در پی انتشار فیلمی هوایی از بندر حیفا از سوی حزبالله لبنان، و با وجود تلاش آمریکا برای جلوگیری از بروز جنگی تازه، ارتش اسرائیل روز سهشنبه، ۲۹ خرداد، اعلام کرد که طرحهای عملیاتی برای حمله به لبنان را تصویب کرده است. درگیری بین دو طرف نیز پس از وقفهای کوتاه از سر گرفته شده است.
ارتش اسرائیل در عین حال تاکید کرد که تصمیمات لازم برای تداوم افزایش آمادگی نیروها در میدان گرفته شده است.
در همین حال، یسرائیل کاتز، وزیر امور خارجه اسرائیل، روز سهشنبه ۲۹ خرداد، با اشاره به پخش فیلمی از بندر حیفا و تهدید به حمله این بندر در پستی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که کشورش به لحظه تصمیمگیری برای حمله به حزبالله و لبنان بسیار نزدیک است.
اعلام خبر تصویب طرحهای عملیاتی برای حمله به لبنان و هشدار وزیر امور خارجه اسرائیل در همین زمینه، تازهترین نشانه از تشدید درگیریهای در شمال اسرائیل به رغم تلاش گسترده آمریکا برای جلوگیری از بروز جنگی جدید در منطقه است.
یسرائیل کاتز در پست خود در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «حسن نصرالله امروز به فیلمبرداری از بنادر حیفا که شرکتهای بینالمللی چین و هند آنها را اداره میکنند، میبالد و آنها را تهدید به حمله میکند. ما به لحظه تصمیمگیری برای تغییر قواعد در قبال حزبالله و لبنان بسیار نزدیک هستیم. در یک جنگ همه جانبه، حزبالله نابود خواهد شد و لبنان به شدت ضربه خواهد خورد.»
او در عین حال افزود: « دولت اسرائیل در جبهه داخلی نیز هزینه خواهد پرداخت، اما با یک ملت قوی و متحد و قدرت کامل ارتش اسرائیل، ما امنیت را به ساکنان شمال باز میگردانیم.»
آموس هوخشتاین، فرستاده ویژه ایالات متحده که به لبنان رفته است تا تلاش کند تنشها را کاهش دهد، بر ضرورت کاهش فوری تنش میان اسرائیل و حزبالله تاکید کرد و گفت واشینگتن قصد دارد از یک «جنگ گستردهتر» جلوگیری کند.
هوخشتاین روز سهشنبه ۲۹ خرداد در سفر به بیروت و در دیدار با نبیه بری رییس پارلمان لبنان گفت: «درگیری بین اسرائیل و حزبالله به اندازه کافی طولانی شده است. حل و فصل سریع و دیپلماتیک آن به نفع همه است، این هم دست یافتنی و هم فوری است.»
نبیه بری از جنبش امل و از متحدان حزبالله به شمار میرود.
حزبالله لبنان و اسرائیل از هشت ماه پیش و با آغاز جنگ غزه در محدوده نوار مرزی بهطور مرتب به تبادل آتش با یکدیگر پرداخته بودند، اما در هفتههای اخیر این درگیریها شدت پیدا کرده است و دو طرف به حملاتی ورای نوار مرزی دست زدهاند.
پس از آنکه اسرائیل هفته گذشته، طالب عبدالله، بلندپایهترین فرمانده حزبالله در طول هشت ماه گذشته را کشت، حزبالله بزرگترین حملات موشکی و پهپادی خود به اسرائیل را انجام داد.
حزب الله می گوید تا زمانی که آتشبس در نوار غزه برقرار نشود، حملات خود را متوقف نخواهد کرد.
در همین حال، سخنگوی پنتاگون نیز گفت که ایالات متحده نمیخواهد شاهد یک جنگ منطقهای گستردهتر در خاورمیانه باشد.
آموس هوخشتاین روز سهشنبه گفت: «ما در چند هفته گذشته شاهد تشدید تنش بودهایم و آنچه جو بایدن، رییسجمهوری آمریکا میخواهد انجام دهد این است که از تشدید بیشتر و رفتن به سمت یک جنگ بزرگتر جلوگیری کند.»
او اوایل روز سهشنبه بهطور جداگانه با نجیب میقاتی، نخستوزیر و فرمانده ارتش لبنان نیز دیدار کرد.
ایالات متحده و فرانسه در حال انجام تلاشهایی دیپلماتیک هستند تا به خصومتها در امتداد مرز لبنان و اسرائیل از طریق مذاکره پایان دهند.
در حالی که اسرائیل طرح پیشنهادی فرانسه برای جلوگیری از بروز جنگی تمامعیار بین اسرائیل و حزبالله لبنان را رد کرده است، آمریکا به رایزنیهای خود برای ترغیب رهبران اسرائیل به خودداری از حمله به لبنان ادامه میدهد.
فیلم حیفا
در همین حال، حزبالله لینان، روز سهشنبه یک ویدئو ۹ دقیقهای و ۳۱ ثانیهای منتشر کرد و ګفت که این فیلمها را با پهپادهای تجسسی خود از مراکزی در اسرائیل از جمله بندر حیفا تهیه کرده است.
حیفا که سومین شهر بزرگ اسرائیل است، ۲۷ کیلومتر با مرز لبنان فاصله دارد.
یونا یاهاو، شهردار حیفا گفت که ویدئو حزب الله «ترور روانی ساکنان حیفا و شمال اسرائیل» است.
در واکنش به انتشار به این ویدیو، دیوید منسر، سخنگوی دولت اسرائیل گفت: «ما چه از نظر دیپلماتیک و چه نظامی به هر طریقی، بازگشت امن و ایمن اسرائیلیها به خانههایشان در شمال اسرائیل را تضمین خواهیم کرد. این موضوع قابل مذاکره نیست. هفت اکتبر نمیتواند در هیچ کجای اسرائیل یا در هیچ یک از مرزهای اسرائیل تکرار شود.»
او افزود: «اسرائیل مانع تقویت نظامی حزبالله و انباشت سلاح از سوی آنها برای ترور اسرائیلیها میشود.»
درگیریها بین اسرائیل و حزبالله که به دلیل تعطیلات عید قربان مسلمانان با وقفهای کوتاه همراه شده بود، از روز سهشنبه از سر گرفته شد. ابتدا حزبالله لبنان از حمله پهپادی به یک تانک اسرائیلی خبر داد و پس از آن، اسرائیل اعلام کرد که مواضع حزبالله را هدف قرار داده است.
استفاده گسترده حزبالله لبنان از زرادخانه بزرگ خود موجب شد که مقامهای سازمان ملل متحد در لبنان هشدار دهند که خطر اشتباه محاسباتی منجر به درگیری ناگهانی و گستردهتر بسیار واقعی و جدی است.
روزنامه گاردین نوشت پوتین در پیونگیانگ با «استقبالی گرم» روبهرو شد.
ساعاتی پیش از این سفر، پوتین در مقالهای در روزنامه «رودونگ سینمون» کره شمالی اعلام کرد پیونگیانگ از حمله نظامی روسیه به اوکراین «قاطعانه» حمایت کرده است و مسکو از این رویکرد تشکر میکند.
در این مقاله که خبرگزاری دولتی کره شمالی نیز آن را منتشر کرده، پوتین بر پشتیبانی مسکو از پیونگیانگ تاکید کرد.
او نوشت: «روسیه از کره شمالی و مردم قهرمان آن در مبارزه برای دفاع از حق خود و انتخاب راه استقلال، اصالت و توسعه در رویارویی با دشمن حیلهگر، خطرناک و متجاوز حمایت کرده و این حمایت در آینده تزلزلناپذیر خواهد بود.»
قرار است پوتین در روزهای سهشنبه و چهارشنبه، ۲۹ و ۳۰ خرداد، در کره شمالی با مقامات این کشور دیدار کند و توافقنامه مشارکت راهبردی میان این دو کشور امضا شود.
تصاویر پخش شده از سوی رسانههای دولتی روسیه نشان میدهد که بنرهای بزرگی حاوی تصاویر پوتین در کنار پرچمهای روسیه در خیابانهای پیونگیانگ نصب شده است.
مسکو و پیونگیانگ از زمان پایان جنگ کره (۱۹۵۰ تا ۱۹۵۳) متحد یکدیگر بودهاند و این اتحاد از زمان حمله روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲ تقویت شده است.
آمریکایی و اروپا ماههاست که نگران روند نزدیکتر شدن روابط مسکو و پیونگیانگ هستند و کرهشمالی را متهم میکنند که در ازای دریافت کمکهای فنی، دیپلماتیک و غذایی، مهماتی را در اختیار روسیه برای حمله به اوکراین قرار میدهد.
کرملین روز سهشنبه سندی را منتشر کرد که تایید میکند روسیه در حال بررسی امضای معاهده «مشارکت راهبردی» با کره شمالی است.
ینس استولتنبرگ، دبیرکل ناتو روز ۲۸ خرداد در واشینگتن گفت این دیدار «نشان میدهد که پوتین و مسکو در حال حاضر تا چه حدی به کشورهای استبدادی در سراسر جهان وابسته هستند».
او افزود نزدیکترین دوستان و بزرگترین حامیان روسیه در حمله به اوکراین، کشورهای چین، ایران و کره شمالی هستند.
دبیرکل ناتو تاکید کرد روسیه، به عنوان یکی از اعضای دائم شورای امنیت سازمان ملل متحد، اکنون تحریمهای اعمال شده علیه کره شمالی را نقض میکند.
جان کربی، سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید نیز با اشاره به استفاده روسیه از موشکهای بالستیک کره شمالی برای حمله به اهداف اوکراینی گفت: «آنچه ما را از تعمیق روابط این دو کشور نگران میکند، تنها تاثیر آن بر مردم اوکراین نیست، بلکه به این دلیل است که برخی اقدامات متقابل میان روسیه و کره شمالی، امنیت شبهجزیره کره را تحت تاثیر قرار دهد.»
روسیه و کره شمالی بدون توجه به این هشدارهای غرب به تحکیم روابط خود میپردازند.
یوری اوشاکوف، مشاور دیپلماتیک پوتین با اشاره به «انعقاد احتمالی توافقنامه مشارکت راهبردی جامع» با کره شمالی به رسانههای روسی گفت که «اسناد مهم و بسیار مهمی» به امضا خواهند رسید.
دیمیترو کولبا، وزیر امور خارجه اوکراین، از جامعه جهانی خواست تا با افزایش ارسال تسلیحات به کییف، با «دوستی شرورانه» پوتین و کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی مقابله کنند.
سفر پوتین به کره شمالی ۹ ماه پس از سفر کیم به روسیه صورت میگیرد، اما در آن زمان دو کشور دستکم به طور رسمی به توافق نرسیدند.
به گفته غرب، پیونگیانگ از ذخایر عظیم مهمات خود برای تامین تسلیحاتی گسترده روسیه استفاده کرده است.
پنتاگون هفته گذشته مسکو را به استفاده از موشکهای بالستیک کره شمالی در جنگ اوکراین متهم کرد.
واشینگتن و سئول میگویند که در ازای این کمک تسلیحاتی، روسیه به برنامه ماهوارهای کره شمالی و همچنین کارزار این کشور برای مقابله با کمبود مواد غذایی کمک کرده است.
در تحولی دیگر، ساعاتی پیش از ورود پوتین به پیونگیانگ، حوادثی در مرز دو کره رخ داد.
به گفته ستاد کل ارتش کره جنوبی، چند ده سرباز کره شمالی از خط مرزبندی نظامی عبور کردند و پس از شلیک هشدار از سوی کره جنوبی مجبور به عقبنشینی شدند.
این دومین اتفاق مشابه در کمتر از دو هفته است.
علاوه بر این، به گفته ستاد کل ارتش کره جنوبی، چند سرباز کره شمالی بر اثر انفجار مینهایی که در حال کاشت آنها در امتداد مرز بودند، زخمی شدند.
پوتین پس از سفر به کره شمالی، به ویتنام خواهد رفت.
جلالی در این فایل صوتیِ حدودا چهار دقیقهای، کریسترسون را خطاب قرار داد و از او خواست «شجاعانه و مسئولانه» با پسر و دیگر اعضای خانواده این زندانی در برابر دوربینهای تلویزیونی دیدار کند.
جلالی از نخستوزیر سوئد خواست به پسرش بگوید چرا او را در زندان اوین به حال خود رها کرده و در صورت اعدام این زندانی، برای پسرش چه کار خواهد کرد.
این پزشک و پژوهشگر افزود: «بیصبرانه در انتظار شنیدن این موضوع هستم که شما به تصمیمات خود اعتماد دارید و میتوانید در کنار پسرم، به صراحت با رسانهها گفتوگو کنید.»
در جریان مبادله زندانیان میان تهران و استکهلم، دو شهروند سوئدی زندانی در ایران با نامهای یوهان فلودروس و سعید عزیزی در ازای آزادی حمید نوری، مقام قضایی سابق جمهوری اسلامی اجازه یافتند روز ۲۶ خرداد خاک ایران را ترک کنند و به سوئد بازگردند.
حمید نوری، دادیار سابق زندان گوهردشت به اتهام دست داشتن در اعدام زندانیان سیاسی دهه ۶۰، در آبان ۱۳۹۸ در سوئد بازداشت و پس از محاکمه، به حبس ابد محکوم شد. دیوان عالی سوئد روز ۱۶ اسفند ۱۴۰۲ فرجامخواهی نوری را رد کرده بود.
جلالی در ادامه پیام خود به نخستوزیر سوئد، از آزادی فلودروس و عزیزی ابراز خوشحالی کرد و در عین حال گفت اقدام استکهلم در قرار ندادن نام او در فهرست مبادله زندانیان «تبعیضآمیز» بوده است.
او به شرایط بغرنج خود در زندان اوین اشاره کرد و گفت حدود سه هزار روز را در «غاری وحشتناک» گذرانده است.
جلالی در اردیبهشت سال ۱۳۹۵ به دعوت دانشگاههای تهران و شیراز به ایران سفر کرد اما پس از شرکت در همایشهای علمی بازداشت و به «جاسوسی» متهم شد.
ابوالقاسم صلواتی، قاضی دادگاه انقلاب، برای او حکم اعدام صادر کرد و این حکم در دیوان عالی کشور تایید شد.
او از هشت سال پیش تاکنون در معرض اجرای حکم اعدام قرار دارد.
جلالی در فایل صوتی ارسالی از زندان اوین، کریسترسون را به بیعملی در قبال وضعیت خود متهم کرد و افزود نخستوزیر سوئد برای لغو حکم اعدام او اقدامی انجام نداده است.
این پژوهشگر تاکید کرد: «شما تصمیم گرفتید من را در حالی که در معرض خطر بزرگ اعدام قرار دارم، رها کنید.»
ویدا مهراننیا، همسر جلالی روز ۲۷ خرداد در مصاحبه با ایراناینترنشنال گفت از شنیدن خبر آزادی حمید نوری «شوکه» شده و مبادله زندانیان میان تهران و استکهلم را قبول ندارد.
مهراننیا اضافه کرد دولت سوئد هیچ پاسخی در زمینه تلاشها برای آزادی جلالی به او نداده و اساسا «هیچ جوابی ندارد.»
جلالی در ادامه پیام صوتی به گزارشهای شورای حقوق بشر سازمان ملل، سازمان عفو بینالملل و کارشناسان حقوق بشر سازمان ملل در خصوص بیگناهی خود استناد کرد و گفت نخستوزیر سوئد تمامی این موارد و همچنین زجر خانواده او را فراموش کرده است.
او تاکید کرد: «اگر میتوانستید احساس خانوادهام را درک کنید و اگر کمترین همدردی را با فرزندانم داشتید، هرگز من را به حال خود رها نمیکردید.»
پیشتر و در روز هفتم اردیبهشت، ۱۵ تن از گروگانهای سابق جمهوری اسلامی با ارسال نامهای به کریسترسون خواستار تلاش او برای آزادی این زندانی دو تابعیتی از زندان اوین شده بودند.
برنامه محیطزیست سازمان ملل موسوم به UNEP، روز سهشنبه ۲۹ خرداد ارزیابی اولیه خود را از اثرات زیستمحیطی جنگ غزه در گزارشی منتشر کرد.
بر اساس این گزارش، انفجارها در غزه دهها میلیون تُن ضایعات بر جای گذشته و درگیریهای مرگبار، سیستم بهداشتی منطقه را به نابودی کشانده است.
اعضای حماس ۱۵ مهر سال گذشته با حمله به جنوب اسرائیل حدود هزار و ۲۰۰ نفر را کُشتند و بیش از ۲۵۰ تن را به گروگان گرفتند.
اسرائیل در واکنش به این تهاجم، عملیات نظامی گستردهای را در نوار غزه آغاز کرد.
بر اساس آمار ارائه شده از سوی وزارت بهداشت حماس، حملات اسرائیل به غزه تاکنون جان دستکم ۳۷ هزار و ۳۷۲ فلسطینی را گرفته است.
در این بازه زمانی ۸۵ هزار و ۴۵۲ تن نیز زخمی شدهاند.
برنامه محیطزیست سازمان ملل در ادامه گزارش خود نوشت جنگ اسرائیل و حماس، پیشرفتهای محدود در تاسیسات نمکزدایی آب و تصفیه فاضلاب غزه را از بین برده است.
احیای تالاب وادی و سرمایهگذاری در تاسیسات انرژی خورشیدی از دیگر طرحهایی بودند که اجرای آنها بر اثر بحران غزه متوقف شده است.
بر اساس این گزارش، استفاده از تسلیحات انفجاری تاکنون منجر به تولید حدود ۳۹ میلیون تُن ضایعات در غزه شده است. این بدان معناست که به ازای متر مربع در این باریکه، بیش از ۱۰۷ کیلوگرم ضایعات وجود دارد.
این عدد بیش از پنج برابر میزان ضایعاتی است که در جریان نبرد سال ۲۰۱۷ برای آزادی شهر موصل عراق از دست داعش تولید شد.
پیشتر و در روز ۲۴ خرداد، آژانس امدادرسانی و کاریابی برای آوارگان فلسطینی سازمان ملل (اونروا) از انباشت ۳۳۰ هزار تن زباله در غزه خبر داد و گفت احتمال بروز فاجعه زیستمحیطی و بهداشتی در این منطقه وجود دارد.
اینگر اندرسون، مدیر اجرایی برنامه محیطزیست سازمان ملل روز ۲۹ خرداد هشدار داد شرایط بغرنج کنونی «به شدت به سلامت مردم، امنیت غذایی و تابآوری غزه آسیب میرساند».
در همین رابطه، سازمان ملل بارها نسبت به احتمال وقوع قحطی در غزه ابراز نگرانی کرده است.
بر اساس گزارش برنامه محیطزیست سازمان ملل، سیستمهای آب، فاضلاب و بهداشت غزه تقریبا بهطور کامل از کار افتادهاند و پنج کارخانه تصفیه فاضلاب در این منطقه تعطیل شدهاند.
پیش از آغاز درگیریهای اخیر نیز محیطزیست نوار غزه به دلیل رشد سریع شهری و تراکم بالای جمعیت، از شرایط قابل قبولی برخوردار نبود.
سازمان ملل در گزارشی در سال ۲۰۲۰ اعلام کرد بیش از ۹۲ درصد از ذخایر آبی در غزه برای مصرف انسانی نامناسب است.
هوخشتاین روز سهشنبه ۲۹ خرداد در سفر به بیروت و در دیدار با نبیه بری رییس پارلمان لبنان گفت: «درگیری بین اسرائیل و حزبالله به اندازه کافی طولانی شده است. حل و فصل سریع و دیپلماتیک آن به نفع همه است، این هم دست یافتنی و هم فوری است.»
آقای بری از جنبش امل از متحدان حزبالله به شمار میرود.
فرستاده جو بایدن رییسجمهوری آمریکا در دیدار با او همچنین وضعیت در امتداد مرز لبنان و اسرائیل را «جدی» توصیف کرد و گفت که آمریکا میخواهد از یک «جنگ گستردهتر» پرهیز کند.
در روزهای اخیر گزارشهایی از احتمال درگیر شدن آمریکا در تنشها میان اسرائیل و حزبالله در صورت افزایش این تنشها منتشر شده بود.
هوخشتاین افزود که به همین دلیل بایدن او را به لبنان اعزام کرده است.
این مقام آمریکایی پس از یک سفر کوتاه به اسرائیل، برای یک سفر یک روزه به لبنان رفت.
طی یک هفته گذشته، تنشها میان اسرائیل و حزبالله لبنان که تحت حمایت جمهوری اسلامی افزایش یافته است.
یکشنبه ۲۷ خرداد، دانیل هاگاری، سخنگوی ارتش اسرائیل، با تاکید بر ادامه مبارزه کشورش با «محور شرارت» جمهوری اسلامی، هشدار داد حزبالله با افزایش حملههای مرزی، اسرائیل را به آستانه تشدید تنش گستردهتری میبرد که این روند میتواند برای لبنان و کل منطقه پیامدهای ویرانگری به همراه داشته باشد.
هاگاری گفت: «تروریستهای نیابتی جمهوری اسلامی منطقه را به سمت ویرانی میکشند و اسرائیل به مبارزه با محور شرارت جمهوری اسلامی در همه جبههها از جمله در غزه و لبنان ادامه خواهد داد.»
او افزود از آغاز جنگ حماس و اسرائیل، حزبالله بیش از پنجهزار راکت، موشک ضدتانک و پهپاد را از خاک لبنان به سمت اسرائیل پرتاب کرده است.
سخنگوی ارتش اسرائیل گفت حزبالله آینده لبنان را مورد تهدید قرار داده و از این کشور به عنوان «سپری» برای حماس استفاده میکند.
حزبالله روز پنجشنبه ۲۴ خرداد گستردهترین حملههای خود در هشت ماه گذشته را علیه اسرائیل انجام داد و به ۹ موضع ارتش اسرائیل حمله کرد.
این حملهها با واکنش متقابل اسرائیل مواجه شد و ارتش این کشور تعداد زیادی از زیرساختهای نظامی حزبالله را در جنوب لبنان هدف قرار داد.
شبکه خبری سیبیاس شنبه ۲۶ خرداد در گزارشی اعلام کرد که افزایش تنشها و حملات متقابل موشکی اسرائیل و حزبالله لبنان ممکن است آمریکا را وارد جنگ کند.
سیبیاس با اشاره به افزایش تنشها و حملات متقابل موشکی اسرائیل و حزبالله لبنان، به نقل از منابع آگاه گزارش داد که نگرانی ایالات متحده از این است که پای آمریکا به جنگ اسرائیل و حزبالله کشیده شود یا نیروهای آمریکایی مستقر در سوریه، عراق و اردن در معرض خطر قرار بگیرند.
روز دوشنبه، سایت واینت نوشت پس از کشته شدن طالب سامی عبدالله، از فرماندهان ارشد حزبالله، یک مقام جمهوری اسلامی در سفر به لبنان با فرماندهان این گروه درباره نگرانی از هدف قرار گرفتن حسن نصرالله گفت و گو کرد و به نظر می رسد موساد از محل نصرالله حتی اگر آن را تغییر دهد اطلاع دارد.
حزب الله ادعا کرده از هشتم اکتبر تاکنون بیش از دو هزار و ۱۰۰ عملیات نظامی علیه اسرائیل انجام داده است.
بر اساس آمار خبرگزاری فرانسه، تنشها میان اسرائیل و لبنان در بیش از هشت ماه گذشته حداقل ۴۷۳ کشته در لبنان بر جای گذاشته است که اکثر آنان اعضای حزبالله بودهاند.
به گفته اسرائیل، حداقل ۱۵ سرباز و ۱۱ غیرنظامی این کشور نیز کشته شدهاند.