ریاست ایران بر مجمع اجتماعی شورای حقوق بشر؛ آمریکا: هتک وجدان جامعه جهانی است
نشست دیگری از مجمع اجتماعی شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد در حالی روز پنجشنبه ۱۱ آبان در ژنو افتتاح شد که واکنشها به ریاست جمهوری اسلامی بر این دوره از نشست ادامه دارد. شماری از کشورها از جمله آمریکا این نشست را تحریم کردند.
پانزدهمین نشست مجمع اجتماعی شورای حقوق بشر سازمان ملل روز پنجشنبه با سخنرانی علی بحرینی، نماینده جمهوری اسلامی در مقر سازمان ملل متحد در ژنو برگزار شد.
این نشست قرار است به مدت دو روز ادامه داشته باشد.
علاوه بر بحرینی، روح الله دهقانی، معاون علمی، فنآوری و اقتصاد دانشبنیان ابراهیم رئیسی نیز در این نشست حضور دارد.
مجمع اجتماعی یکی از سازوکارهای شورای حقوق بشر است که هر سال با پرداختن به یک موضوع خاص که مربوط به مهمترین چالشها، تحولات و نگرانیهای جهانی در حوزه حقوق بشر است، برگزار میشود.
قرار است در نشست امسال، «نقش علم، فنآوری و نوآوری در ارتقای حقوق بشر بهویژه در دوره بازیابی از همهگیری کرونا» مورد بررسی قرار گیرد اما نشست امسال بیش از هر چیز، متاثر از ریاست جمهوری اسلامی بر این دوره از مجمع اجتماعی است و واکنشها به آن همچنان ادامه دارد.
میشل تیلور، نماینده دائم آمریکا در شورای حقوق بشر سازمان ملل در آغاز نشست مجمع اجتماعی این شورا با انتشار بیانیهای اعلام کرد واشینگتن، ریاست جمهوری اسلامی را بر این نشست یک «امر پوچ» میداند.
او گفت: «غیرقابل قبول است ریاست هر ارگانی که با ترویج و حمایت از حقوق بشر مرتبط است، در دست نماینده کشوری مانند ایران باشد که در نقض مداوم و آشکار حقوق بشر دست دارد.»
این نماینده آمریکا افزود که این کشور با ایجاد مجمع اجتماعی در سال ۲۰۱۵ مخالفت کرد و در آن زمان اشاره کرد که این مجمع خدمات محدودی ارائه میدهد و در عین حال هزینههای اضافی ایجاد میکند.
او گفت ایالات متحده هنوز هم در این زمینه همین «موضع اصولی» را دارد.
نماینده دائم آمریکا در شورای حقوق بشر تاکید کرد با وجود نگرانیها در مورد سودمند بودن مجمع اجتماعی به طور کلی، این کشور از نشستن یا گفتوگو یا شرکت در هر بحثی درباره حقوق بشر به ریاست جمهوری اسلامی خودداری میکند.
میشل تیلور به سرکوب خیزش سراسری در ایران پس از جان باختن مهسا ژینا امینی اشاره کرد و افزود که ریاست جمهوری اسلامی بر هر گونه نشست سازمان ملل به ویژه در امور مربوط به حقوق بشر «توهین به وجدان جمعی جامعه جهانی» است.
در پایان بیانیه نماینده آمریکا آمده است: «مجمع اجتماعی امروز هیچ نتیجهای در زمینه حقوق بشر برای مردم ایران یا هیچ جای دیگر در جهان نخواهد داشت.»
نماینده آمریکا در شورای حقوق بشر سازمان ملل، پیش از این و در اولین روزهای خرداد ماه نیز در بیانیهای با ابراز انزجار از تعیین نماینده جمهوری اسلامی به ریاست مجمع اجتماعی این شورا گفته بود: «تعیین ایران با سابقهای اسفبار در زمینه حقوق بشر به ریاست این مجمع، اعتبار شورای حقوق بشر سازمان ملل را به شدت تضعیف میکند.»
در داخل ایران هم در حالی که فشارها بر زنان مخالف حجاب اجباری، از جمله زنان بازیگر ادامه دارد، نرگس محمدی، برنده جایزه نوبل صلح امسال در نامهای خواهان کنار گذاشتن جمهوری اسلامی از ریاست مجمع اجتماعی سازمان ملل شد.
محمدی در نامهای خطاب به آنتونیو گوترش، دبیر کل سازمان ملل متحد تاکید کرد ریاست چنین رژیمی بر مجمع اجتماعی سازمان ملل متحد بهعنوان نهاد پشتوانه حقوق بشر، «ابهامآفرین و ناامیدکننده» است.
اواخر اردیبهشت امسال واکلاو بالک، رییس شورای حقوق بشر سازمان ملل اعلام کرد علی بحرینی، نماینده دائم جمهوری اسلامی در دفتر سازمان ملل در ژنو را بهعنوان رییس مجمع اجتماعی این شورا در روزهای ۱۱ و ۱۲ آبان منصوب کرده است.
این تصمیم با انتقادات گسترده همراه شد و دیدهبان سازمان ملل برای لغو آن کارزاری برپا کرد.
کریستوفر ری، رییس اداره تحقیقات فدرال آمریکا (افبیآی)، به اعضای کنگره این کشور گفت جمهوری اسلامی تلاش کرده تا مقامهای آمریکایی را حتی در داخل خاک ایالات متحده از بین ببرد.
ری روز چهارشنبه ۱۰ آبان در اظهاراتی مقابل کمیته امنیت داخلی و امور دولتی سنای آمریکا گفت که رژیم ایران «تلاشهایی برای ترور مخالفان خود و مقامهای عالیرتبه فعلی و پیشین دولت ایالات متحده» انجام داده است.
به گفته این مقام بلندپایه آمریکایی، جمهوری اسلامی این تلاشها را مستقیما یا با استخدام جنایتکارانی، از جمله «آمریکاییها» و حتی «در داخل خاک آمریکا» انجام داده است.
از روز هفتم اکتبر، زمانی که حماس به اسرائیل حمله کرد، ایران و نیروهای نیابتیاش مورد بررسی بیسابقهای در واشینگتن قرار گرفتهاند.
فراخوانده شدن رییس افبیآی به این کمیته سنا در شرایطی است که حملات علیه نیروهای آمریکایی در خاورمیانه، با وجود هشدارهای مکرر دولت جو بایدن به نیروهای همسو با ایران، در حال افزایش است.
در دو هفته گذشته، نیروهای آمریکایی در سوریه و عراق ۲۷ بار مورد حمله قرار گرفتهاند و پنتاگون اعلام کرده جمهوری اسلامی را مسوول «همه این حملات» میداند.
گزارشهای منتشر شده در ساعات اولیه روز پنجشنبه ۱۱ آبان حاکی از حملات بیشتر به پایگاههای ایالات متحده در عراق است.
اینتلیجنس مانیتور در حساب خود در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «یک بار دیگر انفجارهایی در پایگاههای نیروهای ایالات متحده در شرق سوریه گزارش شده است.»
این سازمان اضافه کرد این حمله، دستکم سیوهفتمین حمله به نیروهای آمریکایی در خاورمیانه از روز هفتم اکتبر تاکنون است.
ری در سخنان خود در جلسه استماع سنا هشدار داد که حملات سایبری به «منافع و زیرساختهای حیاتی آمریکا» میتواند «در صورت گسترش درگیری» کنونی اسرائیل و حماس بیشتر شود.
او به نقش گروه شبهنظامی حزبالله، «شریک راهبردی اصلی» جمهوری اسلامی در این زمینه اشاره کرد.
قرار است حسن نصرالله، رهبر این گروه روز جمعه برای اولین بار از زمان حمله حماس به اسرائیل سخنرانی کند.
شبکههای این گروه درباره این سخنرانی نصرالله تبلیغاتی پخش کردهاند که این گمانهزنیها را به وجود آورده که او به اسرائیل اعلان جنگ خواهد کرد.
منتقدان جو بایدن، رییسجمهوری آمریکا معتقدند رویکرد ملایم او در قبال ایران، حکومت جمهوری اسلامی را در منطقه جسورتر کرده است.
مایک والتز، عضو کنگره آمریکا به فاکسنیوز گفت: «دولت بایدن در دو سال گذشته اجازه بیش از ۱۰۰ حمله را داده است. ایران جان نیروهای نیابتی خود را در عراق یا سوریه یا لبنان با جان آمریکاییها و اسرائیلیها معامله خواهد کرد. هر روز. این یک معامله خوب برای آیتالله است. تنها زمانی که درد را احساس کنند، متوقف خواهند شد.»
جان کندی، سناتور جمهوریخواه هم روز چهارشنبه در مصاحبه با فاکس نیوز نظر والتز را تایید کرد.
او گفت: «بخشهایی از جهان در آتش است. چرا؟ تا حدی به این دلیل است که بایدن هر گونه پیام ضعف ممکن را به ایران، چین و روسیه ارسال کرده است.»
قانونگذاران جمهوریخواه آمریکایی برای اصلاح آنچه شکست دولت دموکرات کنونی این کشور میدانند، «سختترین بسته تحریمهای ایران را که تا کنون از سوی کنگره پیشنهاد شده» تهیه کردهاند.
این بسته پیشنهادی قصد دارد جلوی دولت بایدن را برای لغو تحریمهای ایران بگیرد؛ تا زمانی که تهران حمایت خود را از تروریسم از جمله از حماس متوقف کند.
جونی ارنست، سناتور آمریکایی، در شبکه اجتماعی ایکس با به اشتراک گذاشتن کلیپی از کریس ری در جلسه استماع سنا نوشت: «مدیر بایدن در انجام اقداماتی کوتاهی کرده است.»
او افزود: «قانون "مجازات من" به این مماشات پایان میدهد و تضمین میکند ایران حداکثر عواقب را احساس کند.»
بخشی از ابتکار قانونگذاری جدید علیه جمهوری اسلامی، یک لایحه دو حزبی است که به وسیله سناتورها جونی ارنست و ریچارد بلومنتال ارائه شده است.
این لایحه به اداره تحقیقات امنیت داخلی آمریکا اجازه می دهد تحریمهای نفتی را «برای قطع کمک مالی ایران به گروههای تروریستی خود» اعمال کند.
از سال ۲۰۲۱ تاکنون، ایران درآمد نفتی خود را ۸۰ میلیارد دلار افزایش داده است.
منتقدان بایدن میگویند این پول به وسیله سپاه پاسداران برای تامین مالی حماس، حزبالله و سایر گروههای شبه نظامی در منطقه استفاده شده است.
برخی بر این باورند کنار گذاشتن سیاست «فشار حداکثری» دونالد ترامپ علیه جمهوری اسلامی، برای آمریکا گران تمام شده است.
مارک گرین، نماینده مجلس نمایندگان آمریکا روز چهارشنبه گفت: «اقدامات قاطعانه دولت ترامپ به رژیم ایران این پیام را رساند که عواقب واقعی زمانی رخ میدهد که شما ایالات متحده را تهدید کنید.»
او افزود: «این پیام در دولت بایدن گم شده است و دشمنان ما این را میدانند.»
با تداوم بحران آلودگی هوا در مناطق مختلف ایران به ویژه استان خوزستان، پیمان معزی، معاون درمان دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز گفت که در ۲۴ ساعت منتهی به چهارشنبه ۱۰ آبان، ۷۵۰ نفر با علائم تنفسی به مراکز درمانی استان خوزستان مراجعه کردند.
رسانههای ایران روز پنجشنبه ۱۱ آبان نوشتند مردم در شهرهای مختلف استان خوزستان همچنان از داشتن هوای سالم و پاک محروم هستند.
خبرگزاری فارس نوشت: «دود و غبار آتشسوزیهای مکرر هورالعظیم و سایت پسماند برومی بر آلودگیهای ناشی از آلایندههای پتروشیمیها و صنایع اضافه شده به گونهای که آسمان خوزستان مدتهاست به رنگ آبی در نیامده است.»
خبرگزاری ایسنا بنا بر اعلام سامانه پایش کیفی هوای کشور نوشت هوای روز پنجشنبه هفت شهر خوزستان در وضعیت «ناسالم» و «قرمز» است.
بر اساس این گزارش، در ساعت ۱۰ روز پنجشنبه شاخص کیفیت هوا بر اساس اندازهگیری ذرات معلق با اندازه ۲/۵ میکرون در ایستگاه پادادشهر اهواز ۱۶۱، ایستگاه شوشتر ۱۶۴، ایستگاه شادگان و ایستگاه سوسنگرد ۱۵۵، ایستگاه اندیمشک ۱۵۸، ایستگاه دزفول ۱۵۷ و ایستگاه خرمشهر ۱۵۶ میکروگرم بر مترمکعب بوده و به این ترتیب کیفیت هوای این شهرها در وضعیت ناسالم و قرمز است.
طبق شاخص ذرات معلق با اندازه ۲/۵ میکرون، هوای هیچکدام از شهرهای استان خوزستان در شرایط «قابل قبول» یا در وضعیت «پاک» نبوده است.
آلودگی هوای تهران نیز همچنان ادامه دارد و در این میان، رسانهها به نقش خودروهای فرسوده در ایجاد این آلودگی پرداختهاند.
در روزهای گذشته خبرگزاری ایرنا گزارش داد آمارها نشان میدهند در کشور ۲۶ میلیون خودرو شمارهگذاری شده که از این تعداد حدود هفت میلیون خودرو به سن فرسودگی رسیدهاند. همچنین ۱۲/۵ میلیون موتورسیکلت شمارهگذاری شده که حدود ۱۰ میلیون آنها فرسودهاند.
بر اساس این گزارش، شرایط خودروهای ناوگان حمل و نقل عمومی خوب نیست به طوری که بیش از ۸۶ درصد آنها به سن فرسودگی رسیدهاند که منجر به افزایش آلودگی هوا به ویژه در کلانشهرها شده است.
حکم اعدام شش زندانی روز چهاشنبه ١٠ آبان در زندانهای قزلحصار کرج و یاسوج اجرا شد. در زندان یاسوج یک زن را اعدام کردند. بر اساس گزارش سازمان حقوق بشری ههنگاو، در ماه میلادی اخیر بهطور متوسط هر دو روز، پنج زندانی در ایران اعدام شدهاند.
بر اساس گزارش خبرگزاری هرانا، ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، سحرگاه روز چهارشنبه حکم مریم فروغ منش، شهروند اهل دهدشت که پیشتر بابت اتهام قتل به اعدام محکوم شده بود در زندان یاسوج به اجرا درآمد.
هرانا پیشتر خبر داده بود در سال ۲۰۲۳ دستکم ۱۷ زن زندانی در ایران اعدام شدهاند.
روز چهارشنبه همچنین حکم شش زندانی که پیشتر بابت «اتهامهای مرتبط با جرایم مواد مخدر»، «قتل عمد» و «تجاوز» به اعدام محکوم شده بودند، در زندان قزلحصار کرج اجرا شد.
احسان حداد، عباس انارکی، فردی به نام بهروز با نامخانوادگی نامشخص، صادق تاجیک تبعه کشور افغانستان و یدالله فروخی، اهل کوهدشت استان لرستان از جمله افراد اعدام شده هستند.
بامداد ۲۶ مهر در همین زندان ۱۰ مرد به شکل گروهی اعدام شده بودند.
بر اساس گزارش ههنگاو، در ماه اکتبر برابر با ۹ مهر تا ۹ آبان، ۷۸ نفر در ایران به دار آویخته شدند.
این آمار نسبت به ماه میلادی پیش از آن (سپتامبر) ۵۱ مورد برابر با ۶۵ درصد افزایش داشته است.
بیشترین اعدامهای ماه اخیر با ۳۵ مورد مربوط به زندانیان متهم به جرایم مرتبط با مواد مخدر بود.
اعدام متهمان مواد مخدر در ایران از ۱۱ دی ۱۴۰۱ تا ۱۸ مهر امسال سیری صعودی داشته و نسبت به مدت مشابه سال گذشته حدود دو برابر شده است.
بر اساس گزارش سازمان حقوق بشر ایران، بهدنبال اصلاحیه سال ۲۰۱۷ قانون مبارزه با مواد مخدر در پی فشارهای بینالمللی، تعداد اعدامهای مرتبط با مواد مخدر در ایران بهطور متوسط به ۲۶ مورد در سال کاهش یافت اما در سال ۲۰۲۱ این روند در عمل معکوس شد و افزایش آن ادامه پیدا کرد.
سازمان حقوق بشر ایران هجدهم مهر امسال اعلام کرد طی سال جاری میلادی، دستکم ۵۳۴ نفر در ایران اعدام شدهاند.
علاوه بر مواد مخدر، جرایم مرتبط با «قتل» نیز هر سال بزرگترین جامعه آماری اعدامشدگان ایران را به خود اختصاص میدهد.
پیش از این آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد در جدیدترین گزارش درباره وضعیت حقوق بشر در ایران، افزایش اعدامها را نگرانکننده و هشداردهنده خوانده بود.
همزمان با انتشار خبر گذر نقدینگی از هفت هزار و ۱۰۰ میلیارد تومان در شهریور ماه، رسانهها نسبت به بروز رکود تورمی در اقتصاد ایران هشدار میدهند.
بانک مرکزی با انتشار گزارشی از تغییرات برخی متغیرها و کلهای پولی، رشد نقطه به نقطه نقدینگی در شهریور ماه امسال را ۲۶/۹ درصد اعلام کرد که با این حساب، حجم کل نقدینگی موجود در اقتصاد ایران از هفت هزار و ۱۰۰ میلیارد تومان گذر کرده است.
بر اساس این گزارش، رشد نقطهای پایه پولی در شهریور ماه امسال به ۴۲ درصد رسید. با احتساب این رشد، مانده پایه پولی در شهریور ۱۴۰۲ از ۹۸۱ هزار میلیارد تومان فراتر رفت.
به رغم کاهش میزان رشد نقدینگی در ماههای گذشته، شتاب افزایش پایه پولی همچنان رو به بیشتر شدن است و اختلاف نرخ رشد این دو متغیر پولی در شهریور ماه به ۱۵ واحد درصد رسیده است.
بانک مرکزی بر خلاف رویه معمول انتشار جداول متغیرهای پولی و بانکی که در آن تغییرات اجزای نقدینگی و پایه پولی قابل ردیابی و تحلیل است، این بار به انتشار تحولات برخی از این متغیرها در قالب خبر یا جوابیه به رسانهها اقدام کرده است.
با این حساب تغییرات مربوط به مانده بدهی دولت به بانکها و بانک مرکزی و همچنین مطالبات بانک مرکزی از بانکها در نیمه نخست سال از نظر رسانهها و تحلیلگران اقتصادی دور مانده است.
روزنامه دنیای اقتصاد در گزارشی با اشاره به عمیقتر شدن شکاف بین رشد نقدینگی و پایه پولی، به نقل از کارشناسان اقتصادی نوشت: «مهار رشد نقدینگی به تنهایی نمیتواند به مهار پایدار تورم منجر شود.»
در بخشی از این گزارش تصریح شده است: «افزایش پایه پولی نمیتواند چندان هم بیخطر باشد و در نهایت اثر خود را روی رشد نقدینگی خواهد گذاشت.»
کنترل رشد نقدینگی در ماههای اخیر حاصل سیاست بانک مرکزی برای کنترل ترازنامههای بانکها بوده است که در عمل محدودیتهایی را برای بنگاههای اقتصادی و متقاضیان تسهیلات بانکی ایجاد کرده است.
روزنامه اعتماد در گزارشی با اشاره به بدهیهای سنگین و کسری بودجه دولت نوشت: «دولت همچنان این کسریها را با روشهایی مانند استقراض تامین میکند اما بنگاههای تولیدی با کمبود منابع روبهرو هستند و با توجیه کنترل نقدینگی به مشکل برمیخورند.»
روزنامه سازندگی، دیگر روزنامه منتقد دولت نیز تاکید کرد: «اگر توافقی صورت نگیرد یا کسری بودجه مهار نشود تورم سال ۱۴۰۲ از محدوده ۴۰ درصد کاهش بیشتری نخواهد داشت.»
به نوشته این روزنامه نیمی از بودجه هدفمندی یارانهها از منابع حاصل از صادرات فرآوردههای نفتی باید تامین شود که با عدم تحقق روبهرو است.
چندی پیش داوود منظور، رییس سازمان برنامه و بودجه گفت که ۴۰ درصد از درآمدهای پیشبینی شده در بودجه از محل صادرات نفت و فرآوردههای نفتی با بیشبرآوردی روبهرو شده است و محقق نخواهد شد.
روزنامه هممیهن روز ۲۵ مهر پیشبینی کرد اگر تحقق درآمدها در نیمه دوم سال جاری هم مشابه نیمه نخست آن باشد، میزان کسری بودجه به دو برابر سال گذشته خواهد رسید.
اطلاعات رسیده به ایران اینترنشنال حاکی است در پی تهدید حکومت در ایران، بعضی از یهودیان ایرانی ارتباط خود با بستگان و آشنایان در اسرائیل را در فضای مجازی قطع کردهاند.
بر اساس این اطلاعات که روز چهارشنبه ۱۰ آبان به ایران اینترنشنال رسیده، در روزهای گذشته برخی از یهودیان ایرانی با فشار حکومت، شماره تلفن بستگان خود در اسرائیل را مسدود کردهاند.
از سویی هم تعدادی از آنها گروههای خانوادگی مشترک با بستگان و خویشاوندانشان در پیامرسانها از جمله واتساپ را ترک کردهاند.
در چند روز اخیر یهودیان ایران با برگزاری مراسمی در کنیسههای چند شهر به حمایت از حماس پرداختند و اعلام کردند که بهودیت از صهیونیسم جداست.
گزارشهایی هم از تماس تلفنی با برخی از یهودیان شیراز و تهران و هشدار به آنها برای قطع هرگونه رابطه مجازی با بستگانشان به ایران اینترنشنال رسیده است.
این فشارها در حالی افزایش مییابد که در روز سهشنبه هم کارگروه تعیین مصادیق محتوای مجرمانه به ریاست دادستان کل کشور هرگونه اقدام در جهت تایید، تقویت و تحکیم اسرائیل در فضای مجازی را جرمانگاری کرد.
این کارگروه همچنین ارائه خدمات به سکوهای متعلق به اسرائیل و معاونت برای سفر اتباع ایرانی به این کشور از طریق فضای مجازی را جرم اعلام کرد.
مقامهای سیاسی و نظامی ارشد جمهوری اسلامی از زمان آغاز جنگ حماس و اسرائیل بارها از حمله حماس حمایت کرده و همچنین خواستار حمایت شهروندان نیز شدهاند.
مقامهای آمریکا و اروپا نیز از سوی دیگر نگران اقدامات جمهوری اسلامی و امکان گسترش جنگ در صورت دخالت نیروهای نیابتی ایران هستند. مقامهای ایران پیش از این حمله حماس درباره عادیسازی ارتباط عربستان سعودی با اسرائیل هشدار داده بودند.
در داخل ایران، علاوه بر مقامهای سپاه پاسداران، نمایندگان خامنهای در استانها از جمله مقامهایی هستند که در خطبههای نماز جمعه مکررا بر حمایت همهجانبه از فلسطینیها تاکید کردهاند.
با آنکه مقامهای حکومت سعی بر تحمیل فضای حمایت از حماس در اماکن عمومی و رسانهها دارند، در مواردی شهروندان سعی کردهاند اعتراض خود را به این سیاست حکومت ایران در حمایت از حماس نشان دهند.
از جمله این موارد تماشاگران بازیهای اخیر استقلال و پرسپولیس بودند. در بازی استقلال تماشاگران به درخواست برای سکوت برای فلسطینیها واکنش نشان دادند.
هواداران تیم پرسپولیس هم در یک بازی به آوردن پرچمهای فلسطین به استادیوم واکنش نشان دادند.
در یک مورد دیگر نیز علی سامره، سرپرست باشگاه استقلال به درخواست خبرنگار صداوسیما برای محکوم کردن اسرائیل پاسخ منفی داد.
شهروندان در برخی شهرها هم با انتشار و یا ارسال ویدیوهایی سعی کردهاند به نصب بنرها و تصاویر شهری برای حمایت از حماس واکنش نشان دهند.
با این حال، اکنون گزارشها از فشار به یهودیان ایرانی نشان میدهد جو امنیتی برای تحمیل حمایت از حماس بر شهروندان تشدید شده است.