کنند، امکان مدیریت وضعیت بدون جیرهبندی یا قطع آب فراهم خواهد شد.
حسن حسینی، معاون استاندار و فرماندار ویژه مشهد، نیز ۱۵ آبان گفته بود: «طرح جیرهبندی آب در حال بررسی است و اگر همچنان بارندگی نداشته باشیم، جیرهبندی منطقهای آب تا پیش از پایان پاییز انجام میشود.»
با وجود هشدارهای مکرر متخصصان در طول سالها و دهههای گذشته، نظام حکمرانی آب در جمهوری اسلامی بهجای سرمایهگذاری و هزینهکرد در زیرساختها، به سدسازی و حفر چاههای عمیق مشغول شده و علت بحران را به کاهش بارشها تقلیل داده است.
برخی عوامل حکومتی نیز با رویکردهای خرافی و ایدئولوژیک، خشکسالی و مشکلات حوزه آب را به مقاومت شهروندان در برابر حجاب اجباری نسبت دادهاند.