فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت مسعود پزشکیان، گفت که تا به حال هیچ قولی برای رفع فیلتر اینستاگرام و تلگرام نداده است. این سخنان مهاجرانی در حالی است که او تاکنون چندین بار گفته بود مشکل فیلترینگ حل میشود.
مهاجرانی دوشنبه ۲۷ اسفند در آخرین نشست خبری سال ۱۴۰۳ خود در پاسخ به پرسش خبرنگاری درباره رفع فیلتر تلگرام و اینستاگرام گفت: «من برای رفع فیلتر اظهار امیدواری کرده بودم و قولی نداده بودم.»
سخنگوی دولت پزشکیان در بخشی از صحبتهای خود اظهار امیدواری کرد که فیلترینگ برداشته شود اما درباره اینکه این وعده چه موقع به نتیجه میرسد اظهار نظر نکرد.
او خطاب به خبرنگاران گفت درباره رفع فیلترینگ اطلاعاتی ندارد و از آنها خواست از اعضای حقیقی شورای عالی فضای مجازی درباره این موضوع سوال کنند.
رفع فیلترینگ یکی از وعدههای اصلی پزشکیان در دوران تبلیغات انتخابات ریاستجمهوری ۱۴۰۳ بود.
پزشکیان در آن مقطع زمانی گفته بود: «برای رفع مشکل فیلترینگ، گردنم را میگذارم.»
با گذشت هفت ماه از آغاز کار دولت پزشکیان، این وعده همچنان محقق نشده و اینستاگرام، مانند بسیاری از شبکههای اجتماعی دیگر همچنان در ایران فیلتر است.
هرچند که سخنگوی دولت او در نشست خبری جدید خود گفت هیچگاه برای رفع فیلتر قولی نداده اما نگاهی به اخبار منتشر شده در ماههای گذشته نشان میدهد مهاجرانی پیش از این، بارها وعده حل شدن مشکل فیلترینگ در کشور را مطرح کرده بود.
در یک نمونه، او ۱۹ آذر با بیان اینکه پزشکیان در بعضی از وعدهها از جمله فیلترینگ هنوز نتوانسته موفق شود، گفت: «رفع فیلترینگ جزو وعدههای [پزشکیان] بوده و داریم تلاش میکنیم محقق شود.»
۹ آذر نیز مجید فراهانی، معاون هماهنگی و پیگیری معاونت اجرایی رییسجمهوری، از حذف فیلترینگ در سه مرحله تا پایان سال ۱۴۰۳ خبر داد.
سخنگوی دولت پزشکیان پنجم آذر گفت: «حتما در ایام سخت امنیتی مثل فضای حکومت نظامی، یکی از راهکارهایی که میتواند امنیت را برقرار کند، استفاده از مسدودسازی است ولی این مساله نمیتواند دائمی باشد.»
مهاجرانی هفتم آبان نیز در پاسخ به سوال خبرنگاری درباره پاسخگو نبودن دولت پزشکیان در خصوص اقداماتش برای لغو فیلترینگ اینترنت، گفت: «حل میشود.»
در یک نمونه دیگر، او ۲۳ مهر در پاسخ به سوالی درباره اینکه آیا باید منتظر برگزاری جلسه کمیته فیلترینگ بود، گفت: «نمیتوانیم تغییرات را به یکباره ایجاد کنیم. فرایند بازنگری در فیلترینگ در حال پیگیری است. صبوری کنید.»
بیشتر بخوانید: مخاطبان صفحههای حامی براندازی جمهوری اسلامی در اینستاگرام افزایش یافته است
ستار هاشمی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، ۳۰ دی ماه بدون ارائه زمان مشخصی وعده داد هیچ پلتفرمی از شمول رفع فیلترینگ خارج نیست و سازوکارهای رفع فیلتر تمام سکوها در چند مرحله پیشبینی شده است.
اکنون و در اسفند ۱۴۰۳ و با گذشت هفت ماه از شروع کار دولت چهاردهم، تنها رفع فیلترینگ واتساپ و گوگلپلی و آن هم به گفته محمد موحدی آزاد، دادستان کل کشور، با «قیود و شروطی» انجام شده است.
بر اساس نظرسنجی جدید مرکز پژوهشهای مجلس، حدود ۸۱ درصد کاربران اینترنت در ایران از فیلترشکن استفاده میکنند.
نتایج این نظرسنجی نشان میدهد بیش از نیمی از کاربران، امید چندانی به کاهش محدودیتهای اینترنتی در دولت پزشکیان ندارند.
یکی از اصلیترین مراکز فیلترینگ، اعمال سانسور و محدودسازی دسترسی شهروندان ایرانی به اینترنت جهانی، شورای عالی فضای مجازی است که در سال ۱۳۹۰ به دستور علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی تشکیل شد.
این شورا از مهمترین نهادهای اعمال فیلترینگ در کشور به شمار میرود و سال ۱۳۹۶ به دلیل نقشش در سرکوب، سانسور و محدودسازی آزادی بیان و اینترنت، از سوی آمریکا تحریم شد.
این پنج نفر به «فعالیت تبلیغی علیه نظام» و «اجتماع و تبانی علیه امنیت داخلی» متهم شدند. مصداق این اتهامات انتشار مطلب در فضای مجازی درباره ساختمان متروپل آبادان و خیزش انقلابی ۱۴۰۱ و انتشار شعرهایی در برخی رسانهها بوده است.
بر اساس رای صادر شده از سوی شعبه اول دادگاه انقلاب آبادان، ماندانا صادقی و آرش قلعهگلاب هر کدام به چهار سال و یک ماه و ۱۷ روز حبس تعزیری محکوم شدند.
کوروش کرمپور به دو سال و رضا محمدی و فرزانه یحییآبادی هر کدام به سه ماه و یک روز حبس تعزیری محکوم شدند.
برخی از این نویسندگان پیشتر به دلیل فعالیتهای رسانهای خود بازداشت و زندانی شده بودند.
ماموران امنیتی قلعهگلاب را پنجم خرداد ۱۴۰۱ در جریان مراسم سوگواری برای جانباختگان حادثه فروریختن ساختمان متروپل آبادان و به علت پوشش اخبار آن، همراه با ضرب و شتم بازداشت کردند.
او ۱۶ خرداد همان سال با تودیع وثیقه آزاد شد.
زوج روزنامهنگار ماندانا صادقی و رضا محمدی نیز ۲۷ مهر همان سال و در جریان اعتراضات پس از قتل حکومتی مهسا ژینا امینی، به دست نیروهای امنیتی در منزل شخصی خود در آبادان بازداشت و پس از حدود ۵۰ روز به صورت موقت آزاد شدند.
صادقی بهمن سال ۹۸ نیز به اتهام «فعالیت تبلیغی علیه نظام» در آبادان دادگاهی شده بود.
پیش از آنها و در دی ۱۳۹۷، کوروش کرمپور، مدیرمسئول وقت هفتهنامه یادگاری، به دست ماموران امنیتی مقابل دادگستری آبادان بازداشت شده بود.
پرونده جدید آنها با گزارش سازمان اطلاعات سپاه پاسداران خوزستان گشوده شده است.
اتهامات این افراد شامل سخنرانی در تجمعات اعتراضی، انتشار بیانیههای حمایتی، همکاری با رسانههای فارسیزبان خارج از کشور و فعالیت تبلیغی در فضای مجازی عنوان شده است.
از میان این پنج نفر، رای یحییآبادی به صورت غیابی صادر شده و قابل واخواهی است.
در ماههای گذشته دهها شاعر، فعال فرهنگی و شهروند اهل سنت در استان خوزستان بازداشت و به «جاسوسی» متهم شدند.
جمهوری اسلامی از آغاز حیاتش همواره فعالان فرهنگی، مدنی و سیاسی منتقد حکومت را احضار، بازداشت، شکنجه و زندانی کرده است.
این سرکوبها از آغاز خیزش «زن، زندگی، آزادی» در شهریور ۱۴۰۱ شدت گرفته و همچنان ادامه دارد.
بیشتر بخوانید:
احکام صادر شده جدید برای شیمین زراعی، فاطمه و محمدحسین سپهری