جمهوری اسلامی چقدر با تولید سلاح هستهای فاصله دارد؟
جمهوری اسلامی سالهاست میگوید مایل به برخورداری از سلاح هستهای نیست اما همزمان و مخصوصا پس از شکست برجام، برنامه هستهای خود را به مرور گسترش داده و به آن سرعت بخشیده است. این موارد موجب نگرانی ناظران جهانی از فاصله اندکی شده است که ایران تا ساخت بمب اتم دارد.
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، روز چهارشنبه پنجم اردیبهشت بر ادامه برنامه هستهای حکومت ایران تاکید کرد و تحریمها را زمینهساز «شکوفایی استعدادها» و بروز «ظرفیتهای داخل کشور» دانست.
او از موضع آمریکا در قبال برنامه هستهای جمهوری اسلامی انتقاد کرد و گفت: «آنها میخواهند با پیشروی قدم به قدم، در نهایت تجهیزات هستهای کشور را - مانند آن کشور شمال آفریقا - جمعآوری و صنعت هستهای ایران را تعطیل کنند.»
به نظر میرسد اشاره خامنهای به تصمیم معمر قذافی، رهبر پیشین لیبی برای کنار گذاشتن برنامه هستهای این کشور در سال ۲۰۰۳ باشد.
حکومت قذافی هشت سال پس از این رویداد، در اکتبر ۲۰۱۱ سقوط کرد و او به دست مخالفانش کشته شد.
خبرگزاری رویترز پیش از این در گزارشی به نگرانیها از برنامه هستهای جمهوری اسلامی تحت تاثیر از بین رفتن تدریجی توافق هستهای (برجام) میان تهران با قدرتهای بزرگ جهان پرداخت.
روز پنجشنبه ۳۰ فرودین یکی از فرماندهان ارشد سپاه پاسداران گفت که جمهوری اسلامی میتواند «دکترین هستهای» خود را در بحبوحه تهدیدات اسرائیل مورد بازنگری قرار دهد.
مشخص نیست منظور او دقیقا چه بود اما این اصطلاح به کشورهایی اشاره دارد که برخلاف ایران، دارای سلاح هستهای هستند.
رویترز در ادامه به تحلیل موقعیت جمهوری اسلامی در این زمینه پرداخت.
فروپاشی معامله و زمان شکست
توافق هستهای سال ۱۳۹۴ محدودیتهای سختی را برای فعالیتهای هستهای جمهوری اسلامی در ازای لغو تحریمهای بینالمللی علیه تهران وضع کرد و ذخایر اورانیوم غنیشده ایران را کاهش داد.
طبق این توافق، به جمهوری اسلامی اجازه تولید مقدار کمی اورانیوم غنیشده با خلوص ۳/۶۷ درصد داده شد که فاصله زیادی با خلوص ۹۰ درصدی مورد نیاز برای ساخت سلاح اتمی دارد.
در آن زمان ایالاتمتحده اعلام کرد هدف اصلی این توافق، افزایش زمان مورد نیاز جمهوری اسلامی برای تولید مواد شکافتپذیر کافی برای بمب هستهای به «دستکم یک سال» است.
در سال ۲۰۱۸ (برابر با ۱۳۹۷) دونالد ترامپ، رییسجمهوری وقت آمریکا از این توافق خارج شد و با اعمال تحریمهای جدید، فروش نفت ایران را کاهش و اقتصادش را تحت تاثیر قرار داد.
سال ۱۳۹۸ جمهوری اسلامی شروع به نقض محدودیتهای مربوط به فعالیتهای هستهای خود کرد و پا را بسیار فراتر از آن گذاشت.
اکنون جمهوری اسلامی تمام محدودیتهای اصلی توافق برجام را زیر پا گذاشته است؛ محدودیتهایی در زمینه میزان ذخیرهسازی اورانیوم غنیشده یا اینکه کجا، با چه ماشینهایی و تا چه حد میتواند اورانیوم را غنیسازی کرد.
بر اساس آخرین گزارش سه ماهه آژانس بینالمللی انرژی اتمی که تاسیسات غنیسازی اورانیوم ایران را بازرسی میکند، میزان ذخایر اورانیوم غنیسازی شده این کشور در ماه فوریه به ۵/۵ تن رسید؛ در حالی که طبق توافق هستهای، این میزان به ۲۰۲/۸ کیلوگرم محدود میشد.
بر اساس گزارش آژانس بینالمللی انرژی اتمی، جمهوری اسلامی اکنون در حال غنیسازی اورانیوم با خلوص ۶۰ درصد است و در صورت غنیسازی بیشتر، اورانیوم کافی را برای دو سلاح هستهای در اختیار خواهد داشت.
این بدان معناست که به اصطلاح «زمان گریز هستهای» جمهوری اسلامی نزدیک به صفر و احتمالا بین «چند هفته یا چند روز» است.
این اصطلاح به زمانی اشاره میکند که تهران به منظور تولید اورانیوم با درجه خلوص کافی برای ساخت بمب هستهای نیاز دارد.
آژانس بینالمللی انرژی اتمی سایتهای غنیسازی اعلامشده از سوی جمهوری اسلامی را بازرسی میکند.
این سایتها شامل تاسیساتی روی زمین، یک تاسیسات بزرگتر زیرزمینی در مجتمع نطنز و دیگری داخل کوهی در فردو میشود.
آژانس در نتیجه توقف اجرای بندهای توافق هستهای از سوی جمهوری اسلامی، دیگر نمیتواند بر تولید و موجودی سانتریفیوژها نظارت کامل داشته باشد و بازرسیهای فوری در این زمینه انجام دهد.
این موضوع گمانهزنیهایی را در مورد این مساله برانگیخته است که آیا جمهوری اسلامی امکان راهاندازی یک سایت غنیسازی مخفی را داشته یا خیر؟
اسلحهسازی
پرسش اساسی دیگر جدای از غنیسازی اورانیوم این است که چقدر طول میکشد تا جمهوری اسلامی بقیه سلاحهای هستهای را تولید کند و آن را به اندازهای کوچک بسازد که بتواند در سامانهای مانند موشکهای بالستیک قرار دهد.
به گفته رویترز، تخمین این امر بسیار دشوارتر است زیرا اطلاعات کافی در مورد میزان دانش جمهوری اسلامی در این زمینه وجود ندارد.
آژانسهای اطلاعاتی آمریکا و آژانس بینالمللی انرژی اتمی بر این باورند که جمهوری اسلامی برنامه تسلیحات هستهای سازمانیافتهای داشت که آن را در سال ۲۰۰۳ متوقف کرد.
آژانس طی گزارشی در سال ۲۰۱۵ دریافت که برنامه تسلیحات هستهای سازمانیافته جمهوری اسلامی روی جنبههای تسلیحاتی تا اواخر سال ۲۰۰۹ ادامه داشته است.
جمهوری اسلامی وجود برنامه تسلیحات هستهای را انکار میکند؛ اگرچه علی خامنهای، خطاب به رهبران جهان گفته است اگر چنین تصمیمی داشت، «آنها نمیتوانستند جلویش را بگیرند».
برآوردها در مورد مدت زمان مورد نیاز جمهوری اسلامی برای تولید تسلیحات هستهای بین چند ماه تا حدود یک سال متغیر است.
اسفند ۱۴۰۱ مارک میلی، افسر ارشد وقت ارتش ایالات متحده به کنگره این کشور اطمینان داد تولید تسلیحات اتمی جمهوری اسلامی چندین ماه به طول خواهد انجامید. هر چند او نگفت این ارزیابی بر چه اساسی صورت گرفته است.
آژانس بینالمللی انرژی اتمی در گزارش سهماهانه خود در فوریه سال جاری اعلام کرد اظهارات علنی مقامهای جمهوری اسلامی در خصوص تواناییهای فنی تهران برای تولید سلاحهای هستهای، تنها نگرانیهای مدیرکل آژانس را درباره صحت و کامل بودن گزارشهای پادمانی حکومت ایران افزایش میدهد.
نمایندگان پارلمان اروپا روز چهارشنبه پنجم اردیبهشت در جلسهای به حمله اخیر جمهوری اسلامی به اسرائیل پرداختند. آنان خواستار اعمال تحریمهای بیشتر علیه تهران و قرار گرفتن نام سپاه پاسداران در فهرست گروههای تروریستی شدند.
بردیا افشین، خبرنگار ایراناینترنشنال که در محل پارلمان اروپا در استراسبورگ فرانسه حاضر بود، جلسه برگزار شده را پرتنش خواند و افزود تعدادی از نمایندگان از رویکرد جوزپ بورل، مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا در قبال جمهوری اسلامی به شدت انتقاد کردند.
برت-یان رویسن، نماینده هلند در پارلمان اروپا، در این جلسه جمهوری اسلامی را «نیروی بیثباتکننده اصلی در خاورمیانه» توصیف کرد و افزود حمله اخیر حکومت ایران به اسرائیل بار دیگر این موضوع را به اثبات رساند.
جمهوری اسلامی شامگاه شنبه ۲۵ فروردین با بیش از ۳۰۰ موشک کروز، موشک بالستیک و پهپاد به اسرائیل حمله کرد. این اولین حمله مستقیم حکومت ایران به خاک اسرائیل بود.
رویسن افزود جمهوری اسلامی به دنبال حذف اسرائیل از نقشه جهان است و برای تحقق این هدف، از گروههای نیابتی خود مانند حماس و حزبالله حمایت میکند.
او اظهارات پیشین بورل را در خصوص لزوم وجود یک حکم قضایی برای تروریستی اعلام کردن سپاه پاسداران، «مزخرف» خواند و گفت بازوی طویل این نهاد نظامی به خاک اروپا نیز رسیده است.
بورل روز سوم بهمن ۱۴۰۱ گفته بود تا زمانی که یک دادگاه در کشورهای عضو اتحادیه اروپا، سپاه پاسداران را به عنوان یک سازمان تروریستی نشناسد، اتحادیه اروپا نمیتواند این نهاد را به فهرست گروههای تروریستی اضافه کند.
روزنامه دیلیمیل روز ۱۸ فروردین گزارش داد جمهوری اسلامی از گروههای جنایتکار سازمانیافته برای حمله به اهداف مورد نظر خود در اروپا استفاده میکند.
شبکه آیتیوی در آذر ماه سال گذشته خبر داد جاسوسهای سپاه پاسداران در اکتبر ۲۰۲۲ به یک قاچاقچی انسان پیشنهاد دادند در ازای ۲۰۰ هزار دلار فرداد فرحزاد، مجری ایراناینترنشنال و سیما ثابت، مجری پیشین این شبکه را به قتل برساند.
چارلی وایمرز، نماینده سوئد در پارلمان اروپا در جلسه چهارشنبه این نهاد، مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا را به «دروغگویی» متهم کرد و گفت بر اساس نظر قضایی محرمانه شورای اتحادیه اروپا، نیازی به حکم یک دادگاه اروپایی برای تروریستی اعلام کردن سپاه پاسداران نیست.
وایمر خطاب به بورل افزود: «شما این سند را در اختیار داشتید و با وجود اینکه از این واقعیت باخبر بودید، بیشرمانه از قرار دادن نام سپاه در فهرست گروههای تروریستی سر باز زدید.»
او در ادامه صحبتهای خود به نزدیک بودن پایان دوره مسوولیت بورل اشاره کرد و به طعنه گفت: «ملاها قطعا دلشان برای شما تنگ خواهد شد.»
دوره مسوولیت بورل به عنوان هماهنگکننده سیاست خارجی اتحادیه اروپا در اکتبر سال جاری میلادی به پایان میرسد.
در سالهای اخیر و بهویژه پس از خیزش مهسا، فعالان مدنی و مخالفان جمهوری اسلامی با اشاره به نقش سپاه پاسداران در سرکوب معترضان در داخل کشور و دست داشتن این نهاد در طراحی و اجرای حملات تروریستی در بسیاری از کشورهای جهان، خواستار قرار گرفتن نام سپاه پاسداران در فهرست گروههای تروریستی شدهاند.
مسیح علینژاد، روزنامهنگار و فعال سیاسی، در بهمن ماه ۱۴۰۲ در کنفرانس امنیتی مونیخ، از مماشات کشورهای اروپایی با جمهوری اسلامی انتقاد کرد و پرسید چگونه میتوانیم در جهان به صلح و امنیت برسیم، بدون اینکه سپاه پاسداران را به عنوان یک سازمان تروریستی بشناسیم؟
بورل در سخنرانی خود در جلسه چهارشنبه پارلمان اروپا حمله اخیر جمهوری اسلامی به اسرائیل را محکوم و بر حق اسرائیل در دفاع از خود تاکید کرد.
او طرفهای درگیر در منطقه را به خویشتنداری فراخواند و گفت: «جهان به یک جنگ دیگر در خاورمیانه نیاز ندارد.»
بورل در پاسخ به انتقادات نمایندگان پارلمان اروپا افزود تا کنون ۵۰۰ شخص در چارچوب نظام جامع تحریمی اتحادیه اروپا علیه جمهوری اسلامی، هدف قرار گرفتهاند.
به گفته مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، سپاه پاسداران و افراد و نهادهای مرتبط با آن نیز هدف تحریمهای حقوق بشری و تحریمهای مرتبط با مناقشههای اوکراین و سوریه بودهاند.
بورل وعده داد تحریمهای اتحادیه اروپا علیه جمهوری اسلامی افزایش خواهد یافت.
سخنرانی او چندین بار به دلیل اعتراض تعدادی از نمایندگان پارلمان اروپا قطع شد.
حسین علیزاده، تحلیلگر سیاسی، در گفتوگو با ایراناینترنشنال پیشبینی کرد با توجه به پرونده هستهای تهران و نیز جوی که پس از عملیات نظامی جمهوری اسلامی علیه اسرائیل به راه افتاده است، سپاه پاسداران «در آیندهای نزدیک» در فهرست گروههای تروریستی قرار گیرد.
علیزاده با اشاره به تنشهای اخیر میان حکومت ایران و اسرائیل افزود: «فارغ از بعد نظامی، هیچ کشوری از نظر سیاسی از جمهوری اسلامی حمایت نکرد.»
شاهزاده رضا پهلوی در گفتوگو با شبکه خبری فرانسویزبان اِلسِای به جامعه جهانی هشدار داد دیپلماسی سازشکاری و تلاش برای مذاکره با جمهوری اسلامی راه به جایی نخواهد برد.
او با اشاره به افزایش سرعت توسعه برنامه هستهای تهران در مسیر دستیابی به تسلیحات اتمی گفت در دهههای گذشته تلاشهای زیادی از سوی جامعه بینالمللی برای تغییر رفتار جمهوری اسلامی صورت گرفته است اما تحولات نشان میدهند حکومت ایران حاضر به تغییر رفتار خود نیست.
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی روز چهارم اردیبهشت اعلام کرد جمهوری اسلامی میتواند ظرف چند هفته به اورانیوم غنیشده کافی برای ساخت بمب اتمی دست یابد.
گروسی با انتقاد از نبود شفافیت در برنامه هستهای جمهوری اسلامی گفت: «وقتی شما همه این موارد را در کنار هم قرار میدهید، علامتهای سوال زیادی برای شما پدیدار میشوند.»
شاهزاده رضا پهلوی در ادامه صحبتهای خود به حمله مستقیم جمهوری اسلامی به خاک اسرائیل پرداخت و تاکید کرد باید بین رویکرد مردم ایران و سیاستهای حکومت در قبال اسرائیل تفاوت قائل شد.
به گفته او، تظاهرات مشترک ایرانیان و حامیان اسرائیل در شهرهای پاریس، لندن و برلین در محکومیت حمله جمهوری اسلامی و حمل پرچم دو کشور ایران و اسرائیل در کنار هم نشان میدهد اقدامات تهران را نباید به پای مردم ایران نوشت.
جمهوری اسلامی شامگاه شنبه ۲۵ فروردین با بیش از ۳۰۰ موشک کروز، موشک بالستیک و پهپاد به اسرائیل حمله کرد.
بررسی تصاویر ماهوارهای از سوی ایراناینترنشنال نشان میدهد بر اثر حمله اسرائیل، یک بخش کلیدی از سیستم پدافندی اس-۳۰۰ مستقر در پایگاه شکاری اصفهان نابود شده است.
شاهزاده رضا پهلوی اقدام اسرائیل را در هدف قرار دادن سامانه پدافندی پایگاه اصفهان، «پیامی قوی و واضح» به علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی دانست و افزود اسرائیل با این عملیات، دامنه و توان نظامی خود را به حکومت ایران نشان داد.
شاهزاده رضا پهلوی از اقدام مجلس نمایندگان آمریکا در تصویب بسته کمک امنیتی ۹۵ میلیارد دلاری به اوکراین، اسرائیل و تایوان استقبال کرد و آن را گامی درست در مسیر مقابله با محور روسیه، چین و جمهوری اسلامی دانست.
او با اشاره به اقدام جمهوری اسلامی در ارسال پهپاد به روسیه و تلاش حکومت ایران برای صادرات ایدئولوژی خود گفت کشورهای غربی باید یک «اتحاد راهبردی» در برابر تهران و مسکو تشکیل دهند.
جمهوری اسلامی متهم است پهپادهای انتحاری شاهد ۱۳۱ و شاهد ۱۳۶ را به روسیه ارسال کرده تا در جریان عملیات نظامی در اوکراین مورد استفاده قرار گیرند.
شبکه تلویزیونی اسکاینیوز ۲۰ دی ماه سال گذشته گزارش داد حکومت ایران یک پهپاد تهاجمی جدید به نام شاهد ۱۰۷ طراحی کرده که قرار است در جنگ روسیه علیه اوکراین به کار گرفته شود.
شاهزاده رضا پهلوی نسبت به حمله به تاسیسات نظامی ایران هشدار داد و گفت چنین اقدامی میتواند به فاجعهای زیست محیطی بینجامد و زندگی غیرنظامیان را تحت تاثیر قرار دهد.
او ضمن مخالفت با ایده حمله نظامی به خاک ایران تاکید کرد راهحل «بسیار مناسبتر و بسیار کمهزینهتر» برای مقابله با تهدیدهای جمهوری اسلامی، کمک به مردم ایران برای تغییر حکومت است.
زوهار پالتى، مدیر سابق اطلاعات موساد روز ۲۹ فروردین در مصاحبه با شبکه اسکاینیوز گفت حمله به تاسیسات اتمی ایران به عنوان یک گزینه روی میز اسرائیل قرار دارد.
همزمان برخی مقامهای جمهوری اسلامی به صورت تلویحی به احتمال استفاده نظامی حکومت ایران از برنامه هستهای خود اشاره کردند.
مهدی محمدی، مشاور رییس مجلس شورای اسلامی در امور راهبردی روز ۲۸ فروردین در پیامی در رسانه اجتماعی ایکس نوشت: «ایران به جز برنامه موشکی، برنامه هستهای هم دارد!»
به گفته شاهزاده رضا پهلوی، حمایت کشورهای دموکراتیک از مبارزه مردم در راه آزادی، امری اخلاقی و ضروری است و به مردم کشورهایی مانند ایران و اوکراین ثابت میکند که جهان آزاد آنها را به حال خود رها نکرده است.
دولت آرژانتین از پلیس بینالملل (Interpol) درخواست کرد احمد وحیدی، وزیر کشور دولت ابراهیم رئیسی را به اتهام دست داشتن در بمبگذاری مرکز یهودیان در بوئنوسآیرس (آمیا) در سال ۱۹۹۴ بازداشت کند. این بمبگذاری منجر به کشته شدن ۸۵ نفر شد.
وحیدی یکی از اعضای هیاتی است که از تهران به پاکستان رفته و قرار است سفری به سریلانکا داشته باشد.
به گزارش فرانس۲۴، اینترپل به درخواست آرژانتین، هشدار قرمزی برای دستگیری وحیدی صادر کرده است.
آرژانتین از دولتهای مذکور نیز خواسته است وحیدی را بازداشت کنند.
در تازهترین نظر درباره پرونده قضایی بمبگذاری مرکز همیاری یهودیان، عالیترین دادگاه کیفری آرژانتین حکم داد جمهوری اسلامی این حمله را طراحی و گروه شبهنظامی حزبالله لبنان آن را اجرا کرده است.
انفجار مرکز همیاری یهودیان در بوئنوسآیرس در ۲۷ تیر ۱۳۷۳ (۱۸ ژوییه ۱۹۹۴) موجب کشته شدن ۸۵ نفر و زخمی شدن ۳۰۰ نفر از شهروندان یهودیتبار آرژانتینی شد و مرگبارترین حمله تاریخ آرژانتین را رقم زد.
در حکمی که روز پنجشنبه ۲۳ فروردین منتشر شد، دادگاه تجدیدنظر آرژانتین، ایران و گروه لبنانی تحت حمایتش، حزبالله را مسوول این بمبگذاری دانست و گفت که این حمله در انتقام از عقبنشینی آرژانتین از توافق همکاری هستهای با تهران صورت گرفت.
دادگاه آرژانتین با تایید نقش «سیاسی و استراتژیک» جمهوری اسلامی در بمبگذاری، راه را برای خانوادههای قربانیان هموار کرد تا علیه جمهوری اسلامی شکایت کنند.
در سه دهه گذشته، ایران کسانی را که در این پرونده در آرژانتین محکوم شدهاند تحویل نداده و حکم بازداشت آنان که از سوی اینترپل صادر شده، به جایی نرسیده است.
اکبر هاشمی رفسنجانی (رییسجمهوری وقت)، علیاکبر ولایتی (وزیر امور خارجه وقت)، علی فلاحیان (وزیر اطلاعات وقت)، محسن رضایی (فرمانده وقت کل سپاه پاسداران)، احمدرضا اصغری (دبیر سوم پیشین سفارت جمهوری اسلامی در آرژانتین)، احمد وحیدی (فرمانده وقت نیروی قدس سپاه)، محسن ربانی (رایزن فرهنگی پیشین جمهوری اسلامی در آرژانتین) و عماد مغنیه (رییس وقت ستاد عملیات ویژه حزبالله لبنان) از متهمان این پرونده هستند که از میان آنان هاشمی درگذشته و مغنیه کشته شده است.
در حکم دادگاه تجدیدنظر آرژانتین آمده است: «اهمیت این نقضهای شدید حقوق بشر برای جامعه بینالملل بهعنوان یک کل، موجب وظیفه یک دولت برای ارائه حمایت قضایی میشود».
این حکم، بمبگذاری در مرکز همیاری یهودیان آرژانتین را «جنایت علیه بشریت» توصیف کرده است.
خبرگزاری آسوشیتدپرس نوشت تصمیم دادگاه تجدیدنظر آرژانتین در این پرونده غیرمترقبه نبوده است.
قوه قضاییه آرژانتین مدتهاست ایران را عامل این حمله میداند و روابط بین دو کشور بهویژه پس از شکست یک تحقیقات مشترک، تیره شده است.
ایران دخالت خود را در این انفجار رد کرده است.
بر اساس بیانیه وزارت امور خارجه آرژانتین، این کشور به دنبال دستگیر کردن افراد مسوول در بمبگذاری آمیا در سال ۱۹۹۴ است که همچنان از محاکمه و مجازات مصون ماندهاند: «یکی از این افراد احمد وحیدی است که دادگستری آرژانتین به عنوان یکی از مسوولان بمبگذاری آمیا به دنبال اوست.»
بر اساس تحقیقات دیدهبان رسانههای فلسطین، سازمان فتح، جناح سیاسی تشکیلات خودگردان فلسطینی در یک شبکه تلویزیونی خود گفت که حماس عمدا امدادگران را به قتل رسانده، کمکها را دزدیده و در غزه بحران غذایی ایجاد کرده است.
جورازلمپست بر اساس این گزارش که روز یکشنبه پخش شد، گزارش داده است که یکی از مجریان تلویزیون فتح گزارش داد که حماس به امدادگران حمله کرده، غذا و آب را دزدیده و باعث افزایش سرسامآور قیمت مواد غذایی در نوار غزه شده است.
مجری تلویزیون فتح گفت:«آزار و اذیت حماس علیه همه کسانی که منبع توزیع کمکها یا تأمین امنیت آن بودند، از همان اول جنگ شروع شد، حماس در اواسط اکتبر سال گذشته چهرههای شناخته شده در محلهها و تیمهای داوطلب را در کوچه و خیابان مورد آزار و اذیت قرار دادند.»
این مجری افزود:«حماس به دو دلیل به آنها حمله کرد و تعدادی از آنها را به قتل رساند: اول، جلوگیری از هر گونه فعالیت نیرویی دیگر در نوار غزه. و دوم، اطمینان از کنترل حماس بر کمکها و ذخیره آن.»
او گفت چنین کاری از سوی حماس به قیمتهای «دیوانهکننده و غیرواقعی» منجر شده است.
این مجری تلویزیون فتح گفت:« انبار کردن کمکها پس از آن آشکار شد که اشغالگران (اسرائیل) انبارهای تحت کنترل حماس را بمباران کردند، آن هم در زمانی نوار غزه از گرسنگی رنج میبرد.
به گزارش جورازلم پست، پس از اظهارات مجری، فیلمی از یک مصاحبه با شبکه الجزیره پخش شد که نشان میداد یک زن در منطقهای محصور از اینکه «کمکها به همه مردم نمیرسد» شکایت میکند و میگوید:«چون همه را به خانههای خود میبرند. بگذار حماس مرا بگیرد و به من شلیک کند و هر کاری میخواهد با من بکند.»
جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا ماه گذشته مدعی شد که اسرائیل به اندازه کافی برای رسیدن کمکهای بشردوستانه به غزه همکاری نمیکند.
در ماه آوریل، کاخ سفید کاخ سفید نیز گفت که اسرائیل به اندازه کافی برای اطمینان از ورود کمک های بشردوستانه کافی به غزه اقدام نکرده است.
جروزالم پست در ماه ژانویه گزارش داد که غیرنظامیان فلسطینی به ارتش اسرائیل شکایت کردهاند و گفتهاند که حماس کمکها را به سرقت برده است.
به گزارش جروزالم پست، در یک تماس ضبط شده، یک غیرنظامی غزه شهادت داد که حماس پسر عمویش را به این دلیل به قتل رساند که او سعی داشت از آنروا کمک بگیرد.
سنای آمریکا، شامگاه سهشنبه چهارم اردیبهشت، یک بسته ۹۵ میلیارد دلاری برای کمک به اوکراین، اسرائیل و تایوان را تصویب کرد که به ابتکار مجلس نمایندگان آمریکا، با دو طرح «قانون مهسا» و «قانون کشتیرانی» برای افزایش تحریمها و فشارها بر جمهوری اسلامی نیز گره خورده بود.
اعضای دو حزب سنای آمریکا، با ۷۵ رای موافق و ۱۷ رای مخالف این بسته را تصویب کردند.
جو بایدن، رییسجمهوری آمریکا، اقدام سنا در تصویب «بسته امنیت ملی» را پاسخی به «خواست تاریخ در یک نقطه عطف حساس» خواند و گفت به محض اینکه این طرح به میز او برسد آن را به امضای نهایی خواهد رساند.
او گفت: «ما قاطعانه در حمایت از آزادی و دموکراسی و علیه ظلم ایستادهایم.»
جو بایدن پیشتر با استقبال از تصویب همین بسته در مجلس نمایندگان، از مجلس سنا خواسته بود که این بسته را به سرعت تصویب کند و آن را برای امضا به کاخ سفید بفرستد.
تاکید فراوان دموکراتها برای تصویب کمک ۶۰ میلیارد دلاری به اوکراین، و حمایت جمهوریخواهان از بسته ترکیبی لایحه دولت جو بایدن و طرحهای اکثریت جمهوریخواه برای کمک به اسرائیل و تایوان و نیز افزایش تحریمها علیه جمهوری اسلامی، باعث همکاری کم سابقه دو حزب در کنگره در سالهای اخیر شد.
پیشتر در روز شنبه، اول اردیبهشت، مجلس نمایندگان آمریکا این بسته را تحت عنوان «قانون صلح از طریق قدرت در قرن بیستویکم» با ۳۶۰ رای موافق و ۵۸ رای مخالف تصویب کرد.
این بسته قانونی ۹۵ میلیارد دلاری مسیر ارائه کمکهای امنیتی به اوکراین، اسرائیل و تایوان را هموار میکند و همچنین شامل چند طرح تحریمی علیه جمهوری اسلامی از جمله «قانون مهسا» است.
مایک جانسون، رییس مجلس نمایندگان آمریکا، چهارشنبه ۲۹ فروردین نسخه اصلی طرح «قانون مهسا» و نیز طرح دیگری که به «قانون کشتیرانی» معروف است را به لایحه کمکهای خارجی به اوکراین و اسرائیل اضافه کرد.
طرح قانون مهسا با هدف تحریم علی خامنهای و ابراهیم رئیسی به دلیل نقض حقوق بشر و سرکوب معترضان در ایران ارائه شده است.
طرح دیگر نیز که به «قانون کشتیرانی» معروف است و بنادر و پالایشگاههایی را هدف قرار میدهد که نفت ایران را حمل یا فرآوری آن را ممکن میسازند.
با اضافه شدن این دو طرح به بسته کمکهای به اسرائیل و اوکراین، سرنوشت آنها با این لایحه مهم گره خورد.
جو بایدن اقدام مجلس نمایندگان آمریکا در تصویب این بسته را در جهت پیشبرد منافع امنیت ملی آمریکا خواند و از سنا نیز خواست این بسته را فورا تصویب کند و آن را برای امضای نهایی به میز او در کاخ سفید بفرستد.
لوید آستین، وزیر دفاع آمریکا، نیز در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که تصویب این بسته، باعث پیشبرد منافع امنیتی اصلی ایالات متحده خواهد شد.
نسخه اصلی قانون مهسا، پس از سرکوب خونین خیزش سراسری مردم ایران علیه جمهوری اسلامی در سال ۱۴۰۱ تدوین شد. این طرح در سپتامبر ۲۰۲۳ با رای قاطع اکثریت مجلس نمایندگان تصویب شد، اما هنوز در صحن سنا به رای گذاشته نشده است.
کمیته روابط خارجی سنای آمریکا پس از ماهها تاخیر، سرانجام روز سهشنبه، ۲۸ فروردین، نسخهای از این قانون را به تصویب رساند که خشم فعالان ایرانی-آمریکایی را که مدتها برای تصویب نسخه اصلی مبارزه میکردند، برانگیخت. فعالان ایرانی-آمریکایی نسخه «قانون مهسا» را که در کمیته روابط خارجی سنای آمریکا تصویب شد، به شدت «رقیقشده» دانستند.
اکنون با اقدام رییس مجلس نمایندگان آمریکا، نسخه اصلی طرح «قانون مهسا» و نیز طرح «قانون کشتیرانی» به بسته کمکها به اسرائیل، اوکراین و تایوان افزوده شدهاند و سرنوشت آنها به این طرحهای مهم گره خورده است.
بسته مصوب سنا برای کمک امنیتی به اوکراین، تایوان و اسرائیل که دربرگیرنده طرح قانون مهسا و چند طرح دیگر علیه جمهوری اسلامی و چین نیز هست، شرکت چینی بایتدنس را موظف میکند طی ۹ ماه بخش شبکه اجتماعی تیکتاک خود در آمریکا را واگذار کند یا با ممنوعیت در ایالات متحده مواجه شود.
بسته کمک به اسرائیل، اوکراین و تایوان
در طرحهای مصوب مجلس نمایندگان آمریکا ۹۵میلیارد دلار برای ارائه کمکهای امنیتی به اوکراین، اسرائیل و تایوان در نظر گرفته شده است.
این بستهها شامل ارائه ۶۰.۸۴ میلیارد دلار به اوکراین، ۲۶میلیارد دلار به اسرائیل و کمکهای بشردوستانه به غزه و همچنین ۸.۱۲میلیارد دلار به تایوان است.
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، در واکنش به این خبر، در صفحه ایکس خود از مجلس نمایندگان آمریکا تشکر کرد و گفت این تصمیم تاریخ را در مسیر درست خود نگه میدارد.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، نیز با قدردانی از تصویب این کمکها، در رسانه اجتماعی ایکس این اقدام را نشان دادن حمایت محکم دوحزبی از اسرائیل و دفاع از تمدن غرب توصیف کرد.
یسرائیل کاتز، وزیر امور خارجه اسرائیل نیز این اقدام را «پیامی محکم» برای دشمنان این کشور عنوان کرد.
از سوی دیگر دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین در واکنش به تصویب این کمکها از سوی مجلس نمایندگان آمریکا گفت که این تصمیم باعث ویرانی بیشتر اوکراین و کشته شدن افراد بیشتری خواهد شد.